เปรูผวา! ธารน้ำแข็ง 528 แห่งน้ำเอ่อล้น หวั่นภัยซ้ำรอยหิมาลัย

เปรูเร่งจับตาภัยจากธารน้ำแข็ง หลังผู้เชี่ยวชาญระบุพบ ทะเลสาบธารน้ำแข็ง 528 แห่งทั่วประเทศที่มีความเสี่ยงน้ำเอ่อล้น ในจำนวนนี้ 58 แห่งถูกจัดอยู่ในระดับความเสี่ยงสูงมาก ท่ามกลางความกังวลว่าการละลายของน้ำแข็งและภูมิประเทศภูเขาที่ไม่มั่นคง อาจนำไปสู่น้ำท่วมและกระแสโคลนเศษหินไหลลงสู่พื้นที่ชุมชน

คำเตือนดังกล่าวเกิดขึ้นขณะที่ทางการเปรูเฝ้าระวังภัยที่เกี่ยวข้องกับธารน้ำแข็งในเทือกเขาแอนดีส ซึ่งเป็นพื้นที่ที่มีทั้งธารน้ำแข็งและชุมชนตั้งอยู่ใกล้เคียงกัน ทำให้เมื่อเกิดการพังทลายของน้ำแข็งหรือมวลหิน อาจก่อให้เกิดน้ำหลากและกระแสเศษซากไหลลงจากภูเขาอย่างรวดเร็ว

สถาบันวิจัยธารน้ำแข็งและระบบนิเวศภูเขาแห่งชาติ หรือ INAIGEM ระบุว่า จากทะเลสาบธารน้ำแข็งที่ตรวจพบ 528 แห่ง มี 58 แห่งที่อยู่ในระดับความเสี่ยงสูงมาก

Paola Moschella ผู้อำนวยการฝ่ายวิจัยธารน้ำแข็งของ INAIGEM ระบุว่า เปรูมีลักษณะคล้ายกับพื้นที่ภูเขาสูงในประเทศอื่น ๆ ที่กำลังเผชิญภัยจากธารน้ำแข็ง เช่น เนปาล เนื่องจากมีทั้งธารน้ำแข็งและประชาชนอาศัยอยู่ในพื้นที่ใกล้เคียงกัน

สถานการณ์ดังกล่าวยิ่งถูกจับตาหลังเกิดเหตุธารน้ำแข็งพังถล่มเมื่อวันที่ 26 สิงหาคมที่ผ่านมา ส่งผลให้มวลหิน น้ำแข็ง และโคลนไหลเข้าสู่ระบบแม่น้ำบนภูเขา โดยมีรายงานผู้เสียชีวิตเกือบ 800 คน และสูญหายมากกว่า 3,000 คน บริเวณพื้นที่ทั้งสองฝั่งของชายแดนเนปาลและจีน

หนึ่งในพื้นที่ที่เปรูเฝ้าระวังเป็นพิเศษคือ ทะเลสาบปัลกาโกชา (Lake Palcacocha) ซึ่งตั้งอยู่เหนือเมืองฮัวราซ ในแคว้นอันคาช โดยผลการศึกษาและแบบจำลองน้ำท่วมประเมินว่า หากเกิดหิมะถล่มหรือมวลน้ำแข็งถล่มลงสู่ทะเลสาบจนทำให้น้ำเอ่อล้น อาจส่งผลกระทบต่อประชาชนประมาณ 27,407 คน

ความเสี่ยงดังกล่าวไม่ใช่เรื่องไกลตัว เพราะเมื่อเดือนเมษายน 2025 เคยเกิดหินถล่มและกระแสเศษซากไหลลงสู่ทะเลสาบธารน้ำแข็งแห่งใหม่ใกล้ภูเขาวัลลูนาราฮู (Vallunaraju) จนทะเลสาบเอ่อล้น และทำให้น้ำท่วมกับโคลนถล่มไหลไปถึงพื้นที่ชานเมืองฮัวราซ

ด้าน Benjamin Morales วิศวกรระบุว่า เปรูเผชิญภัยพิบัติที่มีต้นกำเนิดจากธารน้ำแข็งมากกว่าประเทศอื่น ๆ และเตือนว่าความเสี่ยงอาจเพิ่มขึ้น หากไม่มีมาตรการจัดการทะเลสาบธารน้ำแข็งที่มีความเสี่ยง เช่น การระบายน้ำออกจากทะเลสาบที่อยู่ในจุดอันตราย และการลดปัจจัยเสี่ยงโดยรอบ

เปรูพบทะเลสาบธารน้ำแข็งเสี่ยงล้น 528 แห่ง และ 58 แห่งอยู่ในระดับเสี่ยงสูงมาก ท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงของธารน้ำแข็งและภูมิประเทศภูเขาที่ไม่มั่นคง

กรณีของ Lake Palcacocha เป็นหนึ่งในจุดเสี่ยงสำคัญ เพราะหากเกิดมวลน้ำแข็งหรือหิมะถล่มลงทะเลสาบ อาจกระทบประชาชนกว่า 27,000 คน

ภัยจากธารน้ำแข็งจึงกลายเป็นความเสี่ยงที่หลายประเทศต้องเร่งพัฒนาระบบเฝ้าระวังและเตือนภัย เพื่อให้สามารถแจ้งประชาชนและอพยพได้ก่อนเกิดน้ำหลากหรือโคลนถล่ม