อะไรทำให้ “ฟิลิปปินส์” กลายเป็นดินแดนแห่งภัยพิบัติ? เจอแผ่นดินไหวถี่-พายุเข้าบ่อย

ดร.สนธิ คชวัฒน์ นักวิชาการด้านสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ ชมรมนักวิชาการสิ่งแวดล้อมไทย โพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊ก Sonthi Kotchawat ระบุถึงสาเหตุที่ทำให้ประเทศฟิลิปปินส์เป็นดินแดนแห่งภัยพิบัติ ที่ได้รับผลกระทบจากแผ่นดินไหวบ่อยครั้ง

ฟิลิปปินส์จัดอยู่ใน 5 อันดับแรกของประเทศที่มีความเสี่ยงและได้รับผลกระทบจากแผ่นดินไหวสูงที่สุดร่วมกับประ เทศต่างๆ เช่น ญี่ปุ่น อินโดนีเซีย และชิลี นอกจากแผ่นดินไหวแล้ว ฟิลิปปินส์ยังมีภูเขาไฟที่ยังคุกรุ่นอยู่หลายลูกรวมทั้งยังถูกพายุหมุนเขตร้อนและไต้ฝุ่นพัดถล่มเฉลี่ยปีละประมาณ 20 ลูก จนได้อีกฉายาในเชิงเปรียบเทียบว่าเป็นพื้นที่ที่ธรรมชาติพิโรธบ่อยครั้ง

ล่าสุดเกิดแผ่นดินไหวขนาด 6.5 ถึง 6.7 บริเวณนอกชายฝั่งทางตอนใต้ของเกาะมินดาเนา ประเทศฟิลิปปินส์ เมื่อเวลาประมาณ 19:34 น. ตามเวลาท้องถิ่นของวันที่ 26 มิ.ย.69 โดยมีศูนย์กลางลึกลงไปใต้ดินใกล้กับเมืองซารังกานี จังหวัดดาเวาออกซีเดนทัล เบื้องต้นยังไม่มีรายงานผู้บาดเจ็บ เสียชีวิต หรือความเสียหายรุนแรง และไม่มีการแจ้งเตือนภัยสึนามิ

เหตุการณ์ครั้งนี้เกิดขึ้นตามหลังแผ่นดินไหวใหญ่ขนาด 7.8 เมื่อวันที่ 8 มิ.ย.69 ที่เพิ่งเกิดขึ้นในบริเวณเดียวกันนี้เพียงไม่กี่สัปดาห์ ซึ่งเหตุการณ์ในครั้งนั้นส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตอย่างน้อย 81 ราย บาดเจ็บกว่า 1,300 คน และทำ ให้เกิดปรากฏการณ์ทางธรณีวิทยาที่เรียกว่า "ชายฝั่งยกตัวขึ้น" (Coastal Uplift) ดันแนวปะการังใต้ทะเลขึ้นมาเหนือระดับน้ำ 

เปิดสาเหตุหลักการเกิดแผ่นดินไหวในฟิลิปปินส์

ที่ตั้งทางภูมิศาสตร์ของประเทศฟิลิปปินส์อยู่ตามแนว Pacific Ring of Fire หรือ วงแหวนไฟแปซิฟิก ซึ่งเป็นเขตทางธรณีวิทยาที่มีรูปร่างคล้ายเกือกม้าและมีความเคลื่อนไหวสูงมาก โดยเป็นจุดที่เกิดแผ่นดินไหวถึง 90% ของโลก รวมถึงอยู่บริเวณจุดตัดของแผ่นเปลือกโลกหลายแผ่นที่กำลังเคลื่อนตัวโดยตรง ซึ่งรวมถึงแผ่นทะเลฟิลิปปินส์และแผ่นยูเรเซีย เมื่อแผ่นเปลือกโลกขนาดมหึมาเหล่านี้ชนกัน ขัดสีกันและเลื่อนผ่านกันอย่างต่อเนื่อง พลังงานความเครียดมหาศาลใต้ดินจึงสะสมตัวขึ้นและถูกปลดปล่อยออกมาเป็นแรงสั่นสะเทือนจากแผ่นดินไหวอยู่เป็นประจำ

นอกจากนี้แนวรอยเลื่อนฟิลิปปินส์ (The Phili ppine Fault Zone) ซึ่งมีขนาดใหญ่และยาวถึง1,200 กม.พาดผ่านประเทศโดยตรงจากเหนือจรดใต้ การเคลื่อนตัวเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องของรอยเลื่อนนี้เป็นแหล่งกำเนิดแผ่นดินไหวบนบกขนาดใหญ่ที่เกิดขึ้นในระดับตื้นอยู่บ่อยครั้ง

การเสียดสีระหว่างแผ่นเปลือกโลกยังเป็นตัวขับเคลื่อนภูเขาไฟที่ยังคุกรุ่นอยู่ 22 แห่งทั่วหมู่เกาะ เช่น ภูเขาไฟมายอนและภูเขาไฟทาอัล การเคลื่อนตัวใต้ดินของแมกมาและลาวาที่ดันตัวสูงขึ้นทำให้เกิดแผ่นดินไหวจากภูเขาไฟในท้องถิ่นได้ง่าย