ชาติตะวันตกลดพึ่งพาแม่เหล็กหายากจาก "จีน"

ปี 2568 ทั่วโลกเผชิญความผันผวนจากข้อจำกัดด้านการส่งออกแร่หายากและมาตรการกำแพงภาษี ทำให้ประเด็นเรื่องแร่หายากมีความสำคัญในอันดับต้น ๆ ท่ามกลางความขัดแย้งด้านภูมิรัฐศาสตร์ระหว่างสหรัฐฯ และจีน

แม่เหล็กที่ผลิตจากแร่หายากถือเป็นส่วนประกอบสำคัญสำหรับผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ ตั้งแต่รถยนต์ไฟฟ้า (EV) กังหันลม สมาร์ตโฟน อุปกรณ์การแพทย์ อุปกรณ์เกี่ยวกับปัญญาประดิษฐ์ (AI) และอาวุธที่มีความแม่นยำสูง 

หลายประเทศ ทั้งสหรัฐฯ สหภาพยุโรป (EU) ออสเตรเลีย รวมถึงประเทศอื่น ๆ ต่างพยายามรับมือกับการครอบงำตลาดของจีน โดยใช้มาตรการเชิงกลยุทธ์หลายด้านเพื่อสนับสนุนผู้ผลิตแม่เหล็ก ซึ่งรวมถึงการลงทุนในโรงงานผลิต สนับสนุนการสร้างโรงงานใหม่ และการเพิ่มกำลังการผลิต

โดยเฉพาะสหรัฐฯ และยุโรป น่าจะเป็นตลาดสำคัญสำหรับการผลิตแม่เหล็กจากแร่หายากในทศวรรษหน้า อย่างไรก็ตาม ยังไม่ชัดเจนว่าชาติตะวันตกจะสามารถหลุดพ้นจากอิทธิพลของจีนได้ในเร็ววันตามที่คาดหวัง

ก่อนหน้านี้ “นีโอ เพอร์ฟอร์แมนซ์ แมททีเรียลส์” (Neo Performance Materials) จากแคนาดา เพิ่งเปิดโรงงานแม่เหล็กจากแร่หายากในเมืองนาร์วาของเอสโตเนีย โรงงานแห่งนี้ตั้งอยู่ติดกับชายแดนรัสเซีย และคาดว่าจะมีบทบาทสำคัญสำหรับยุโรปในการลดการพึ่งพาจีน โดยสามารถผลิตแม่เหล็กได้ราว 2,000 ตันในปีนี้ และจะขยายกำลังการผลิตเป็น 5,000 ตันและมากกว่านั้น 

“ราฮิม สุเลมาน” CEO ของ “นีโอ” ระบุว่า ในระดับโลก ตลาดมีขนาด 250,000 ตัน และกำลังจะเพิ่มขึ้นเป็น 600,000 ตัน ซึ่งเพิ่มขึ้นกว่า 2 เท่าในรอบ 10 ปี 

ทั้งนี้ จีนเป็นผู้นำในการผลิตแร่หายาก จากรายงานของสำนักงานพลังงานระหว่างประเทศ (IEA) พบว่า จีนมีสัดส่วนเกือบร้อยละ 60 ของการทำเหมืองแร่หายากทั่วโลก และจีนมีสัดส่วนกว่าร้อยละ 90 ของการผลิตแม่เหล็กทั้งหมด