อายุเพิ่ง 30 ต้นๆ กระดูกคอเสื่อมแล้ว หมอเผยพฤติกรรมทำลายคอ

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง) ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ จังหวัดเชียงใหม่ ให้วามรู้เกี่ยวกับโรคกระดูกผ่านเพจ หมอเก่งกระดูกและข้อ โดยระบุว่า 

อายุเพิ่ง 30 ต้นๆ แต่ "กระดูกคอเสื่อม" แล้วหรือ? รู้ทันพฤติกรรมทำลายคอที่คุณอาจทำอยู่ทุกคืน

"หมอครับ ผมเพิ่งอายุ 32 เองนะ เพื่อนผมบอกว่าโรคกระดูกคอเสื่อมนี่มันโรคคนแก่ไม่ใช่เหรอครับ? ทำไมผมถึงเป็นได้ ทั้งที่ผมก็ไม่ได้แบกหามอะไรหนักๆ เลย แค่นั่งทำงานออฟฟิศกับนอนดูหนังที่บ้านเอง"

นี่คือคำตัดพ้อของ "คุณแบงค์" หนุ่มกราฟิกดีไซเนอร์ที่มาหาหมอด้วยอาการปวดคอร้าวลงสะบักและแขน อาการเป็นหนักจนนั่งทำงานแทบไม่ได้ ผลเอ็กซเรย์ออกมาว่ากระดูกคอเริ่มทรุดและมีหินปูนเกาะบางๆ ซึ่งเป็นสัญญาณของความเสื่อมก่อนวัย

ความเชื่อที่ว่า "โรคเสื่อม = โรคคนแก่" นั้นใช้ไม่ได้อีกต่อไปในยุคปัจจุบันครับ หมอเจอคนไข้วัย 20 ปลายๆ ถึง 30 ต้นๆ เดินเข้ามาด้วยโรคกระดูกคอเสื่อมมากขึ้นเรื่อยๆ จนน่าตกใจ และเชื่อไหมครับว่า "ฆาตกรเงียบ" ที่ทำร้ายกระดูกคอของคุณ ไม่ใช่การยกของหนั แต่เป็น "ท่าทางสบายๆ" ที่คุณทำจนชินนิสัยนั่นเอง

วันนี้หมอจะพามาเช็กพฤติกรรมเสี่ยง โดยเฉพาะสายซีรีส์และชาวออฟฟิศ ว่าคุณกำลังเร่งให้คอเสื่อมอยู่หรือเปล่าครับ

ทำไม "คอ" ถึงเสื่อมไวในคนหนุ่มสาว?

ปกติกระดูกสันหลังส่วนคอของคนเรา ธรรมชาติออกแบบมาให้รับน้ำหนักศีรษะ (ซึ่งหนักประมาณ 4-5 กิโลกรัม) ในท่าตั้งตรง แต่พฤติกรรมในยุคดิจิทัลทำให้เราใช้งานคอผิดประเภทครับ

ลองจินตนาการว่าคอเป็นเสา ถ้าเราตั้งเสาตรงๆ มันจะรับน้ำหนักได้ดี แต่ถ้าเราเอียงเสาไปข้างหน้ามากๆ แรงกดที่โคนเสาจะเพิ่มขึ้นมหาศาล การก้มหน้าเพียง 60 องศา จะทำให้คอต้องรับน้ำหนักเพิ่มขึ้นเป็น 27 กิโลกรัม! (เท่ากับเด็ก 8 ขวบนั่งขี่คอคุณอยู่ตลอดเวลา)

และนี่คือ 3 พฤติกรรมยอดฮิต ที่เป็นตัวการหลักครับ

1. ท่า "นอนดูซีรีส์" มรณะ

ข้อนี้คือคำตอบที่คุณสงสัยเลยครับ หลายคนคิดว่าการนอนดูหนังคือการพักผ่อน แต่จริงๆ แล้วมันคือการทรมานคอขั้นสุด หากคุณทำท่าเหล่านี้

- นอนคว่ำชันศอก ท่านี้ทำให้คอต้อง "แอ่น" (Extension) ไปด้านหลังอย่างรุนแรงเพื่อมองจอ ทำให้ข้อต่อกระดูกคอด้านหลังถูกอัดเข้าหากันแน่น เกิดการอักเสบและเสื่อมเร็วมาก

- นอนหงายหมอนสูง การหนุนหมอนซ้อนกัน 2-3 ใบ หรือพิงหัวเตียงกึ่งนั่งกึ่งนอน เพื่อดันหัวให้ก้มมาดูจอไอแพดบนตัก ท่านี้ทำให้คอก้ม (Flexion) ตลอดเวลา หมอนรองกระดูกจะถูกบีบไปด้านหลัง ไปกดทับเส้นประสาทได้ง่าย

