เปิดภารกิจปลดระวาง “ไทยคม 4” เคลื่อนสู่วงโคจรสุสาน ลดเสี่ยงขยะอวกาศ

ภารกิจปลดระวางดาวเทียมไทยคม 4 

สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน) หรือ GISTDA โดยศูนย์วิจัยเทคโนโลยีอวกาศ (S-TREC) เปิดเผยความคืบหน้าการติดตามภารกิจปลดระวางดาวเทียมไทยคม 4 (THAICOM 4 หรือ IPSTAR) โดยล่าสุดพบว่าตัวดาวเทียมกำลังอยู่ระหว่างกระบวนการปรับลดระดับเพื่อเตรียมเข้าสู่วงโคจรปลดระวางอย่างปลอดภัย

จากการวิเคราะห์ข้อมูลผ่านระบบ GARNET ของ GISTDA เมื่อเวลา 23:33 น. ของวันที่ 11 พฤศจิกายน 2569 พบว่าดาวเทียมไทยคม 4 มีการเปลี่ยนแปลงวงโคจรในลักษณะ "โฮห์มันน์" (Hohmann Transfer) ซึ่งเป็นเทคนิคการเคลื่อนย้ายดาวเทียมที่ปลอดภัย และได้มาตรฐาน โดยอาศัยการปรับความเร่ง 2 ครั้งเพื่อค่อยๆ (Semimajor axis : a) ยกระดับวงโคจรทั้งสองด้านให้สูงขึ้นและยังคงรักษารูปทรงวงโคจรให้ใกล้เคียงวงกลม

เพื่อดำเนินกระบวนการปลดระวางให้สมบูรณ์ ดาวเทียมไทยคม 4 มีแผนที่จะปรับวงโคจรเพิ่มเติมอีกครั้งในวันนี้ (12 พฤศจิกายน 2569) เป้าหมายสำคัญคือการเคลื่อนย้ายดาวเทียมออกจาก "วงโคจรค้างฟ้า" (Geostationary Orbit) ที่หนาแน่น ขึ้นไปยัง "วงโคจรสุสาน" (Graveyard Orbit) ซึ่งเป็นพื้นที่อวกาศที่อยู่สูงกว่าวงโคจรของดาวเทียมสื่อสารทั่วไป

การย้ายดาวเทียมเข้าสู่วงโคจรสุสานนี้ เป็นการปฏิบัติตามแนวทางการลดขยะอวกาศของคณะกรรมการประสานงานด้านขยะอวกาศระหว่างหน่วยงาน (IADC) เพื่อป้องกันความเสี่ยงในการพุ่งชน ดาวเทียมดวงอื่นๆ ที่ยังคงปฏิบัติภารกิจอยู่

ทั้งนี้ GISTDA จะยังคงใช้ระบบ GARNET ภายใต้ภารกิจการเฝ้าระวังสถานการณ์อวกาศ (Space Situational Awareness: SSA) เพื่อติดตามการเคลื่อนที่และประเมินระดับความสูงของดาวเทียมไทยคม 4 อย่างใกล้ชิด ทั้งก่อนและหลังการดำเนินการปรับวงโคจร โดยจะมีการแจ้งความคืบหน้าอย่างเป็นทางการอีกครั้งเมื่อได้รับข้อมูลที่ผ่านการตรวจสอบยืนยันเรียบร้อยแล้ว เพื่อสนับสนุนความปลอดภัยในการใช้ประโยชน์จากอวกาศอย่างยั่งยืนต่อไป

ภาพจาก GISTDA