เสียงสะท้อนจากหมอ! สัญญาณเตือน "การล่มสลายของระบบบัตรทอง"ที่ไม่มีใครอยากให้เกิด

นพ.ฒัชชณพงศ์ จงเจริญยานนท์ หมอเด็กเฉพาะทางโรคทางเดินหายใจและผู้ป่วยวิกฤต เจ้าของเพจ "หมอม็อด หมอเด็กขอเล่า" ได้โพสต์เฟซบุ๊กให้ความรู้ถึงระบบบัตรทอง โดยระบุว่า

สัญญาณเตือน การล่มสลายของระบบบัตรทอง ที่ไม่มีใครอยากให้เกิด

เมื่อโรงพยาบาลเอกชนแห่ “ถอนตัว” จากระบบนี้

โพสต์นี้อยากชวนทุกคนมามอง “บัตรทอง” แบบตรงไปตรงมา จะเล่าให้เห็นว่า ข้างในมันกำลังเกิดอะไรขึ้น

เพราะหลังจากนี้ เราจะเห็นข่าวแบบนี้ “มากขึ้นเรื่อยๆ” และบอกได้เลยว่า คนที่ใช้สิทธิ์บัตรทองทุกคน จะได้รับผลกระทบนี้ ไม่ช้าก็เร็ว ขึ้นอยู่กับว่า สิทธิ์บัตรทองของคุณอยู่ที่โรงพยาบาลไหน

(คนไทย มากกว่า 70% ใช้สิทธิ์นี้อยู่)

บัตรทอง เท่ากับสิทธิ์ที่ดีมากของคนไทย

ไม่ว่าคุณจะรวยหรือจน แค่มีสิทธิ์นี้ เดินเข้าโรงพยาบาล คุณก็ “ได้รับการรักษา” โดยที่ “ไม่ต้องจ่ายเงินตรงหน้า”

นี่คือสิ่งที่ดี และควรมีอยู่จริง 

 แต่คำว่า “ฟรี” มันไม่มีอยู่จริง ทุกการรักษา มีต้นทุนเสมอ

-ค่ายา 

-ค่าอุปกรณ์ 

- ค่าเครื่องมือแพทย์

- ค่าไฟ ค่าน้ำ 

- เงินเดือนบุคลากร 

ทุกอย่างนี้ “มีคนต้องจ่าย” โรงพยาบาลเป็นคน “ออกเงินจ่ายให้คนไข้ไปก่อน”

แล้วค่อยไปเบิกคืนจาก สปสช. (คนถือกระเป๋าเงินของบัตรทอง)

สปสช. คือใคร?

คือ “คนคุมเงิน” ของระบบนี้ และเงินก้อนนี้ มากกว่า 200,000 ล้านบาท/ปี ใช่ครับ ฟังไม่ผิด "2 แสน ล้าน บาท"

หน้าที่คือ จ่ายเงินคืนให้โรงพยาบาล เมื่อมีคนไข้มาใช้สิทธิ์บัตรทอง

ปัญหาคือ สปสช. ทำกับโรงพยาบาลแบบนี้

- จ่ายไม่ครบ 

-จ่ายช้า

- ไม่จ่ายเลย

ลองนึกภาพนี้นะครับคุณต้อง ควักเงินตัวเองซื้อของให้เพื่อนก่อน

เพื่อนบอกว่า “เดี๋ยวค่อยมาเบิกคืนทีหลังนะ” แต่พอไปเบิกจริง

- เพื่อนจ่ายคืนไม่ครบ

- บางอย่างไม่จ่ายเลย

- หรือเลื่อนแล้วเลื่อนอีก

 ทำแบบนี้ทุกวัน คุณจะยังอยากคบต่อไหม?

โรงพยาบาลเอกชนที่เข้าร่วมบัตรทอง เริ่มถอนตัว

เพราะ อยู่ต่อ เท่ากับขาดทุน และเขาเป็นเอกชน เขา “เลือกออกได้”

 แต่โรงพยาบาลรัฐ ไม่มีสิทธิ์นั้น ถอนตัวไม่ได้ ต้องอยู่ต่อ ต้องรับคนไข้ต่อ ไม่ว่าจะขาดทุนแค่ไหน

แล้วอะไรจะเกิดขึ้น เมื่อเงินไม่พอ?

