นักวิจัยเตือน “Google AI Overviews” อาจอ้างอิง YouTube มากกว่าเว็บการแพทย์

กลายเป็นประเด็นร้อนในโลกเทคโนโลยีและการแพทย์ เมื่อผลการศึกษาล่าสุดจาก เอสอี แรงก์กิง (SE Ranking) แพลตฟอร์มเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพเครื่องมือการค้นหา (SEO) เผยข้อมูลว่า เอไอ โอเวอร์วิว (AI Overviews) ฟีเจอร์สรุปคำตอบอัจฉริยะของกูเกิล (Google) มักเลือกอ้างอิงข้อมูลจากยูทูป (YouTube) มากกว่าเว็บไซต์การแพทย์หรือหน่วยงานสาธารณสุขของรัฐ

นักวิจัยระบุว่า จากการวิเคราะห์คำค้นหาด้านสุขภาพกว่า 50,000 รายการ ซึ่งรวบรวมจากการค้นหาในเยอรมนี พบว่า YouTube คือโดเมนที่ถูกนำมาอ้างอิงบ่อยที่สุดเป็นอันดับหนึ่ง โดยมีจำนวนการอ้างอิง 20,621 ครั้ง จากทั้งหมด 465,823 ครั้ง หรือคิดเป็นร้อยละ 4.43 ของการอ้างอิงทั้งหมด 

แม้ Google จะยืนยันว่า AI ของตนคัดสรรแหล่งข้อมูลที่น่าเชื่อถือ แต่นักวิจัยชี้ให้เห็นว่าในความเป็นจริง YouTube กลับถูกเลือกใช้มากกว่า ซึ่งชี้ให้เห็นความน่ากังวลว่า YouTube คือแพลตฟอร์มวิดีโอทั่วไปที่ใครก็สามารถอัปโหลดเนื้อหาได้ ตั้งแต่แพทย์ผู้เชี่ยวชาญ ไปจนถึงอินฟลูเอนเซอร์สายสุขภาพ

ทีมวิจัยชี้ว่านี่ไม่ใช่แค่เรื่องบังเอิญ แต่เป็นปัญหาที่การออกแบบ AI ของ Google ซึ่งดูเหมือนจะให้ความสำคัญ กับความนิยมและความชัดเจนของเนื้อหา (Visibility and Popularity) มากกว่าความถูกต้องแม่นยำ

งานวิจัยนี้สอดคล้องกับการสืบสวนของสื่อต่างประเทศ เดอะการ์เดียน (The Guardian) ที่พบว่า AI Overviews เคยให้ข้อมูลที่ผิดพลาดอย่างร้ายแรง เช่น การแปลผลตรวจการทำงานของตับผิด จนอาจทำให้ผู้ป่วยโรคตับรุนแรงเข้าใจผิดว่าตัวเองมีสุขภาพปกติดี

ทั้งนี้ทางด้านโฆษกของ Google ออกมาชี้แจงว่า ระบุว่าระบบถูกออกแบบมาเพื่อดึงเนื้อหาที่มีคุณภาพจากแหล่งที่น่าเชื่อถือในทุกรูปแบบ และเนื้อหาบน YouTube หลายส่วนก็สร้างโดยผู้เชี่ยวชาญหรือสถานพยาบาลชั้นนำ

อีกทั้งผลการศึกษาที่เผยแพร่ออกมานี้ อาจไม่สามารถนำไปใช้กับภูมิภาคอื่นได้ เนื่องจากเป็นการศึกษาโดยใช้คำค้นหาภาษาเยอรมันในประเทศเยอรมนีเท่านั้น อย่างไรก็ตาม การพึ่งพา AI ในการวินิจฉัยโรคหรือหาข้อมูลสุขภาพยังคงเป็นเรื่องที่ผู้ใช้งานต้องใช้วิจารณญาณอย่างสูง เพื่อป้องกันความเสี่ยง