ธุรกิจไทยพร้อมไหม? เมื่อกฎสิ่งแวดล้อมโลกเปลี่ยน และ “คาร์บอน” คือ ต้นทุนใหม่

Climate Change ไม่ใช่แค่เรื่องภัยพิบัติอีกต่อไป เพราะกำลังกลายปัจจัยกำหนดการอยู่รอดของธุรกิจ หากธุรกิจไม่เร่งปรับตัวอาจหลุดจากสนามแข่งขันในอนาคต 

เมื่อการค้ายุคโลกรวนกำลังเปลี่ยนกติกาจากเดิมที่ให้ความสำคัญกับคุณภาพ และราคา สู่ปัจจัยเรื่องสินค้าคาร์บอนต่ำ ที่ประเทศมหาอำนาจต่างให้ความสำคัญ  เพราะต้องการใช้เป็นเครื่องมือในการสร้างมาตรฐานการค้าใหม่เพื่อกู้คืนวิกฤตสภาพภูมิอากาศ

ในเวทีเสวนา กฎสิ่งแวดล้อมโลกเปลี่ยน ธุรกิจไทยพร้อมหรือยัง? ภายในงาน GCNT EXPO 2026 ดร.กิตติศักดิ์ พฤกษ์กานนท์ ผู้อำนวยการกองยุทธศาสตร์ และความร่วมมือระหว่างประเทศ กรมการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม ย้ำว่าการปรับตัวตามมาตรการ ปรับราคาคาร์บอนก่อนข้ามพรมแดน (EU CBAM) หรือ กฎระเบียบสินค้าปลอดการตัดไม้ทำลายป่า (EUDR) ไม่ใช่แค่ทางเลือก แต่จะกลายเป็นเงื่อนไขใหม่ในการทำธุรกิจ สำหรับผู้ประกอบการที่ยังต้องการอยู่ในห่วงโซ่อุปทานระดับโลก

"นอกเหนือจากสิ่งที่เป็นกฎกติกาทางการ และกฎกติกาที่ไม่เป็นทางการนะครับ ก็จะเห็นได้ชัดนะครับว่า มันจะมีทั้งเรื่องของการจัดการในลักษณะที่การค้าที่กำลังต้องกีดกันซึ่งกันและกัน ภายใต้ภาวะเศรษฐกิจต่างๆ แต่สิ่งแวดล้อมนะครับ โดยเฉพาะเรื่องการลดก๊าซเรือนกระจก ก็จะเป็นสิ่งหนึ่งที่จะนำมาใช้ในการจัดการนะครับ แล้วก็วางแผนเพื่อจะสร้างความได้เปรียบ ศักยภาพในการแข่งขันซึ่งกันและกัน" ดร.กิตติศักดิ์ 

ขณะที่มุมมองของภาคธุรกิจขนาดใหญ่ คุณศิริพร เดชสิงห์ ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร สายงานความยั่งยืนและสื่อสารองค์กร 

บริษัท ซีพี แอ็กซ์ตร้า จำกัด (มหาชน)  มองว่าธุรกิจไทยไม่ควรตื่นตระหนก แต่ควรปรับกรอบความคิดใหม่ 3 ในเรื่องหลัก เพื่อรับมือกับการเปลี่ยนแปลงกติการการค้าโลกที่ให้ความสำคัญกับผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมมากขึ้น  จากเดิมที่ให้ความสำคัญในเรื่องคุณภาพของสินค้า และการกำหนดราคา ต้องหันมาเพิ่มแนวคิดการลดคาร์บอนในกระบวนการผลิตสินค้า  พร้อมปรับเรื่องความยั่งยืนให้เป็นหมุดหมายขององค์กรที่ต้องขับเคลื่อนร่วมกัน

"เรื่องแรกที่เราจะต้องเปลี่ยน คือ กรอบความคิด  (mindset)  กระบวนการทำงาน  และ ดัชนีชี้วัดผลงาน ในเรื่องความยั่งยืน 

ส่วนตัวมองว่ามันคือโอกาสที่เราจะทำธุรกิจได้อย่างยั่งยืน สอดคล้องกับกฎหมายใหม่ และขณะเดียวกัน ก็มีประสิทธิภาพ ลดต้นทุน เและอาจจะได้ธุรกิจใหม่ด้วยนะคะ ถ้าเราเอาเรื่องพลาสติก เรื่อง Circular Economy (เศรษฐกิจหมุนเวียน) เข้ามา" ศิริพร กล่าว

กฎเกณฑ์สีเขียวไม่ใช่ทางตันของธุรกิจ แต่คือการกรองธุรกิจที่จะเติบโตต่อไปในอนาคต การปรับตัวในวันนี้คือ กลยุทธ์เพื่อความอยู่รอด ที่จะเปลี่ยนจากภาระต้นทุนให้เป็นแต้มต่อทางการค้า 

มากไปกว่านั้น คือหน้าที่ของภาคธุรกิจในการส่งมอบอนาคตที่ยั่งยืนให้แก่คนรุ่นถัดไป เพราะธุรกิจที่แข็งแกร่งที่สุด คือธุรกิจที่เติบโตไปพร้อมกับโลกที่น่าอยู่