- นอนตะแคงดูมือถือ ทำให้คอเอียงพับไปด้านข้างนานๆ กล้ามเนื้อสองข้างทำงานไม่เท่ากัน กระดูกคอบิดผิดรูป

2. สังคมก้มหน้า (Text Neck)

ในวัย 30 เราใช้สมาร์ทโฟนกันแทบตลอดเวลา ไม่ว่าจะตอบแชทลูกค้า ไถฟีดโซเชียล หรือเล่นเกม การก้มหน้ามองจอเล็กๆ ในมือ ทำให้เราต้องงุ้มไหล่และยื่นคอไปข้างหน้าโดยไม่รู้ตัว ยิ่งก้มนาน หมอนรองกระดูกยิ่งขาดน้ำและยุบตัวลงเร็วขึ้นครับ

3. ออฟฟิศซินโดรม ที่ลุกลาม

การตั้งจอคอมพิวเตอร์ที่ต่ำเกินไป ทำให้ต้องก้มคอ หรือการนั่งเก้าอี้ที่ไม่ซัพพอร์ตหลัง ทำให้ตัวไหลไปข้างหน้า คอก็ต้องยื่นตาม (Forward Head Posture) ท่านี้นอกจากจะทำให้กล้ามเนื้อคอบ่าตึงแล้ว ยังทำให้แรงกดลงที่หมอนรองกระดูกคอข้อล่างๆ (C5-C6-C7) มากเป็นพิเศษ ซึ่งเป็นจุดที่หมอพบว่าเสื่อมบ่อยที่สุดครับ

อาการสัญญาณเตือน: อย่ารอให้ร้าวลงแขน

ถ้าคุณเริ่มมีอาการเหล่านี้ อย่าคิดว่าเป็นแค่ปวดเมื่อยธรรมดาครับ:

- ปวดคอเรื้อรัง: ตื่นนอนก็ปวด ตกเย็นก็ปวด

- คอแข็ง หันลำบาก: รู้สึกเหมือนมีอะไรขัดๆ ในคอ เวลาหันซ้ายขวา

- ปวดร้าว: ปวดจี๊ดๆ จากคอ ร้าวลงไปที่สะบัก ไหล่ หรือแขน

- ชาปลายมือ: นี่คือสัญญาณว่าหมอนรองกระดูกเริ่มไปรบกวนเส้นประสาทแล้วครับ

การวินิจฉัยและรักษา: รู้เร็ว แก้ทัน

หากมาหาหมอ หมอจะทำการตรวจร่างกายและส่งเอ็กซเรย์ ซึ่งในคนอายุน้อยที่เริ่มเสื่อม เรามักจะพบว่า "ความโค้งตามธรรมชาติของคอหายไป" (Loss of Lordosis) คือคอตั้งตรงทื่อๆ หรือเริ่มยื่นไปข้างหน้า

การรักษาส่วนใหญ่ในวัยนี้ ไม่ต้องผ่าตัด ครับ เพราะร่างกายยังซ่อมแซมตัวเองได้ดี เน้นที่:

1. กายภาพบำบัด: ดึงคอ อัลตราซาวด์ เพื่อลดปวดและคลายกล้ามเนื้อ

2. ปรับ Ergonomics: ปรับจอคอมให้เสมอสายตา ปรับท่าดูซีรีส์ใหม่ (แนะนำให้ดูผ่านทีวีจอใหญ่ที่ตั้งระดับสายตา ดีกว่าก้มดูในมือถือ/แท็บเล็ต)

3. ยา: ลดการอักเสบในช่วงแรก

สรุป

โรคกระดูกคอเสื่อมในวัย 30 ต้นๆ ไม่ใช่เรื่องของเวรกรรม แต่เป็นเรื่องของ "พฤติกรรม" ล้วนๆ ครับ การนอนดูซีรีส์ในท่าที่ผิดธรรมชาติ หรือการก้มหน้าทำงานนานๆ คือการสะสมความเสื่อมวันละนิด

ข่าวดีคือ ถ้าคุณรู้ตัวตอนนี้ คุณยัง "เบรก" ความเสื่อมนี้ได้ครับ ปรับท่านั่ง เปลี่ยนท่านอนดูหนังให้คออยู่ในแนวตรงสบายๆ และหมั่นยืดเหยียดกล้ามเนื้อคอ เพียงเท่านี้ คุณก็สามารถสนุกกับซีรีส์เรื่องโปรดและทำงานได้อย่างเต็มที่ โดยไม่ต้องมีคอเสื่อมเป็นของแถมก่อนวัยอันควรครับ