โลกร้อนเปลี่ยนกลไก ชีวิตสัตว์เลื้อยคลาน อนาคตอาจเหลือแต่ตัวเมีย เสี่ยงสูญพันธุ์

เมื่ออุณหภูมิโลกที่สูงขึ้นจากภาวะโลกร้อน ทำให้สัตว์เลื้อยคลานหลายชนิดเกิดความไม่สมดุลของสัดส่วนเพศ สัตว์เลื้อยคลานหลายชนิดเช่น เต่า จระเข้ และกิ้งก่า มีระบบกำหนดเพศที่แตกต่างจากมนุษย์และสัตว์มีกระดูกสันหลังทั่วไป โดยเพศของสัตว์เหล่านี้กลับขึ้นอยู่กับ “อุณหภูมิของรังไข่” หรือที่เรียกว่า Temperature-Dependent Sex Determination (TSD) หากอุณหภูมิของรังสูงหรือต่ำเกินไป ไข่อาจฟักออกมาเป็นเพศใดเพศหนึ่งมากผิดปกติ

ตัวอย่างเช่น ไข่เต่าทะเลที่อยู่ในรังที่มีอุณหภูมิสูงกว่า 31 องศาเซลเซียส ลูกเต่าทะเลมีโอกาสฟักออกมาเป็นเพศเมียมากกว่า แต่หากอุณหภูมิของสภาพแวดล้อมในรังต่ำกว่า 28 องศาเซลเซียส ลูกเต่าทะเลจะมีโอกาสฟักออกมาเป็นเพศผู้มากกว่า งานวิจัยบางฉบับคาดการณ์ว่า อุณหภูมิที่เพิ่มสูงขึ้นในปัจจุบันอาจทำให้จระเข้บางสายพันธุ์เหลือเพียงเพศเดียวภายในปี 2100 

เมื่อสัดส่วนเพศของสัตว์เลื้อยคลานไม่สมดุล โอกาสในการผสมพันธุ์จะลดลง ทำให้ประชากรลดลงตามไปด้วย เนื่องจากสัตว์บางชนิดอาจเผชิญภาวะ “หาคู่ไม่ได้” ส่งผลให้ไม่สามารถสร้างประชากรรุ่นใหม่ได้เพียงพอ นอกจากนี้ ยังมีความเสี่ยงเรื่องการผสมพันธุ์ในเครือญาติ ลดความหลากหลายทางพันธุกรรม ทำให้สายพันธุ์อ่อนแอต่อโรคและไม่สามารถปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงของสภาพแวดล้อมได้

นอกจากวิกฤตสภาพอากาศจะส่งผลกระทบต่อเพศแล้ว ยังส่งผลกระทบต่อวิวัฒนาการของสัตว์เลื้อยคลานอีกด้วย โดยงานวิจัยฉบับนึงได้ศึกษากระบวนการแลกเปลี่ยนสารพันธุกรรมระหว่างโครโมโซมในตุ๊กแกดินสายพันธุ์หนึ่งของมาดากัสการ์ กระบวนการนี้มีความสำคัญต่อการสร้างความหลากหลายทางพันธุกรรม ช่วยให้สิ่งมีชีวิตมีสายพันธุ์ที่แข็งแรง สามารถปรับตัวต่อสภาพแวดล้อมได้ดี แต่หากถูกรบกวนการแลกเปลี่ยนทางพันธุกรรม ก็จะส่งผลต่อความสามารถในการวิวัฒนาการและลดโอกาสอยู่รอดของสายพันธุ์ได้

แม้ว่าสัตว์เลื้อยคลานบางชนิดมีความสามารถในการปรับตัวเพื่อรับมือกับอุณหภูมิและสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงไปด้วยการเปลี่ยนช่วงเวลาในการวางไข่เพื่อความเหมาะสม หรือแม้กระทั่งขุดรังในดินให้ลึกลงมากกว่าเดิมเพื่อหลีกเลี่ยงอุณหภูมิที่สูงขึ้น แต่ก็ยังต้องเผชิญกับภัยคุกคามอื่น ๆ ทั้งการสูญเสียถิ่นที่อยู่อาศัย มลพิษ และกิจกรรมของมนุษย์ เพิ่มความเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์มากขึ้นกว่าเดิม