คลิป AI ยุคนี้เนียนขนาดไหน? ขยับเป๊ะ เสียงเหมือน เช็กวิธีจับโป๊ะที่นี่

คลิป AI เนียนแค่ไหน ก็อย่าเพิ่งเชื่อ

ในยุคที่เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ หรือ AI พัฒนาไปอย่างรวดเร็ว การสร้างภาพ เสียง และวิดีโอที่เสมือนจริงกลายเป็นเรื่องที่ใครก็ทำได้เพียงปลายนิ้วสัมผัส คลิปวิดีโอที่เคยถูกมองว่าเป็น “หลักฐานชั้นดี” กำลังถูกตั้งคำถามมากขึ้นเรื่อย ๆ

เพราะวันนี้ AI สามารถสร้างใบหน้า ท่าทาง น้ำเสียง และบทสนทนาของบุคคลได้อย่างแนบเนียนจนแทบแยกไม่ออกจากของจริงไปจนถึงน้ำเสียงของใครก็ได้บนโลกใบนี้ให้พูดหรือทำอะไรก็ตามที่คนเขียนคำสั่งต้องการ หรือที่เรารู้จักกันในนาม Deepfake 

Deepfake (ดิปเฟก) คืออะไร

สื่อที่ถูกสร้างหรือดัดแปลงด้วยปัญญาประดิษฐ์ (AI) โดยเฉพาะเทคนิคการเรียนรู้เชิงลึก (deep learning) เพื่อทำให้ภาพ วิดีโอ หรือเสียงของบุคคลดูเหมือนจริง ทั้งที่สิ่งนั้นไม่เคยเกิดขึ้นจริง

ตัวอย่างเช่น

-นำใบหน้าของคนหนึ่งไปแทนที่ใบหน้าของอีกคนในวิดีโอ
-สร้างคลิปที่ทำให้บุคคลมีชื่อเสียงดูเหมือนกำลังพูดสิ่งที่ไม่เคยพูด
-เลียนแบบเสียงของคนจริงให้พูดประโยคใหม่ ๆ
-สร้างภาพบุคคลหรือเหตุการณ์ที่ไม่เคยมีอยู่จริง

ทำไมคลิป AI วันนี้ถึง “เนียน” จนแยกยาก?

ถ้าเป็นเมื่อ 2-3 ปีก่อน เราอาจจะจับผิดคลิป AI ได้ง่ายๆ จากการกะพริบตาที่ดูแข็งทื่อ นิ้วมือที่โผล่มา 6 นิ้ว หรือมุมปากที่ขยับไม่ตรงกับเสียง แต่ปัจจุบัน AI มีการเรียนรู้ผ่านฐานข้อมูลขนาดใหญ่ (Deep Learning) ที่พัฒนาขึ้นอย่างก้าวกระโดด

-เนียนระดับรูขุมขน: ระบบสามารถเลียนแบบแสงเงาที่ตกกระทบบนผิวหน้า การสะท้อนของดวงตา และริ้วรอยเวลาแสดงอารมณ์ได้อย่างสมจริง

-โคลนเสียง ใน 3 วินาที: ขอเพียงมีไฟล์เสียงต้นฉบับสั้นๆ AI ก็สามารถแกะเนื้อเสียง สำเนียง และจังหวะการหายใจ แล้วนำไปพูดประโยคใหม่ๆ ได้อย่างลื่นไหล

-ขับเคลื่อนด้วย Real-time Generative AI: ไม่ใช่แค่การทำคลิปทิ้งไว้ แต่ปัจจุบันมิจฉาชีพสามารถใช้ AI ปลอมเป็นคนรู้จักเพื่อวิดีโอคอลมาหลอกเงินเราได้แบบสดๆ (Real-time) แล้ว

มหันตภัยร้ายเบื้องหลัง "ความเนียน"

เมื่อความสมจริงถูกนำมาใช้ในทางที่ผิด ผลกระทบที่เกิดขึ้นจึงไม่ใช่แค่เรื่องขำขันในอินเทอร์เน็ต แต่กลายเป็นภัยความมั่นคงและอาชญากรรมไซเบอร์

- Fake News : การสร้างคลิปปลอมหรือสร้างสถานการณ์จำลองเพื่อปลุกปั่นให้เกิดความขัดแย้งในสังคม

- มิจฉาชีพคอลเซ็นเตอร์ 4.0: ปลอมเป็นลูกหลาน วิดีโอคอลมาหาพ่อแม่ ญาติพี่น้องเพื่อให้โอนเงินด่วน

- หลอกลงทุน : ใช้หน้าดาราหรือบุคคลที่มีชื่อเสียงในแวดวงธุรกิจ มาการันตีโปรเจกต์หลอกลวงเพื่อสร้างความน่าเชื่อถือ

วิธีสังเกต “คลิป AI” เบื้องต้น

ตำรวจสอบสวนกลาง แจ้งว่า ปัจจุบันเทคโนโลยี AI สามารถสร้างภาพ เสียง และวิดีโอให้ดูสมจริงมากขึ้น จนอาจถูกนำไปใช้แอบอ้างเป็นบุคคลอื่น สร้างข่าวปลอม หลอกให้โอนเงิน หรือเกิดความเข้าใจผิด จึงมีวิธีสังเกต “คลิป AI” เบื้องต้นมาฝาก ดังนี้

- มือ นิ้ว หรือข้อต่อผิดปกติ เช่น นิ้วเกิน นิ้วหาย งอแปลก หรือจับของไม่ตรง
- การเคลื่อนไหวของร่างกายดูไม่เป็นธรรมชาติ เช่น เดิน ยืน นั่งเหมือนลอย ไม่มีน้ำหนัก หรือไม่สัมพันธ์กับแรงโน้มถ่วง
- ปากกับเสียงไม่ตรงกัน หรือมีจังหวะหลุดในบางช่วง
- รายละเอียดในคลิปเปลี่ยนไปมา เช่น ลายเสื้อ ทรงผม กระดุม แว่น หรือเครื่องประดับ
- กล้องและฉากดูผิดปกติ เช่น มุมภาพเพี้ยน ขอบตัวละครเบลอ หรือ ตัวละครเหมือนถูกแปะลงในฉาก
- แสงและเงาไม่สัมพันธ์กัน เช่น ตัวแบบสว่างผิดปกติ หรือเงาไม่ไปในทิศทางเดียวกับแสง
- การสัมผัสใบหน้า หรือวัตถุ ดูเหมือนไม่ได้แตะโดนจริง มีช่องว่าง หรือมือทะลุวัตถุ
- เมื่อซูมดู บางจังหวะภาพอาจเบี้ยว แตก หรือดูเป็นวุ้นขณะเคลื่อนไหว