"วัคซีนไข้กาฬหลังแอ่น"ใครบ้างที่ควรฉีด? เกราะคุ้มกันที่คุ้มค่า ป้องกันโรคร้ายมาเยือน

"โรคไข้กาฬหลังแอ่น" คืออะไร? 

ไข้กาฬหลังแอ่น (Meningococcal disease) เป็นโรคติดเชื้อแบคทีเรีย Neisseria meningitidis ที่ทำให้เกิดโรครุนแรงที่อาจเสียชีวิตได้ภายใน 24 ชั่วโมง หากเข้ารับการรักษาไม่ทัน  โรคที่รุนแรง ได้แก่ เยื่อหุ้มสมองอักเสบ และติดเชื้อในกระแสเลือด 

เชื้อสามารถแพร่กระจายผ่านการไอ จาม หรือการอยู่ใกล้ชิดกับผู้ติดเชื้อ มักระบาดในสถานที่ที่มีคนอยู่รวมกันอย่างหนาแน่นและแออัด เช่น โรงเรียน หอพัก

อาการของโรคไข้กาฬหลังแอ่น 

-มีไข้สูงทันทีทันใด 

-ปวดศีรษะอย่างรุนแรง 

-คอแข็ง เคลื่อนไหวคอลำบาก 

-อาเจียน ซึม 

-ในเด็กเล็กอาจมีอาการร้องกวน ไม่ดูดนม ตัวลาย หรือชัก 

-ในบางรายอาจมีผื่นเลือดออกใต้ผิวหนังที่ไม่จางเมื่อกด 

กลุ่มเสี่ยงที่ควรได้รับวัคซีน 

-เด็กอายุ 11–18 ปี (ช่วงวัยรุ่นเป็นกลุ่มเสี่ยงสูง) 

-นักเรียนหรือผู้ที่ต้องอยู่รวมกันในที่แออัด เช่น หอพัก 

-ผู้ที่มีภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง 

-ผู้ที่เดินทางไปยังประเทศที่มีการระบาดของโรค 

-บุคลากรทางการแพทย์ หรือผู้ที่สัมผัสกับสารคัดหลั่งจากผู้ป่วย 

-ผู้ที่ไม่มีม้ามหรือการทำงานของม้ามบกพร่อง 

-ผู้ที่เสี่ยงจากการสัมผัสโรค เช่น จะเดินทางไปยังพื้นที่ระบาด หรือไปศึกษาต่อต่างประเทศ 

-ขึ้นอยู่กับข้อกำหนดของสถานศึกษาหรือคำแนะนำของประเทศปลายทาง 

-เด็กอายุ 2 เดือน ขึ้นไปพิจารณาตามความเสี่ยง การตัดสินใจร่วมกันระหว่างผู้ปกครองและแพทย์ 

ไข้กาฬหลังแอ่น ป้องกันได้

-ลดการอยู่ในสถานที่แออัด

-หลีกเลี่ยงการใช้ของส่วนตัวร่วมกับผู้อื่น

-รักษาสุขอนามัยส่วนบุคคล หมั่นล้างมือ

-การฉีดวัคซีนป้องกันโรค

วัคซีนป้องกันไข้กาฬหลังแอ่น มีกี่ชนิด?

-วัคซีนชนิด ACWY (Meningococcal conjugate vaccine) ป้องกันเชื้อ 4 สายพันธุ์หลัก คือ A, C, W, Y แนะนำให้ฉีดในวัยรุ่น และอาจต้องกระตุ้นซ้ำทุก 5 ปีในกลุ่มเสี่ยงสูง 

-วัคซีนชนิด B (Meningococcal B vaccine) ป้องกันสายพันธุ์ B ที่พบมากในยุโรปและอเมริกา ให้ได้ตั้งแต่อายุ 2 เดือน ขึ้นไปพิจารณาตามความเสี่ยง การตัดสินใจร่วมกันระหว่างผู้ปกครองและแพทย์ 

ทำไมต้องฉีดวัคซีนป้องกันไข้กาฬหลังแอ่น? 

-โรคนี้มีอัตราการเสียชีวิตสูง และผู้รอดชีวิตจำนวนมากอาจมีภาวะแทรกซ้อน เช่น พิการทางสมอง สูญเสียแขนขา หรือมีปัญหาการได้ยินถาวร 

-วัคซีนสามารถป้องกันโรคได้มากกว่า 80–90% 

-ลดความเสี่ยงในการแพร่เชื้อให้คนรอบข้าง โดยเฉพาะในที่แออัด 

วัคซีนปลอดภัยหรือไม่?  

วัคซีนผ่านการรับรองจากองค์การอนามัยโลก (WHO) และหน่วยงานด้านสาธารณสุขของประเทศต่าง ๆ ว่าปลอดภัย มีผลข้างเคียงน้อย เช่น ปวดบริเวณที่ฉีด มีไข้ต่ำ อาการจะหายไปภายใน 1–2 วัน 

ควรรับวัคซีนเมื่อไหร่?  

-สำหรับเด็ก: อายุ 11–12 ปี และกระตุ้นอีกครั้งเมื่ออายุ 16-18 ปี 

-ในกลุ่มเสี่ยงหรือผู้เดินทาง: ฉีดล่วงหน้าอย่างน้อย 2 สัปดาห์ก่อนออกเดินทาง 

-วัคซีน 4CMenB ให้ได้ตั้งแต่อายุ 2 เดือน ขึ้นไปพิจารณาตามความเสี่ยง การตัดสินใจร่วมกันระหว่างผู้ปกครองและแพทย์ 

วัคซีนป้องกันโรคไข้กาฬหลังแอ่น คือเกราะป้องกันที่สำคัญ 

อย่ารอให้โรคร้ายมาเยือนก่อนถึงจะเริ่มป้องกัน วัคซีนไข้กาฬหลังแอ่นคือหนึ่งในวัคซีนที่ “ควร” รับ โดยเฉพาะในวัยรุ่น กลุ่มเสี่ยง และผู้ที่มีแผนเดินทางไปต่างประเทศ