ตีแผ่จิตวิทยา "หน้ากากคนดี" แยกให้ออกระหว่าง "คนดีจากอินเนอร์" กับ "คนดีสร้างภาพ"

รู้จักบุคลิกภาพ "หน้ากากคนดี"
บุคลิกที่มีความบกพร่องในคุณธรรม แต่ภายนอกดูเป็นคนดี (Antisocial Personality Disorder with Psychopathy แบบ High-function) รู้จัก รู้เท่า รู้ทัน บุคลิกภาพนี้ เพื่อลดการถูกหลอก หรือ ถูกเอาเปรียบ
โดยไม่รู้ตัว รายละเอียดดังนี้
Antisocial Personality Disorder with Psychopathic Features
คือ รูปแบบบุคลิกภาพต่อต้านสังคม
ที่มีลักษณะ psychopathy ร่วมด้วย
ลักษณะสำคัญ คือ
"ความบกพร่อง" ในคุณธรรมทางจิตใจ
ประกอบด้วย 4 อย่างดังนี้
1. บกพร่องด้านความเห็นอกเห็นใจ (เพื่อนมนุษย์อย่างแท้จริง)
แต่สามารถแสดงความเห็นใจตามบทบาทได้
2. ขาดความรู้สึกผิด (จากใจจริง)
แต่อาจแสดงว่า "รู้สึกผิด" เพื่อตบตาคนได้
3. ไม่มีความจริงใจ
เพราะ จริงๆ เขายึดตนเองเป็นศูนยกลาง (ของจักรวาล) แต่สามารถแสดง(เสมือน)จริงใจ ใส่ใจมากๆได้
เมื่อต้องการชนะใจ ต้องการเป็นที่รัก/ที่ยอมรับ หรือ ต้องการผลประโยชน์บางอย่าง
4. มักใช้ความสัมพันธ์เพื่อประโยชน์ของตนเอง
เช่น การพยายามมัดใจคน เพื่อเป้าหมายบางอย่าง พฤติกรรมที่พบบ่อย เช่น เข้าหาคนได้เก่ง อัธยาสัยดี เอื้ออารี แสดงเป็นคนน่ารัก เป็นคนชวนฝัน เป็นคนน่าคบหา เป็นคนน่าเอ็นดู เป็นคนดี เป็นคนสมาร์ท
ทำให้คนเห็น หรือ อยู่ใกล้ รู้สึกเคลิบเคลิ้ม หลงไหล หลงรัก หลงเชื่อ หลงชื่นชม หลงประทับใจมากๆได้
บุคลิกภาพ Antisocial Personality Disorder ที่มี Psychopathy แบบ High-function จะมีลักษณะ
- "Psychopathy"
(จิตใจที่ขาดความสำนึกผิด และ ขาดการเห็นใจคนอื่นอย่างแท้จริง)และ
- "มักมี IQ ดี มีความสามารถที่จะมีบทบาททางสังคมหรือ ทำอาชีพการงานได้ดี
จึงทำให้ภายนอกดู(เสมือน)คนดีได้"
10 ลักษณะ ที่มักพบได้บ่อย
1. มีเสน่ห์ พูดจาคล่องแคล่ว สร้างความประทับใจเก่ง
2. มีความมั่นใจสูงและไม่ค่อยวิตกกังวล
3. อ่านความต้องการหรือจุดอ่อนของผู้อื่นได้ดี
จึงมักจะรู้ใจคน และ ครองใจคนได้เก่ง
4. ใช้ความสัมพันธ์เพื่อสร้างอำนาจหรือผลประโยชน์ จึงเข้าหาคนได้เก่ง
5. วางแผนการหลอกลวงอย่างเป็นระบบ
(ด้วยความไม่รู้สึกผิด จึงทำการหลอกลวงได้อย่างเต็มที่เพราะไม่มีความรู้สึกผิด/จิตสำนึกมาขวางกั้น)
6. สร้างภาพลักษณ์ที่น่าเชื่อถือและรักษาภาพนั้นได้
(ตลอดเวลา เพราะ ไม่ละอายกับการสร้างภาพหลอก)
7. แสดงความเห็นอกเห็นใจได้ แต่ไม่ได้รู้สึกห่วงใยอย่างแท้จริง
8. อาจบิดเบือนข้อเท็จจริงเพื่อรักษาผลประโยชน์
9. เมื่อถูกตรวจสอบ
