เซ็นปลดล็อก “นกกรงหัวจุก” ปรับสถานะทางกฎหมาย มอบของขวัญคนใต้

วันนี้ (31 สิงหาคม 2569) เวลา 11.00 น. นายสุชาติ ชมกลิ่น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เป็นประธานเปิดการประชุมซักซ้อมแนวทางปฏิบัติภายหลังการปรับสถานะทางกฎหมายของ นกปรอดหัวโขน หรือนกกรงหัวจุก พร้อมมอบหนังสือแสดงที่อยู่อาศัยหรือทำกินภายในเขตป่าอนุรักษ์ (อส.12) ณ โรงแรมเอส หาดใหญ่ จังหวัดสงขลา โดยมีผู้บริหารกระทรวงฯ หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ผู้นำชุมชน และประชาชนในพื้นที่เข้าร่วม

“สุชาติ” ลงนามปลดล็อกนกกรงหัวจุก

นายสุชาติกล่าวว่า วันนี้ถือเป็นวันสำคัญของพี่น้องชาวใต้ หลังจากได้ลงนามในกฎกระทรวงเพื่อปรับสถานะทางกฎหมายของ นกปรอดหัวโขน หรือนกกรงหัวจุก ซึ่งเป็นเรื่องที่ผู้เลี้ยงและเพาะพันธุ์ในภาคใต้รอคอยมาเป็นเวลานาน โดยตั้งใจให้การดำเนินการครั้งนี้เป็นของขวัญจากกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม พร้อมส่งเสริมเศรษฐกิจชุมชนควบคู่ไปกับการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ

การปรับสถานะทางกฎหมายมีเป้าหมายให้สอดคล้องกับวิถีชีวิต วัฒนธรรม และเศรษฐกิจของชุมชน โดยเฉพาะในภาคใต้ที่ประชาชนมีความผูกพันกับการเลี้ยงและเพาะพันธุ์นกมาอย่างยาวนาน เพื่อให้กิจกรรมดังกล่าวสามารถดำเนินการได้อย่างถูกต้องตามกฎหมาย และต่อยอดเป็นอาชีพและสร้างรายได้ให้กับชุมชน

ย้ำปลดล็อก “นกกรงหัวจุก” ไม่ใช่เปิดให้จับนกป่า

นายสุชาติย้ำว่า แม้จะมีการปรับสถานะทางกฎหมายของนกกรงหัวจุก แต่ไม่ได้หมายความว่าจะเปิดให้ประชาชนสามารถจับนกจากธรรมชาติได้ โดยภาครัฐยังคงต้องป้องกันและปราบปรามการล่านกป่าอย่างจริงจัง เพื่อรักษาประชากรนกในธรรมชาติ

“ชาวใต้รอเรื่องนี้มานาน วันนี้ผมได้ลงนามปลดล็อกนกกรงหัวจุก ถือเป็นของขวัญให้พี่น้องชาวใต้ แต่ขอย้ำว่า ปลดล็อกไม่ได้หมายความว่าเปิดให้จับนกจากธรรมชาติ”

หลังจากนี้ กระทรวงฯ จะส่งเสริมการเพาะเลี้ยงนกกรงหัวจุกอย่างถูกต้องและเป็นระบบ เพื่อเพิ่มจำนวนนกจากการเพาะเลี้ยง ลดแรงกดดันต่อประชากรนกในธรรมชาติ และสร้างโอกาสทางเศรษฐกิจให้แก่ผู้เลี้ยงและเพาะพันธุ์

นอกจากนี้ ยังมีแนวทางพัฒนาฐานข้อมูลและเครื่องหมายประจำตัวนก เพื่อให้สามารถตรวจสอบแหล่งที่มาและกำกับดูแลได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยจะทำงานร่วมกับเครือข่ายผู้เลี้ยงและเพาะพันธุ์ในพื้นที่อย่างใกล้ชิด

เดินหน้าสร้างสมดุล “คนอยู่ได้ ธรรมชาติอยู่ได้”

