อย. เตือนปากกาฉีดผอม ใช้ผิดเสี่ยงอันตราย

เภสัชกรหญิงสุภัทรา บุญเสริม เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา เปิดเผยว่า ปัจจุบันพบการใช้ยากลุ่ม Glucagon-like peptide-1 receptor agonist (GLP-1 RA) หรือที่เรียกว่า “ปากกาฉีดลดน้ำหนัก” แพร่หลายในโลกออนไลน์ โดยเฉพาะในกลุ่มคนทั่วไป ซึ่งขอชี้แจงว่า ในประเทศไทย ยากลุ่มนี้ได้รับอนุมัติให้ใช้รักษาโรคเบาหวานชนิดที่ 2 และลดน้ำหนักในผู้ที่มีภาวะอ้วนเท่านั้น ไม่ใช่ยาลดน้ำหนักเพื่อความสวยงาม

ยากลุ่ม GLP-1 RA ออกฤทธิ์ทำให้รู้สึกอิ่มเร็วและลดความอยากอาหาร ส่งผลให้น้ำหนักลดลงได้ในระยะหนึ่ง แต่หากใช้ไม่ถูกต้องหรือหยุดยาเอง อาจทำให้น้ำหนักดีดกลับอย่างรวดเร็ว หรือเกิดภาวะโยโย่ รวมถึงเสี่ยงผลข้างเคียงรุนแรง เช่น น้ำตาลในเลือดต่ำ ไตวาย ถุงน้ำดีอักเสบ ภาวะซึมเศร้า หรือกล้ามเนื้อฝ่อลีบ โดยเฉพาะผู้ที่มีโรคประจำตัว เช่น โรคไต โรคตับ โรคไทรอยด์ และโรคต่อมไร้ท่อ ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการประเมินจากแพทย์อย่างใกล้ชิด

ที่ผ่านมา อย. พบการโฆษณาและจำหน่ายยากลุ่มดังกล่าวผ่านช่องทางออนไลน์อย่างต่อเนื่อง และได้ดำเนินคดีกับผู้กระทำผิดตามกฎหมายแล้ว ขณะเดียวกัน อยู่ระหว่างเสนอให้ยกระดับการกำกับดูแลยากลุ่ม GLP-1 RA จาก “ยาอันตราย” เป็น “ยาควบคุมพิเศษ” เพื่อจำกัดการจำหน่ายเฉพาะร้านขายยาที่มีใบสั่งแพทย์ พร้อมจัดทำบัญชีรายงานการจำหน่ายเพื่อการตรวจติดตาม

เลขาธิการฯ อย. ย้ำเตือนประชาชนว่า อย่าหลงเชื่อคำโฆษณา “ฉีดแล้วผอม” เพราะไม่มีวิธีลัดที่ปลอดภัยและยั่งยืน การลดน้ำหนักที่ถูกต้องควรเริ่มจากการปรับพฤติกรรม เลือกรับประทานอาหารที่เหมาะสม ออกกำลังกายสม่ำเสมอ พักผ่อนให้เพียงพอ และดูแลสุขภาพจิต หากพบการโฆษณาหรือจำหน่ายผลิตภัณฑ์สุขภาพที่น่าสงสัย สามารถแจ้งร้องเรียนได้ที่สายด่วน อย. 1556 หรือช่องทางออนไลน์ของ อย.