ทำความรู้จัก 'โปรตอน' เทคโนโลยีรักษามะเร็งใหม่ล่าสุดที่ ครม. เพิ่งอนุมัติ

การยกระดับระบบสาธารณสุขไทยในช่วงหลายปีที่ผ่านมา เดินหน้าในทิศทางของการเพิ่มการเข้าถึงบริการทางการแพทย์ที่มีคุณภาพ โดยเฉพาะการลดความเหลื่อมล้ำระหว่างภูมิภาค ล่าสุด ที่ประชุมคณะรัฐมนตรีวันที่ 28 เมษายน 2569 ได้เห็นชอบโครงการสำคัญด้านมะเร็ง ซึ่งเป็นหนึ่งในโรคหลักที่มีผลต่อระบบสุขภาพของประเทศ

นางสาวลลิดา เพริศวิวัฒนา รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่า ครม.อนุมัติโครงการศูนย์รักษาผู้ป่วยโรคมะเร็งด้วยอนุภาคโปรตอน ภายในโรงพยาบาลศรีนครินทร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น วงเงินรวม 3,000 ล้านบาท ใช้เวลาดำเนินการ 4 ปี ตั้งแต่ปีงบประมาณ 2570–2573

หัวใจของโครงการคือ “เทคโนโลยีโปรตอน” ซึ่งเป็นรูปแบบการฉายรังสีรักษาที่มีความแม่นยำสูง สามารถกำหนดตำแหน่งการปล่อยพลังงานไปยังก้อนมะเร็งได้อย่างเฉพาะเจาะจง ช่วยลดผลกระทบต่ออวัยวะข้างเคียง เหมาะกับผู้ป่วยที่ต้องการการรักษาที่มีความละเอียดสูง เช่น มะเร็งในเด็ก หรือมะเร็งที่อยู่ใกล้อวัยวะสำคัญ

โครงการตั้งอยู่ในพื้นที่ศูนย์วิทยาศาสตร์สุขภาพของมหาวิทยาลัยขอนแก่น บนพื้นที่ประมาณ 4.9 ไร่ ประกอบด้วยอาคารบริการสูง 6 ชั้น พื้นที่ใช้สอยเกือบ 10,000 ตารางเมตร พร้อมติดตั้งเครื่องเร่งอนุภาคโปรตอน ระบบวางแผนการรักษา และระบบข้อมูลด้านมะเร็งวิทยา เพื่อรองรับการให้บริการอย่างครบวงจร

ในด้านงบประมาณ วงเงินรวม 3,000 ล้านบาท แบ่งเป็นงบประมาณแผ่นดิน 1,820 ล้านบาท และเงินนอกงบประมาณ 1,180 ล้านบาท โดยกำหนดเปิดให้บริการรักษาด้วยโปรตอนในปี 2574 และสามารถรองรับผู้ป่วยได้ประมาณ 6,000 รายต่อปี ทั้งในส่วนของการฉายรังสีและการติดตามผล

อีกหนึ่งบทบาทสำคัญของศูนย์แห่งนี้ คือการเป็นฐานฝึกอบรมบุคลากรด้านรังสีรักษา ฟิสิกส์การแพทย์ และเทคโนโลยีโปรตอน รวมถึงเป็นศูนย์วิจัยและพัฒนานวัตกรรมด้านมะเร็งของประเทศ ซึ่งช่วยเสริมศักยภาพระบบสาธารณสุขในระยะยาว

การตัดสินใจของคณะรัฐมนตรีในครั้งนี้ เป็นส่วนหนึ่งของการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านสุขภาพ เพื่อให้ประชาชนในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ซึ่งมีจำนวนประชากรมาก สามารถเข้าถึงการรักษาขั้นสูงได้ใกล้บ้าน ลดระยะเวลาการรอคอย และเพิ่มโอกาสในการรักษาอย่างมีประสิทธิภาพ