"ทรัมป์" กดดัน "ญี่ปุ่น" ร่วมวงสงครามอิหร่าน

ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ของสหรัฐ มีแนวโน้มใช้การหารือที่ทำเนียบขาวกับนายกรัฐมนตรีซานาเอะ ทากาอิจิ ของญี่ปุ่น เพื่อผลักดันให้เข้ามามีบทบาทสนับสนุนในสงครามอิหร่าน โดยเฉพาะภารกิจรักษาความปลอดภัยเส้นทางขนส่งพลังงานในช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งกำลังกลายเป็นจุดเสี่ยงสำคัญของเศรษฐกิจโลก

แม้ทรัมป์จะแสดงท่าทีวิพากษ์พันธมิตรที่สนับสนุนปฏิบัติการทางทหารของสหรัฐและอิสราเอลไม่เต็มที่ และย้ำว่าสหรัฐสามารถดำเนินการได้ด้วยตนเอง แต่ในทางปฏิบัติยังคงต้องการความร่วมมือเพิ่มเติม โดยเฉพาะการส่งเรือเพื่อเคลียร์ทุ่นระเบิดและคุ้มกันเรือบรรทุกน้ำมันในเส้นทางยุทธศาสตร์ดังกล่าว

ก่อนการพบกัน ญี่ปุ่นได้ร่วมลงนามแถลงการณ์กับประเทศยุโรป ระบุพร้อมดำเนินมาตรการรักษาเสถียรภาพตลาดพลังงาน และสนับสนุนความพยายามเพื่อให้การเดินเรือในช่องแคบฮอร์มุซมีความปลอดภัย อย่างไรก็ตาม รัฐบาลญี่ปุ่นยังไม่ได้ให้คำมั่นชัดเจนว่าจะเข้าร่วมปฏิบัติการทางทหารโดยตรง

การเยือนสหรัฐครั้งนี้ของทากาอิจิ เดิมมีเป้าหมายเพื่อย้ำความสัมพันธ์ด้านความมั่นคงและเศรษฐกิจระหว่างสองประเทศที่ยาวนานหลายทศวรรษ แต่สถานการณ์สงครามอิหร่านทำให้การเจรจามีความซับซ้อนมากขึ้น โดยเฉพาะเมื่อกระแสสังคมภายในญี่ปุ่นยังไม่สนับสนุนการมีส่วนร่วมในความขัดแย้งดังกล่าว

นายกรัฐมนตรีญี่ปุ่นระบุว่า ยังไม่ได้รับคำร้องขออย่างเป็นทางการจากสหรัฐ และกำลังพิจารณาขอบเขตการดำเนินการภายใต้ข้อจำกัดของรัฐธรรมนูญ ซึ่งยังคงยึดแนวทางสันติภาพเป็นหลัก

นอกจากนี้ สหรัฐอาจผลักดันให้ญี่ปุ่นมีส่วนร่วมในการผลิตหรือพัฒนาอาวุธ เพื่อทดแทนคลังยุทโธปกรณ์ที่ลดลงจากสงครามในอิหร่านและยูเครน ขณะที่ญี่ปุ่นยังอยู่ระหว่างประเมินท่าทีต่อข้อเสนอดังกล่าว

ในอีกด้าน ญี่ปุ่นยังคงมีความสัมพันธ์ทางการทูตกับอิหร่าน ซึ่งอาจเปิดช่องให้มีบทบาทด้านการไกล่เกลี่ย แม้ความพยายามในอดีตจะยังไม่ประสบความสำเร็จ

ขณะเดียวกัน ผู้นำทั้งสองประเทศยังมีกำหนดหารือในประเด็นความร่วมมือเศรษฐกิจ การค้า พลังงาน ความมั่นคงในภูมิภาค รวมถึงการลงทุนใหม่จากญี่ปุ่นในสหรัฐ ซึ่งคาดว่าจะมีมูลค่าเพิ่มเติมหลายหมื่นล้านดอลลาร์

สถานการณ์ดังกล่าวทำให้การพบกันครั้งนี้ไม่เพียงเป็นเวทีทางการทูต แต่ยังสะท้อนแรงกดดันเชิงยุทธศาสตร์ที่ญี่ปุ่นต้องเผชิญ ในการรักษาสมดุลระหว่างพันธมิตรหลักอย่างสหรัฐ กับข้อจำกัดภายในประเทศและบริบทภูมิรัฐศาสตร์ที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว