ภัยเงียบจาก "นิ่วในถุงน้ำดี" เมื่อความอักเสบลามจนกลายเป็น "ระเบิด" ทะลุเข้าเนื้อตับ

เพจ "หมอโจอี้ นพ. ศิรสิทธิ์ เลาหทัย ศัลยแพทย์เฉพาะทางผ่าตัดส่องกล้อง" ได้โพสต์ข้อความ อุทาหรณ์ ภัยเงียบจากนิ่วในถุงน้ำดี โดยระบุว่า

วันนั้น สิ่งที่เจอข้างใน ไม่ใช่แค่นิ่ว แต่เป็นหนองที่ฝังอยู่ในตับของคนไข้รายนี้ ผู้หญิงอายุประมาณ 50 ปี

1 สัปดาห์ก่อน มีอาการแน่นใต้ลิ้นปี่เล็กน้อย แต่มีไข้สูง และค่าตับผิดปกติ ผลตรวจ CT scan พบว่า คนไข้มีภาวะถุงน้ำดีอักเสบรุนแรง อักเสบจนจนผนังบางส่วน เน่าตาย และแตกทะลุเข้าไปในตับ จนกลายเป็นโพรงหนองขนาดใหญ่ จำเป็นจะต้องได้รับการผ่าตัดส่องกล้องถุงน้ำดีโดยด่วน

ระหว่างการผ่าตัด จะเห็นว่า อวัยวะรอบ ๆ ถุงน้ำดีเกาะติดกันแน่น แทบแยกไม่ออกว่าอะไรเป็นอะไร

สาเหตุที่เป็นแบบนี้ เป็นเพราะร่างกายเราเก่ง

หากเกิดการติดเชื้อ หรืออักเสบภายในช่องท้อง ร่างกายจะพยายามรักษาตัวเองก่อน ด้วยการนำเนื้อเยื่อไขมันไปห่อหุ้มอวัยวะเหล่านั้นไว้ ไม่ให้การติดเชื้อกระจายไปทั่วท้อง

ในคนไข้รายนี้ก็ไม่ต่างกัน และ ร่างกายพยายามต่อสู้ จนเกิดพังผืดจำนวนมากล้อมรอบถุงน้ำดี

ทำให้แทนที่น้ำดีจะรั่วออกมาจากผนังของถุงน้ำดีที่เปื่อยและยุ่ย แต่ถูกดันกลับเข้าไปกลายเป็นฝีหนองในตับแทน

การผ่าตัดส่องกล้องคนไข้รายนี้ จะต้องแยกถุงน้ำดีที่เน่าออกอย่างระมัดระวัง ไม่ให้เกิดการบาดเจ็บต่ออวัยวะสำคัญที่อยู่ข้างเคียง 

บทสรุปการผ่าตัด

สุดท้ายการผ่าตัดส่องกล้องถุงน้ำดีผ่านไปอย่างราบรื่น ถึงแม้ว่าจะใช้เวลาผ่าตัดนานกว่าปกติ

โดยทั่วไปแล้วการผ่าตัดส่องกล้องถุงน้ำดี ในขณะที่โรคสงบจะนอนโรงพยาบาลเพียงแค่ 1-2 คืน 

แต่เนื่องจากคนไข้รายนี้ จะต้องใส่สายระบายฝีหนองที่ฝังอยู่ในตับ และได้รับยาฆ่าเชื้อผ่านทางเส้นเลือด จึงทำให้ต้องนอนโรงพยาบาลนานประมาณ 1 สัปดาห์ และในที่สุดคนไข้ก็สามารถได้กลับบ้านอย่างปลอดภัย

นิ่วในถุงน้ำดีอาจดูเหมือนเป็นโรคเล็ก ๆ โดยเฉพาะในวันที่ยังไม่ปวด หลายๆคนคงจะยังไม่สนใจ แต่เมื่อมีการอักเสบเกิดขึ้น บางครั้งโรคอาจรุนแรงขึ้นได้มากกว่าที่เราคิด และกลายเป็นการผ่าตัดใหญ่กว่าที่ควรจะเป็น

นพ. ศิรสิทธิ์ เลาหทัย ศัลยแพทย์เฉพาะทางผ่าตัดส่องกล้อง

สรุปเรื่องเล่าจากห้องผ่าตัด เมื่อ "นิ่วในถุงน้ำดี" ไม่ใช่แค่เรื่องเล็ก

จุดเริ่มต้น: คนไข้หญิงอายุราว 50 ปี มาด้วยอาการแน่นใต้ลิ้นปี่ ไข้สูง 1 สัปดาห์ และค่าตับผิดปกติ ผล CT scan พบถุงน้ำดีอักเสบรุนแรง

สิ่งที่พบในห้องผ่าตัด: ผนังถุงน้ำดีเน่าตายและแตกทะลุ ลุกลามเข้าไปในตับจนกลายเป็นโพรงหนองขนาดใหญ่ อวัยวะรอบ ๆ ยึดติดกันแน่นด้วยพังผืด

กลไกของร่างกาย: เมื่อเกิดการอักเสบ ร่างกายจะพยายามสร้างพังผืดมาห่อหุ้มไม่ให้เชื้อโรคกระจาย ทำให้น้ำดีที่รั่วไหลถูกดันกลับจนกลายเป็นฝีหนองในตับ

การรักษา: แพทย์ต้องผ่าตัดส่องกล้องเลาะถุงน้ำดีที่เน่าออกอย่างระมัดระวัง ใส่สายระบายหนอง และให้ยาฆ่าเชื้อทางเส้นเลือด นอนโรงพยาบาลราว 1 สัปดาห์จนปลอดภัย

ข้อคิดจากเคสนี้: แม้นิ่วในถุงน้ำดีจะดูเหมือนโรคเล็ก ๆ ในวันที่ยังไม่แสดงอาการ แต่หากปล่อยให้อักเสบ อาจลุกลามจนกลายเป็นการผ่าตัดใหญ่ที่อันตรายกว่าที่คิด