รมว.ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ย้ำว่า การปรับกติกาครั้งนี้ต้องดำเนินควบคู่ไปกับการอนุรักษ์ หากในอนาคตพบว่าประชากรนกปรอดหัวโขนในธรรมชาติลดลงอย่างมีนัยสำคัญ รัฐบาลและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องสามารถทบทวนมาตรการและเพิ่มระดับการคุ้มครองได้

เป้าหมายสำคัญคือการสร้างสมดุลให้ “คนอยู่ได้ ธรรมชาติอยู่ได้” พร้อมให้เศรษฐกิจชุมชนเติบโตควบคู่ไปกับการรักษาทรัพยากรธรรมชาติ

ทั้งนี้ กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ได้จัดประชุมซักซ้อมแนวทางปฏิบัติภายหลังการปรับสถานะทางกฎหมายของนกปรอดหัวโขนที่จังหวัดสงขลา เพื่อเตรียมความพร้อมด้านการควบคุม การเพาะเลี้ยง การจัดทำฐานข้อมูล และมาตรการป้องกันการจับนกจากธรรมชาติ รวมถึงการป้องกันการปล่อยนกเลี้ยงคืนสู่ธรรมชาติ ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อประชากรนกสายพันธุ์ดั้งเดิม

กรมอุทยานฯ เตรียมมาตรการควบคุม

ด้าน ดร.รวีวรรณ ภูริเดช ปลัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กล่าวว่า กระทรวงฯ มุ่งสร้างสมดุลระหว่างการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติกับการพัฒนาคุณภาพชีวิตและเศรษฐกิจของประชาชน โดยเน้นการทำงานร่วมกับหน่วยงานและภาคีเครือข่าย เพื่อให้การใช้ประโยชน์จากทรัพยากรเป็นไปอย่างถูกต้องและยั่งยืน

ขณะที่ นายอรรถพล เจริญชันษา อธิบดีกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช กล่าวว่า กรมอุทยานฯ เตรียมมาตรการรองรับการปรับสถานะนกกรงหัวจุกอย่างรอบคอบ โดยให้ความสำคัญกับการป้องกันการจับนกจากธรรมชาติ การควบคุมการเพาะเลี้ยง และการติดตามประชากรนกในธรรมชาติ

พร้อมจัดทำเครื่องหมายและฐานข้อมูล เพื่อให้สามารถตรวจสอบและกำกับดูแลนกกรงหัวจุกได้อย่างเป็นระบบ

“สุชาติ” มอบเอกสาร อส.12 ให้ประชาชนพัทลุง

นอกจากการปรับสถานะนกกรงหัวจุกแล้ว นายสุชาติยังได้มอบหนังสือแสดงที่อยู่อาศัยหรือทำกินภายในเขตป่าอนุรักษ์ (อส.12) ให้แก่ประชาชนในพื้นที่เขตห้ามล่าสัตว์ป่าทะเลสาบสงขลา ตำบลเกาะหมาก อำเภอปากพะยูน จังหวัดพัทลุง เพื่อสร้างความมั่นคงด้านที่อยู่อาศัยและที่ดินทำกิน ลดข้อพิพาทระหว่างรัฐกับประชาชน และเปิดโอกาสให้ชุมชนมีส่วนร่วมในการดูแลรักษาผืนป่า

สำหรับพื้นที่รับผิดชอบของสำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 6 (สงขลา) ซึ่งครอบคลุมจังหวัดสงขลา พัทลุง ตรัง และสตูล กรมอุทยานฯ ได้สำรวจและบริหารจัดการพื้นที่ป่าอนุรักษ์แล้ว 401 หมู่บ้าน 37,585 ราย รวมเนื้อที่กว่า 358,481 ไร่

จากนี้จะเร่งดำเนินการตรวจรับรองสิทธิที่ดินทำกินในพื้นที่อื่น ๆ ควบคู่กับการส่งเสริมอาชีพและพัฒนาชุมชน เพื่อให้ประชาชนมีความมั่นคง สามารถอยู่ร่วมกับป่าได้ และนำไปสู่เป้าหมาย “คนอยู่ได้ ชุมชนเข้มแข็ง ธรรมชาติอยู่รอด” อย่างยั่งยืน