มักใช้การปฏิเสธ โกหก สร้างเรื่องเท็จ โยนความผิดให้คนอื่น หรือทำลายความน่าเชื่อถือของผู้เปิดเผยข้อมูล
10. สามารถประสบความสำเร็จทางสังคมหรืออาชีพอย่างมากๆได้
แม้มีความสัมพันธ์แบบเอาเปรียบผู้อื่น (ซึ่งมักเกิดขึ้นโดยที่ผู้อื่นไม่รู้ตัว เพราะ มีการวางแผน/จัดฉากได้อย่างแนบเนียน)
ตัวอย่างสมมติ
ผู้บริหารคนหนึ่งมีภาพลักษณ์ดี เป็นผู้นำที่น่าเชื่อถือ แต่เบื้องหลังมีพฤติกรรมหลอกลวงทางการเงินอย่างเป็นระบบ ใช้ความไว้วางใจของผู้อื่นแสวงหาผลประโยชน์ และเมื่อถูกตรวจสอบกลับสร้างเรื่องราวเพื่อปกป้องตนเอง
ประเด็นทางอารมณ์ที่มักพบ คือ
1. การไม่รู้สึกผิด
2. ความกลัวจะถูกจับได้
คนกลุุ่มนี้
- มักไม่รู้สึกผิดที่ทำให้ผู้อื่นเสียหาย เดือดร้อน
(อย่างที่คนทั่วไป ที่มีคุณธรรมจะรู้สึกผิด)
- กลัว กังวล ตนเองจะเดือดร้อน
จากการการสูญเสียสถานะทางสังคม ภาพลักษณ์ เงินทอง อิสรภาพ จนมักใช้การปฏิเสธ
เช่น บอกว่าตนไม่รู้เรื่อง ตนไม่เกี่ยวข้อง สร้างเรื่องเท็จเพื่อเอาตัวรอด "ที่เรียกว่า ตีหน้าเศร้า เล่าเรื่องเท็จ"
หรือ ใส่ร้าย/โยนความผิดให้คนอื่น หรือ ทำร้ายคนอื่นเพื่อปกปิดความผิด หรือ บางครั้งก็เล่นบทเหยื่อ ถูกคนอื่นกระทำอย่างน่าสงสาร หรือ ทำลายความน่าเชื่อถือของผู้ที่เปิดเผยข้อมูล "ที่เรียกว่า เอาดีใส่ตัว ชั่วใส่คนอื่น" เพื่อสร้างความได้เปรียบให้ตัวเอง
ผศ.พญ.ทานตะวัน อวิรุทธ์วรกุล
ภายใต้ "การแสดง" ความเสียใจ หลังถูกจับได้ มีอะไรซ่อนอยู่ "การแสดง" ความเสียใจ หลังถูกเปิดเผยความผิด หรือ ถูกจับได้ ไม่ใช่การสำนึกผิด หรือ เสียใจอย่างแท้จริง แต่เป็นการเสียใจที่ตนพลาด จนถูกจับได้ จนเกิดความเสียหายกับตนเอง หรือ บางทีใช้ "ท่าทีเสียใจ" เพื่อการเป็นสร้างภาพ ให้ตนเองดูดี ดูน่าเห็นใจ ดูน่าสงสาร เพื่อให้คนรัก คนเอ็นดู ใจอ่อนกับเขา
สำหรับเขา เขาไม่ได้กลัวการทำผิด ไม่ได้กลัวการทำสิ่งไม่ดี แต่เขากลัวเฟล (fail) กลัวความไม่สำเร็จ กลัวความล้มเหลว เพราะ เขาผูกคุณค่าตัวเขาไว้กับ "ความสำเร็จ" ไม่ใช่ "ความดี"
ดังนั้น "หน้ากากคนดี" ในคนบุคลิกภาพนี้ จึงเป็นเพียงนำ "ความดี" มาเป็นเครื่องประดับบารมี
และ หาผลประโยชน์ เพราะ ใจเขาไม่รู้จักว่า
"ความดี" ที่แท้จริง คือ อะไร
(เนื่องเพราะ คนบุคลิกภาพนี้พัฒนาการทางจิตใจมีปัญหาทำให้คุณธรรมในใจ ไม่มี หรือ เว้าแหว่งไป)
ใจเขาจึงรู้แต่เพียงว่า ความดี คือ วาทกรรมแสนสวย ที่ทำให้เขาได้รับประโยชน์ ได้แสง ได้ความรัก และ ความสำเร็จในชีวิต
ข้อมูลจาก ผศ.พญ. ทานตะวัน อวิรุทธ์วรกุล เพจ "ยิ่งโตยิ่งสุข โดย พญ.ทานตะวัน"
Tag
ยอดนิยมในตอนนี้
