รัฐบาลเมียนมาปฏิเสธ ‘ฆ่าล้างเผ่าพันธุ์’ โรฮิงญา หลังแกมเบียฟ้องศาล ICJ

วันนี้ (16 ม.ค.) รัฐบาลทหารเมียนมาแถลงต่อศาลยุติธรรมระหว่างประเทศ หรือ ICJ ซึ่งเป็นศาลสูงสุดของสหประชาชาติ ว่า แกมเบีย ไม่สามารถพิสูจน์ข้อกล่าวหาที่ระบุว่า รัฐบาลเมียนมากระทำการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ชาวโรฮิงญาได้ ในระหว่างการไต่สวนในคดีประวัติศาสตร์นี้ 

แกมเบีย ซึ่งเป็นประเทศมุสลิมเป็นส่วนใหญ่ในแอฟริกาตะวันตก ยื่นฟ้องต่อศาล ICJ ตั้งแต่ปี 2019 ซึ่งเมื่อวันจันทร์ที่ 12 มกราคมที่ผ่านมา แกมเบียระบุว่า ทางการเมียนมาตั้งเป้าทำลายชนกลุ่มน้อยโรฮิงญา ข้อกล่าวหานี้ถูกทางการเมียนมาปฏิเสธมาโดยตลอด 

โค โค หล่าย ตัวแทนรัฐบาลเมียนมากล่าวต่อศาลว่า แกมเบียไม่สามารถแบกรับภาระการพิสูจน์ได้ คดีนี้ต้องตัดสินจากข้อเท็จจริงที่พิสูจน์ได้ ไม่ใช่ข้อกล่าวหาที่ไม่มีหลักฐานรองรับ 

กองทัพเมียนมาเปิดปฏิบัติการในปี 2017 ส่งผลให้ชาวโรฮิงญาอย่างน้อย 730,000 คน ต้องหลบหนีออกจากบ้านเรือนไปยังบังกลาเทศ ซึ่งผู้ลี้ภัยเล่าถึงการสังหาร การข่มขืนเป็นวงกว้าง และการวางเพลิง ขณะที่ภารกิจของสหประชาชาติในการค้นหาความจริงในรายงานสรุปว่า การกระทำดังกล่าวของกองทัพนั้น เข้าข่ายการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ 

อย่างไรก็ตาม เมียนมาปฏิเสธข้อกล่าวหานี้ โดย โค โค หล่าย ระบุว่า ปฏิบัติการดังกล่าวเป็นการต่อต้านการก่อการร้ายอย่างชอบธรรม เพื่อตอบโต้การโจมตีต่อกลุ่มติดอาวุธมุสลิม พร้อมตั้งคำถามถึงความเป็นกลางและความน่าเชื่อถือของคณะตรวจสอบข้อเท็จจริงของสหประชาชาติ 

ฝ่ายกฎหมายของแกมเบียโต้แย้งว่า เป็นเรื่องไม่สมเหตุสมผลหากศาลจะสรุปว่าการโจมตีพลเรือนโรฮิงญาจำนวนมาก ซึ่งในที่นี้ รวมถึงเด็ก ผู้หญิง และผู้สูงอายุ ตลอดจนการเผาหมู่บ้านเป็นเพียงการปราบปรามการก่อการร้าย 

ศาลยุติธรรมระหว่างประเทศ หรือที่มักเรียกกันว่า ศาลโลก เป็นศาลสูงสุดของสหประชาชาติ ทำหน้าที่พิจารณาข้อพิพาทระหว่างรัฐต่อรัฐ โดยคดีของแกมเบีย ซึ่งได้รับการสนับสนุนจากองค์กรความร่วมมืออิสลามที่มีสมาชิก 57 ประเทศ ถือเป็นคดีฆ่าล้างเผ่าพันธุ์คดีแรกในรอบกว่าทศวรรษที่ศาลโลกพิจารณาอย่างเต็มรูปแบบ 

ผลคำตัดสินอาจส่งแรงสะเทือนไปไกลเกินกว่าเมียนมา และอาจจะกระทบต่อคดีฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ที่แอฟริกาใต้ ยื่นฟ้องต่อศาล ICJ ในปี 2023 ต่ออิสราเอลจากสงครามในกาซา ซึ่งอิสราเอลเองก็ปฏิเสธข้อกล่าวหานี้ และฝ่ายกฎหมายของอิสราเอลระบุว่า คดีของแอฟริกาใต้ที่ยื่นฟ้องมานั้น เป็นการใช้อนุสัญญาฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ในทางที่ไม่เหมาะสม