กลุ่มพิทักษ์ธรรมร้องสภาทนายฯ ส่งศาล รธน. ปม QR บัตรเลือกตั้ง

วันที่ 20 กุมภาพันธ์ 2569 เวลา 12.30 น. ที่ สภาทนายความ ในพระบรมราชูปถัมภ์ นายทินกร สุรบัณฑิตย์ ในนามตัวแทนกลุ่มพิทักษ์ธรรม เข้ายื่นหนังสือต่อ ดร.ธนพล คงเจี้ยง นายกสภาทนายความ เพื่อขอให้องค์กรวิชาชีพด้านกฎหมายพิจารณาวิเคราะห์ข้อกฎหมายและข้อเท็จจริง กรณีบัตรเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรมีการพิมพ์ QR Code และ Bar Code กำกับในแต่ละใบ พร้อมเสนอแนวทางส่งเรื่องให้ ศาลรัฐธรรมนูญ วินิจฉัยชี้ขาด

ชี้ “สารตั้งต้น” กระทบหลักเลือกตั้งโดยตรงและลับ

หนังสือร้องเรียนระบุว่า การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรที่ผ่านมา มีการจัดลงคะแนนล่วงหน้าเมื่อวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2569 และลงคะแนนทั่วไปเมื่อวันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 ภายใต้การจัดการของ คณะกรรมการการเลือกตั้ง

ข้อสังเกตของกลุ่มพิทักษ์ธรรมอยู่ที่บัตรเลือกตั้งแบบแบ่งเขตซึ่งมี QR Code และบัตรแบบบัญชีรายชื่อที่มี Bar Code โดยรหัสดังกล่าวแตกต่างกันทุกใบ เมื่อบัตรถูกจัดส่งไปยังหน่วยเลือกตั้งตามจำนวนผู้มีสิทธิ และเข้าสู่กระบวนการนับคะแนนที่เปิดเผยต่อสาธารณะ หากมีการบันทึกภาพบัตรเลือกตั้ง รหัสที่ปรากฏสามารถถูกสแกนและตรวจสอบย้อนกลับได้

กลุ่มผู้ร้องเห็นว่า เมื่อรหัสบนบัตรสามารถเชื่อมโยงกับข้อมูลต้นขั้วบัตร เล่มที่ และหน่วยเลือกตั้ง แล้วนำไปเทียบกับลำดับรายชื่อผู้มีสิทธิในบัญชีประจำหน่วย อาจทำให้ระบุตัวบุคคลผู้ใช้สิทธิและทราบว่าลงคะแนนให้ผู้สมัครหรือพรรคการเมืองใด จึงตั้งข้อกังวลว่าอาจขัดต่อหลัก “ออกเสียงโดยตรงและลับ” ตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 83 วรรคสอง และมาตรา 85

ตามคำอธิบายของกลุ่มฯ ความหมายของคำว่า “ลับ” ต้องครอบคลุมตั้งแต่ขั้นเตรียมการ ขณะลงคะแนน และหลังการนับคะแนนเสร็จสิ้น หากองค์ประกอบใดเปิดช่องให้ตรวจสอบย้อนกลับได้ ก็อาจกระทบต่อเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญ และมีผลต่อสถานะความสมบูรณ์ของการเลือกตั้ง

ขอองค์กรวิชาชีพกฎหมายช่วยวิเคราะห์

นายทินกร ระบุว่า การยื่นหนังสือครั้งนี้มุ่งหวังให้องค์กรวิชาชีพที่มีความเชี่ยวชาญด้านกฎหมายมหาชน ช่วยศึกษาประเด็นดังกล่าวอย่างเป็นระบบ และเผยแพร่ข้อวิเคราะห์ต่อสาธารณชน เพื่อให้สังคมได้รับข้อมูลที่รอบด้าน ลดความสับสน และป้องกันการตีความคลาดเคลื่อน

เมื่อถูกถามถึงเหตุผลที่ไม่ยื่นต่อผู้ตรวจการแผ่นดินโดยตรง ตัวแทนกลุ่มพิทักษ์ธรรมชี้แจงว่า ต้องการให้สภาทนายความทำหน้าที่กลั่นกรองข้อกฎหมายในฐานะองค์กรวิชาชีพก่อน โดยยืนยันว่าการเคลื่อนไหวไม่เกี่ยวข้องกับการจัดตั้งรัฐบาลหรือเกมการเมือง แต่เป็นการใช้สิทธิในฐานะประชาชนเพื่อตรวจสอบกระบวนการเลือกตั้ง

สภาทนายความเตรียมตั้งคณะทำงานศึกษา

ด้าน ดร.ธนพล คงเจี้ยง นายกสภาทนายความ เปิดเผยภายหลังรับหนังสือว่า ประเด็นดังกล่าวอาจส่งผลต่อความเชื่อมั่นของสาธารณชนและเสถียรภาพทางการเมือง จึงเตรียมตั้งคณะทำงานฝ่ายวิชาการเพื่อศึกษาทั้งข้อเท็จจริงและข้อกฎหมายอย่างละเอียด โดยจะไม่เร่งสรุปผลก่อนตรวจสอบข้อมูลครบถ้วน และจะแถลงผลการพิจารณาให้ประชาชนรับทราบต่อไป