นี่คือสิ่งที่หลายคนไม่เคยเห็น โรงพยาบาล “เริ่มไม่มีเงินซื้อของ” ยาบางตัวเริ่มขาด อุปกรณ์บางอย่างต้องประหยัด

อุปกรณ์บางอย่างที่ จริงๆ “ควรใช้ครั้งเดียวแล้วทิ้ง”แต่ต้องยอม ล้างแล้วใช้ซ้ำ ใช้ไปก่อน เพื่อให้ระบบยังเดินได้

ถามว่า “ควรไหม?” ไม่ควรเลย

แต่คำถาม คือ “ก็ไม่มีเงิน แล้วจะให้ทำยังไง?”

บางโรงพยาบาล สภาพแทบไม่ต่างจากพื้นที่กันดาร อุปกรณ์เก่า ใช้ซ้ำ ใช้จนหมดสภาพ แต่ก็ต้องใช้ เพราะไม่มีทางเลือก แล้วใช้กับใคร ก็ใช้กับพวกคุณนั่นแหละ

ภาพใหญ่ที่กำลังเกิดขึ้น

-โรงพยาบาลเอกชน ถอนตัว

- โรงพยาบาลรัฐ  แบกเพิ่ม

- คนไข้ไหลเข้ารัฐมากขึ้น

- ภาระหนักขึ้นเรื่อยๆ

เปรียบเทียบให้เห็นภาพที่สุด

บัตรทอง เหมือน “บัตรกินข้าวฟรี” คุณกินได้ฟรี แต่คนถือเงินจ่ายร้าน จ่าย “ไม่ครบ / ช้า / ขาด” จะเกิดอะไรขึ้น?

- ร้านเอกชน - เลิกเข้าร่วม

- ร้านรัฐ - ฝืนเปิด ทั้งที่ทุนหมด 

ลดต้นทุนด้วยวิธีต่างๆ ข้าวกะเพรา อาจจะ "เน้นข้าว ลดหมู” แล้วใส่ถั่วฝักยาวเยอะๆ แทน

แต่สุดท้าย ร้านรัฐก็จะ “เริ่มพัง” อยู่ดี

นพ.ฒัชชณพงศ์ จงเจริญยานนท์ หมอเด็กเฉพาะทางโรคทางเดินหายใจและผู้ป่วยวิกฤต

 แล้วตอนนี้กำลังมีอะไรเกิดขึ้นอีก?

เริ่มมีความพยายามจากบางฝ่าย เช่น ทีมของ สว. บางท่าน   ที่อยาก “ปฏิรูป” ระบบนี้ โดยเฉพาะองค์กรที่ถือเงินอย่าง สปสช. ซึ่งต้องยอมรับตรงๆ ว่า เป็นองค์กรที่ “แตะต้องยากมาก” และแทบไม่มีนักการเมืองคนไหนพูดถึง

 แต่สิ่งที่เริ่มเห็นคืออะไร?

เมื่อเริ่มมีการตั้งคำถาม กลับมีการใช้ IO สร้างกระแส Fake news ว่า “สว.จะล้มล้างบัตรทอง” ทั้งๆ ที่ไม่มีใครพูดแบบนั้นเลย

 สิ่งที่ต้องแยกให้ออก

“แก้คนคุมเงิน”ไม่เท่ากับ “ล้มบัตรทอง” เราไม่ได้จะเอาสิทธิ์ประชาชนออก

แต่กำลังพูดถึงการจัดการ “คนถือกระเป๋าเงิน”ให้ระบบมันอยู่ได้จริง

 ถ้าแยกตรงนี้ไม่ออก สิ่งที่จะเกิดขึ้นคือ คุณจะไปต่อต้าน คนที่กำลังพยายามแก้ปัญหา และปกป้องสิทธิ์ให้พวกคุณอยู่นะ

สิ่งที่น่ากลัวที่สุด ไม่ใช่วันนี้ แต่คือ วันที่โรงพยาบาล “แบกไม่ไหว” วันนั้น คำว่า “รักษาฟรี”อาจจะยังอยู่

แต่“ไม่มียา / ไม่มีอุปกรณ์ ให้รักษาแล้ว”

โพสต์นี้ไม่ได้อยากให้กลัว แต่อยากให้ “เข้าใจ”และเริ่มตั้งคำถาม สุดท้ายนี้  ประชาชนอย่างเรา ควร “ตาสว่าง” กับทั้งระบบ ไม่ใช่แค่เชื่อสิ่งที่ถูกพูด แต่ต้องมองให้เห็นว่า อะไรคือ “ปัญหาจริง” อะไรคือ “ภาพที่ถูกสร้างขึ้น”