แต่งชุดทหารโดยไม่มีสิทธิ ผิดกฎหมายหรือไม่? เปิดโทษตาม พ.ร.บ.เครื่องแบบทหาร และประมวลกฎหมายอาญา

การแต่งเครื่องแบบทหารหรือแต่งกายเลียนแบบทหารโดยไม่มีสิทธิ อาจเข้าข่ายความผิดตามกฎหมายหลายฉบับ ขึ้นอยู่กับลักษณะการกระทำและเจตนา โดยบางกรณีมีโทษจำคุกสูงสุดถึง 10 ปี

ภายหลังมีการเผยแพร่ข้อมูลเกี่ยวกับการแต่งกายเลียนแบบทหารในสังคมออนไลน์ เพจ PRT คลังสารสนเทศรัฐสภา ได้เผยแพร่ข้อมูลข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้อง เพื่อสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับการสวมเครื่องแบบทหารและบทลงโทษตามกฎหมายไทย

แต่งเครื่องแบบทหารโดยไม่มีสิทธิ มีโทษจำคุก

พระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 มาตรา 6 กำหนดว่า ผู้ใดแต่งเครื่องแบบทหาร หรือแต่งเครื่องแบบที่กองทัพยังคงใช้ในราชการ โดยไม่มีสิทธิตามกฎหมาย มีโทษจำคุกตั้งแต่ 3 เดือนถึง 5 ปี

หากการกระทำเกิดขึ้นในพื้นที่ที่ประกาศใช้กฎอัยการศึก ระหว่างภาวะสงคราม ช่วงที่บ้านเมืองมีเหตุฉุกเฉิน หรือกระทำเพื่อใช้ในการก่ออาชญากรรม โทษจะเพิ่มเป็น จำคุกตั้งแต่ 1 ปีถึง 10 ปี

แต่งกายคล้ายทหาร อาจมีความผิดได้

มาตรา 6 ทวิ ของพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร ระบุว่า ผู้ที่แต่งกายคล้ายเครื่องแบบทหาร หากอาจทำให้ราชการทหารได้รับความเสียหาย หรือทำให้บุคคลอื่นเข้าใจว่าเป็นทหาร มีโทษปรับไม่เกิน 200 บาท

แต่หากการกระทำดังกล่าวเกิดขึ้นในช่วงประกาศกฎอัยการศึก ระหว่างสงคราม ช่วงเหตุฉุกเฉิน หรือมีวัตถุประสงค์เพื่อกระทำความผิดทางอาญา จะมีโทษ จำคุกตั้งแต่ 1 ปีถึง 10 ปี

แอบอ้างเป็นเจ้าพนักงาน มีโทษตามประมวลกฎหมายอาญา

ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 145 กำหนดว่า ผู้ใดแสดงตนเป็นเจ้าพนักงานและปฏิบัติหน้าที่ ทั้งที่ไม่มีอำนาจ มีโทษจำคุกไม่เกิน 1 ปี หรือปรับไม่เกิน 20,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ

ความผิดในมาตรานี้ไม่ได้จำกัดเฉพาะการแต่งเครื่องแบบ แต่ครอบคลุมถึงการแสดงตนเป็นเจ้าพนักงานและใช้อำนาจโดยไม่มีสิทธิ

สวมเครื่องแบบหรือใช้ยศโดยไม่มีสิทธิ ก็มีความผิด

ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 146 กำหนดว่า ผู้ใดไม่มีสิทธิสวมเครื่องแบบ ประดับเครื่องหมาย ใช้ยศ ตำแหน่ง หรือเครื่องราชอิสริยาภรณ์ แต่กระทำเพื่อให้ผู้อื่นเชื่อว่าตนมีสิทธิดังกล่าว มีโทษจำคุกไม่เกิน 1 ปี หรือปรับไม่เกิน 20,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ

บทลงโทษขึ้นอยู่กับพฤติการณ์

การแต่งเครื่องแบบทหารหรือแต่งกายคล้ายทหาร ไม่ได้มีโทษในทุกกรณี แต่หากเป็นการแต่งโดยไม่มีสิทธิตามกฎหมาย มีลักษณะทำให้ผู้อื่นหลงเชื่อว่าเป็นทหาร หรือใช้เพื่อแอบอ้างและกระทำความผิด อาจเข้าข่ายความผิดตามพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 และประมวลกฎหมายอาญา ซึ่งบทลงโทษแตกต่างกันไปตามข้อเท็จจริงของแต่ละกรณี และในกรณีร้ายแรงอาจมีโทษจำคุกสูงสุด 10 ปี