“วันเต่าโลก” 23 พ.ค.ของทุกปี ร่วมปกป้องเต่าไม่ให้สูญพันธุ์

วันที่ 23 พฤษภาคมของทุกปีถูกกำหนดให้เป็น “วันเต่าโลก” (World Turtle Day) โดยองค์กร American Tortoise Rescue ซึ่งเป็นองค์กรไม่แสวงหาผลกำไรในสหรัฐอเมริกา ได้เล็งเห็นถึงความสำคัญของการอนุรักษ์เต่า เพื่อปลูกจิตสำนึก และสร้างองค์ความรู้เรื่องเต่าให้กับประชาชนทั่วโลก เนื่องจากปริมาณประชากรเต่ามีแนวโน้มลดลงอย่างต่อเนื่อง

เต่า (Turtle) เป็นสัตว์เลื้อยคลานที่พบเห็นได้ในหลายพื้นที่ ทั้งบนบกและในน้ำ ทั้งน้ำจืดและน้ำเค็ม ลำตัวหุ้มด้วยกระดองแข็ง กระดองส่วนบนเรียกว่า Carapace และกระดองส่วนล่างเรียกว่า Plastron ทำหน้าที่ปกป้องร่างกายจากอันตรายของศัตรู เต่าบางชนิดสามารถหดหัว ขา และหางเข้าไปซ่อนในกระดองได้ด้วย 

เต่าทั่วโลกมีมากกว่า 300 สายพันธุ์ ซึ่งเต่าทุกชนิดมีจะงอยปากแข็งที่ใช้ในการฉีกหรือบดอาหารขึ้นอยู่กับชนิดของอาหารที่เต่ากินเป็นหลัก อีกทั้งยังมีขาและเท้าที่ปรับให้เหมาะกับถิ่นอาศัยของเต่าแต่ละชนิด เช่น เต่าทะเลมีครีบคล้ายพาย สำหรับว่ายน้ำ ขณะที่เต่าบก มีขาแข็งแรงเพื่อใช้เดินบนพื้นดิน

สำหรับเต่านั้นแบ่งได้เป็น 3 ประเภท อาศัยในสภาพแวดล้อมที่ต่างกัน ความแตกต่างทั้งเต่าบก เต่าน้ำจืด และเต่าทะเล ในเบื้องต้นมีดังนี้ 

เต่าบก Tortoise ใช้ชีวิตส่วนใหญ่บนบก มีกระดองที่นูนหนา เพื่อป้องกันตัว บริเวณเท้าจะมีเกล็ดหน้า และเล็บยาวเพื่อขุดดิน มันกินพืชเป็นอาหารแต่บางสายพันธุ์กินเนื้อหรือแมลงด้วย เต่าบกที่ตัวใหญ่ที่สุดคือเต่ากาลาปากอส 

เต่าน้ำจืด หรือเต่าน้ำ Terrapin ใช้ชีวิตอยู่ในน้ำเป็นส่วนใหญ่ ขึ้นมาอาบแดดบางครั้ง จะมีกระดองค่อนข้างแบนกว่าเต่าบก น้ำหนักเบา เพื่อใช้ในการลอยตัวอยู่ในน้ำ โดยเท้าจะไม่มีเกล็ดและมีผังผืดระหว่างนิ้วเท้าเพื่อใช้ในการว่ายน้ำ มักล่าสิ่งมีชีวิตเล็กๆ

เต่าทะเล Turtle ใช้ชีวิตส่วนใหญ่อยู่ในน้ำ และขึ้นมาบนบกเมื่อวางไข่ มีกระดองค่อนข้างแบน และน้ำหนักเบา เท้าทั้งสี่มีลักษณะแบนเป็นครีบเพื่อใช้ในการว่ายน้ำอนย่างคล่องแคล่ว กินพืชเป็นอาหารหลัก เต่าทะเลที่ใหญ่ที่สุดคือเต่ามะเฟือง 

ปัจจุบันเต่าบางชนิดเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์ โดยเฉพาะเต่าทะเล ที่ถูกคุกคามโดยน้ำมือของมนุษย์ ทั้งการกินเต่า ไข่เต่า นำเต่ามาทำเครื่องประดับ ขยะ อวนประมง มลพิษ อีกทั้งการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและคลื่นความร้อนทำให้ทรายบนชายหาดบางแห่งร้อนจัด ส่งผลให้ “ลูกเต่าทะเล”ที่เกิดใหม่แทบจะกลายเป็นตัวเมียทั้งหมด จนหลายคนอดห่วงไม่ได้ว่าอาจมีผลกระทบต่อการขยายพันธุ์

โดยมีตัวชี้วัด คือ อุณหภูมิที่ส่งผลต่อเพศของเต่าที่เกิดใหม่ ไม่ว่าลูกเต่าทะเลที่เพิ่งฟักจะเกิดมาเป็นเพศผู้หรือเพศเมีย มันต่างก็ถูกกำหนดโดยอุณหภูมิของบริเวณรัง หากอุณหภูมิสูงกว่าจุดที่ส่งผลต่อการเพาะฟักไข่เต่า หรือ “pivotal temperature” (28 – 29 องศาเซลเซียส) เต่าที่เกิดมาจะเป็นเพศเมีย และถ้าต่ำกว่า ก็จะเป็นเพศผู้ อุณหภูมิโลกที่สูงขึ้นส่งผลให้เต่าที่เกิดมาเป็นเพศเมียในอัตราส่วนที่มากกว่าเพศผู้ ยิ่งทำให้อัตราการเกิดของเต่ายิ่งน้อยลงไปด้วย โดยทั่วโลกมีเต่าทะเลเพียง 7 ชนิด และมีเพียง 5 ชนิดที่พบในไทย ได้แก่ เต่าตนุ เต่ากระ เต่าหญ้า เต่าหัวค้อน เต่ามะเฟือง ส่วนเต่าหลังแบน และเต่าหญ้าแคมป์ ไม่พบในไทย

สำหรับด้านการอนุรักษ์เต่าในประเทศไทยนั้นมีการศึกษา ค้นคว้า วิจัย และการอนุรักษ์ทั้งเต่าบกและเต่าทะเลอย่างต่อเนื่อง นอกจากนี้ยังมีการปลูกจิตสำนึก ให้ความรู้ และสร้างการมีส่วนร่วม ด้านการอนุรักษ์เต่าจากหน่วยงานภาครัฐและชุมชน รวมทั้งองค์กรอิสระในการเพิ่มประชากรทั้งเต่าบกและเต่าทะเลให้ดำรงชีวิตอยู่ตามธรรมชาติอย่างยั่งยืน ทำให้ในปัจจุบันมีเต่าทะเลขึ้นมาวางไข่ในพื้นที่ป่าอนุรักษ์เป็นจำนวนมาก เป็นสิ่งบ่งชี้ถึงความอุดมสมบูรณ์ ของทรัพยากรธรรมชาติในประเทศไทย ที่สะท้อนถึงพลังความร่วมมือจากทุกภาคส่วนในการร่วมกันอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ ส่งต่อมรดกทางธรรมชาติอันล้ำค่าให้ดำรงอยู่คู่โลกใบนี้อย่างยั่งยืนต่อไป