เวเนซุเอลาอภัยโทษนักโทษการเมือง 379 คน หลังผ่านกฎหมายใหม่

ทางการเวเนซุเอลาประกาศ อภัยโทษแก่นักโทษคดีการเมืองจำนวน 379 คน ซึ่งเป็นไปตามกฎหมายอภัยโทษฉบับใหม่ที่เพิ่งประกาศใช้โดยรัฐบาลชั่วคราว หลังจากการจับกุมตัวอดีตประธานาธิบดีนิโคลัส มาดูโร ในปฏิบัติการทางทหารของสหรัฐฯ เมื่อเดือนมกราคมที่ผ่านมา โดยข้อกฎหมายนี้ได้รับการรับรองจากสภาแห่งชาติของเวเนซุเอลาด้วยมติเป็นเอกฉันท์

ตามคำกล่าวของฮอร์เก อาร์เรอาซา สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรผู้ดูแลกระบวนการอภัยโทษ ระบุเมื่อวันที่ 20 กุมภาพันธ์ว่า ทั้ง 379 คนจะ “ต้องได้รับการปล่อยตัวและอภัยโทษทันที” โดยสำนักงานอัยการได้ยื่นคำร้องต่อศาลที่เกี่ยวข้องเพื่อดำเนินมาตรการดังกล่าวแล้ว

กฎหมายอภัยโทษฉบับใหม่นี้ถูกมองว่าเป็นการเปลี่ยนท่าทีครั้งสำคัญของรัฐบาลเวเนซุเอลาต่อผู้ที่ถูกคุมขังด้วยข้อกล่าวหาทางการเมืองหลายปีที่ผ่านมา โดยอาจครอบคลุมถึงนักการเมืองฝ่ายค้าน นักเคลื่อนไหว นักข่าว และนักปกป้องสิทธิมนุษยชนที่ถูกจับกุมในบริบทของความตึงเครียดทางการเมืองตั้งแต่ปี 1999 เป็นต้นมา

แต่กฎหมายก็ยังระบุเงื่อนไขข้อยกเว้นไว้หลายประการ โดยผู้ที่ถูกกล่าวหาหรือถูกตัดสินฐานคดีฆาตกรรม ค้ายาเสพติด ละเมิดสิทธิมนุษยชนร้ายแรง และกบฏทางทหาร จะไม่ได้รับการอภัยโทษตามกฎหมายนี้ และศาลทหารจะเป็นผู้พิจารณาคดีของสมาชิกกองทัพที่เกี่ยวข้องต่อไป

ข้อจำกัดดังกล่าวทำให้กลุ่มสิทธิมนุษยชนบางส่วนวิจารณ์ว่าการอภัยโทษไม่ครอบคลุมกลุ่มผู้ต้องขังทั้งหมด และยังมีเงื่อนไขและกระบวนการในศาลที่อาจชะลอการปล่อยตัวจริงอยู่บ้าง

ขณะที่ฝ่ายรัฐบาลมองว่ากฎหมายนี้สะท้อนถึงความพยายามในการเปิดช่องทางสู่การปรองดองและคืนพื้นที่ทางการเมืองให้แก่ผู้ถูกคุมขัง

ส่วนกลุ่มสิทธิมนุษยชนและฝ่ายค้านวิจารณ์ว่ากฎหมายยังมีขอบเขตจำกัด ไม่ได้แก้ปัญหาการคุมขังทางการเมืองอย่างทั่วถึง และอาจสร้างความไม่ไว้เนื้อเชื่อใจต่อกระบวนการยุติธรรมที่คุมขังผู้ต้องหาเหล่านี้ในยุคก่อนหน้านี้

การอภัยโทษที่เริ่มมีผลในช่วงวันที่ 21-22 กุมภาพันธ์ จึงมีนัยสำคัญทั้งในแง่การเมืองภายในประเทศและในความสัมพันธ์ระหว่างเวเนซุเอลากับประชาคมระหว่างประเทศ โดยเฉพาะกลุ่มประเทศที่จับตามองสถานการณ์สิทธิมนุษยชนและการปฏิรูปประชาธิปไตยในภูมิภาคลาตินอเมริกา