“กางเกงกล้ามเนื้อเทียม” เสริมแกร่ง “นักบินอวกาศ” พิชิตภารกิจดวงจันทร์-ดาวอังคาร

ทีมนักวิจัยจากมหาวิทยาลัยบริสตอล (University of Bristol) ในประเทศอังกฤษ กำลังพัฒนานวัตกรรมสุดล้ำในชื่อ ชุดกางเกงเอ็กซ์โซสูท (exosuit) หรือชุดหุ่นยนต์สวมใส่ได้แบบนิ่ม เพื่อช่วยให้นักบินอวกาศเคลื่อนไหวได้เป็นธรรมชาติ และลดความเหนื่อยล้าของกล้ามเนื้อขา ในระหว่างปฏิบัติภารกิจระยะยาว เช่นการทำภารกิจบนดวงจันทร์ และดาวอังคารในอนาคต

หน้าตาของต้นแบบกางเกงตัวนี้ ในปัจจุบันยังเป็นเพียงโครงสร้างส่วนนอกเท่านั้น โดยหนึ่งในทีมนักวิจัย เผยความรู้สึกขณะสาธิตการใช้งานว่า ชุดกางเกงเอ็กซ์โซสูทนี้ ให้ความรู้สึกเหมือนร่างกายมีกล้ามเนื้อเพิ่มขึ้นมาอีกชั้น ทำให้กล้ามเนื้อจริงไม่ต้องทำงานหนักเท่าเดิม โดยความรู้สึกจะคล้ายกับมีคนคอยช่วยผลักเบา ๆ ให้ผู้สวมใส่ สามารถเคลื่อนไหวได้ง่ายขึ้น

กลไกการทำงานของชุดนี้ เน้นไปที่การช่วยพยุงและการสร้างแรงต้านเป็นหลัก โดยปัจจุบันทีมพัฒนาระบบของชุดไปที่ 2 ส่วนหลักด้วยกัน ส่วนแรกคือระบบสนับสนุน (Assistive) ที่จะช่วยเพิ่มกำลังการเคลื่อนไหว เมื่อต้องสวมชุดอวกาศที่มีความดันอากาศสูง ซึ่งมักจะเทอะทะจนเคลื่อนไหวลำบาก

ส่วนที่สองเป็นระบบแรงต้าน (Resistive) ที่ออกแบบมาเพื่อสร้างแรงถ่วงให้กับกล้ามเนื้อตลอดทั้งวัน เพื่อป้องกันภาวะกล้ามเนื้อฝ่อ จากการอยู่ในสภาวะแรงโน้มถ่วงต่ำเป็นเวลานาน โดยเป้าหมายสูงสุดของทีมวิจัยคือการรวมทั้งสองระบบไว้ในกางเกงเพียงตัวเดียว เพื่อให้กลายเป็นเสื้อผ้าที่สวมใส่สบายเหมือนเสื้อผ้าปกติ แต่อัดแน่นไปด้วยเทคโนโลยีช่วยการเคลื่อนไหว

ต้นแบบของกางเกงเอ็กซ์โซสูทในปัจจุบันนี้ ใช้เทคโนโลยีกล้ามเนื้อเทียมแบบพองลม ที่ผลิตจากผ้าไนลอนเคลือบพลาสติกพิเศษที่กักเก็บอากาศได้ดี และเสริมความแข็งแรงด้วยวัสดุ เคฟลาร์ (Kevlar) หรือเส้นใยไฟเบอร์สังเคราะห์ความแข็งแรงสูง ในส่วนที่ต้องรับน้ำหนักอย่างเอวและสายรัดเข่า

จากการทดสอบภาคสนามเมื่อเดือนตุลาคม 2025 ณ ศูนย์จำลองพื้นผิวดวงจันทร์ (Exterres CRATER) ณ มหาวิทยาลัยแอดิเลด (University of Adelaide) พบว่าผลลัพธ์เป็นที่น่าพอใจ ทั้งในแง่ของความสบายในการสวมใส่ และข้อมูลที่ยืนยันว่าระบบช่วยลดการทำงานของกล้ามเนื้อได้จริง

นอกจากจะช่วยให้นักบินอวกาศไม่ต้องออกกำลังกายหนักถึงวันละ 2 ชั่วโมงเพื่อรักษาความฟิตแล้ว เทคโนโลยีนี้ยังสามารถนำมาประยุกต์ใช้บนโลกได้อีกด้วย โดยเฉพาะในผู้ป่วยที่ต้องการการฟื้นฟูสมรรถภาพร่างกาย หรือผู้ที่มีปัญหาด้านการเคลื่อนไหว เพื่อช่วยให้กลับมาใช้ชีวิตประจำวันได้สะดวกขึ้น