วงการกาแฟเดือด! สัญญาณวิกฤตราคาพุ่งทั่วโลก

วิกฤตการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศไม่ได้กระทบเพียงธารน้ำแข็งหรือระดับน้ำทะเล แต่กำลังลามมาถึงพืชเศรษฐกิจสำคัญของโลกอย่าง “กาแฟ” ข้อมูลล่าสุดจากองค์กรอิสระด้านวิทยาศาสตร์ภูมิอากาศอย่าง Climate Central ชี้ว่า พื้นที่ปลูกกาแฟในอินเดียต้องเผชิญ “วันร้อนอันตราย” เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา สัญญาณเตือนนี้สะท้อนภาพอนาคตของอุตสาหกรรมกาแฟทั้งระบบ

 ระหว่างปี 2021–2025 อินเดียมีอุณหภูมิสูงเกิน 30 องศาเซลเซียส เฉลี่ยปีละประมาณ 118 วัน ซึ่งเป็นระดับความร้อนที่เริ่มส่งผลเสียต่อพืชกาแฟ โดยในจำนวนนี้ราว 30 วันต่อปี เป็นผลโดยตรงจากภาวะโลกร้อนที่เกิดจากมลพิษคาร์บอน นักวิจัยใช้แบบจำลองเปรียบเทียบโลกที่ไม่มีการปล่อยคาร์บอนกับโลกปัจจุบัน เพื่อคำนวณจำนวนวันที่อุณหภูมิถูกผลักให้เกินจุดวิกฤต

อินเดียผลิตกาแฟคิดเป็น 3.5% ของผลผลิตโลก แต่หลายรัฐผู้ปลูกหลักกำลังได้รับผลกระทบหนัก รัฐเกรละมีวันร้อนจัดเพิ่มขึ้นเฉลี่ยปีละ 65 วัน ทมิฬนาฑูเพิ่ม 43 วัน และกรณาฏกะซึ่งเป็นรัฐผู้ผลิตรายใหญ่ที่สุด มีวันร้อนอันตรายเพิ่ม 32 วันต่อปี ขณะที่พื้นที่ตะวันออกเฉียงเหนืออย่างตริปุระและเตลังคานาก็เผชิญความร้อนเพิ่มขึ้นเช่นกัน

อุณหภูมิที่สูงเกิน 30 องศาเซลเซียส ทำให้ผลผลิตลดลง คุณภาพเมล็ดด้อยลง และต้นกาแฟเกิดความเครียด โดยเฉพาะสายพันธุ์อาราบิกาที่อ่อนไหวต่อความร้อนมากกว่าสายพันธุ์โรบัสตา แม้อินเดียจะปลูกโรบัสตาเป็นหลักในแนวเทือกเขาฆาฏตะวันตก แต่ผลกระทบก็เริ่มชัดเจนแล้ว

เกษตรกรยืนยันว่าการเปลี่ยนแปลงนี้สัมผัสได้จริง ทั้งอุณหภูมิที่สูงขึ้น ฝนที่ตกไม่เป็นฤดูกาล ความชื้นในดินลดลง แม้เป็นกาแฟที่ปลูกใต้ร่มเงา ต้นกาแฟออกดอกผิดจังหวะ ผลแห้งคาต้นเร็วขึ้น และบางช่วงต้องหยุดเก็บเกี่ยวเพราะต้นกลับมาออกดอกใหม่ท่ามกลางฝนที่แปรปรวน

สถานการณ์ในอินเดียยังสะท้อนภาพรวมระดับโลก โดย Climate Central วิเคราะห์ข้อมูล 25 ประเทศผู้ผลิตกาแฟหลัก ซึ่งรวมกันคิดเป็น 97% ของผลผลิตโลก พบว่าทุกประเทศมีวันร้อนอันตรายเพิ่มขึ้นจากภาวะโลกร้อน เฉลี่ยประเทศละ 47 วันต่อปี ขณะที่ 5 ผู้ผลิตรายใหญ่ของโลก ได้แก่ บราซิล, เวียดนาม, โคลอมเบีย, อินโดนีเซีย, เอธิโอเปียเผชิญวันร้อนเพิ่มเฉลี่ยสูงถึง 57 วันต่อปี

นักวิจัยเตือนว่า ความร้อนที่เพิ่มขึ้น รูปแบบฝนที่เปลี่ยนไป และพื้นที่เพาะปลูกที่เหมาะสมซึ่งกำลังลดลง อาจพลิกโฉมอุตสาหกรรมกาแฟในอีกไม่กี่ทศวรรษข้างหน้า ข้อมูลล่าสุดชี้ชัดว่า การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศกำลังเพิ่ม “วันร้อนทำลายกาแฟ” ในอินเดียเฉลี่ย 30 วันต่อปี และกระทบผู้ผลิตทั่วโลกอย่างพร้อมเพรียง หากแนวโน้มยังดำเนินต่อไป ผลผลิต คุณภาพ และเสถียรภาพของตลาดกาแฟโลกอาจเผชิญความเสี่ยงรุนแรงมากขึ้นในอนาคต