เครื่องบินขับไล่ Sukhoi Su-57 รุ่นสองที่นั่งของรัสเซียเริ่มทำการทดสอบบินครั้งแรก

วันที่ 19 พฤษภาคมที่ผ่านมา เว็บไซต์ด้านการทหาร TWZ เปิดเผยรายละเอียดภาพถ่ายและข้อมูลอย่างเป็นทางการของการทดสอบ เครื่องบินขับไล่ยุคที่ 5 แบบสองที่นั่ง Sukhoi Su-57 คาดว่าจะใช้ชื่อรุ่นอย่างไม่เป็นทางการว่า Su-57D ได้เริ่มต้นการทดสอบบินแล้ว ซึ่งนับเป็นก้าวสำคัญของเทคโนโลยีการบินเครื่องบินขับไล่ยุคที่ 5 ของรัสเซีย

การทดสอบบินครั้งแรกนี้ เครื่องบินถูกบังคับโดยเซอร์เกย์ บ็อกดัน (Sergei Bogdan) สุดยอดนักบินทดสอบ (Chief Test Pilot) ผู้อยู่เบื้องหลังการทดสอบและพัฒนาเครื่องบินรบระดับแนวหน้าของรัสเซีย และวีรบุรุษแห่งรัสเซีย โดยรายงานระบุว่าการบินเป็นไปตามแผนการของภารกิจที่วางแผนไว้ 

การออกแบบและจุดประสงค์ทางยุทธวิธี 

เดนิส มันตูรอฟ (Denis Manturov) รองนายกรัฐมนตรีคนที่หนึ่งของรัสเซียกล่าวว่า "นอกเหนือจากการเป็นเครื่องบินรบและเครื่องบินสำหรับฝึกรบแล้ว เครื่องบินรุ่นนี้จะมีความสามารถในการทำหน้าที่เป็นเครื่องบินควบคุมและสั่งการทางยุทธวิธีอีกด้วย"

จากการสังเกตลักษณะภายนอก เครื่องบินรุ่นสองที่นั่งมีการปรับเปลี่ยนรูปแบบของห้องนักบินอย่างชัดเจน โดยมีฝาครอบห้องนักบินที่ยาวขึ้นและตำแหน่งที่นั่งของลูกเรือคนที่สองที่อยู่ด้านหลังถูกยกสูงขึ้นอย่างมาก

การมีลูกเรือเพิ่มขึ้นจะช่วยลดภาระงานของนักบินในภารกิจที่มีความกดดันสูง โดยมีจุดประสงค์หลักเพื่อปฏิบัติการร่วมกับอากาศยานไร้คนขับ (Loyal wingman) หรือการควบคุมฝูงโดรนรบ อย่างเช่นโดรน S-70 Okhotnik-B ของรัสเซีย

นอกจากนี้ ที่นั่งที่สองยังสามารถรับหน้าที่ในภารกิจสงครามอิเล็กทรอนิกส์และการประสานงานการโจมตีได้อีกด้วย

อย่างไรก็ตาม การดัดแปลงโครงสร้างเพื่อเพิ่มพื้นที่สำหรับที่นั่งที่สอง ตลอดจนการจัดวางระบบเชื้อเพลิงและระบบอิเล็กทรอนิกส์ใหม่ คาดว่าจะส่งผลกระทบเชิงลบต่อคุณสมบัติการหลบหลีกเรดาร์ (Stealth) และสมรรถนะการบินของเครื่องบิน

การแข่งขันในตลาดโลกและเป้าหมายการส่งออก 

วาดิม บาเดฮา (Vadim Badeha) ซีอีโอของ United Aircraft Corporation (UAC) แสดงความมั่นใจว่า รุ่นสองที่นั่งนี้จะมีส่วนสำคัญในการเพิ่มความสำเร็จในตลาดต่างประเทศ

การปรากฏตัวของ Su-57D ทำให้รัสเซียกลายเป็นหนึ่งในประเทศกลุ่มน้อยที่มีเครื่องบินสเตลท์แบบสองที่นั่ง โดยมีเพียงประเทศจีนเท่านั้นที่มีโครงการลักษณะนี้ปรากฏต่อสาธารณะในชื่อ J-20S

การพัฒนานี้อาจเป็นการดึงดูดความสนใจจากประเทศอินเดียให้กลับมาอีกครั้ง หลังจากที่อินเดียเคยต้องการรุ่นสองที่นั่งและได้ถอนตัวจากโครงการพัฒนาร่วม (FGFA) ไปในปี 2018 เนื่องจากข้อกังวลด้านเทคโนโลยีและประสิทธิภาพด้านการล่องหน

ปัจจัยที่อาจทำให้อินเดียกลับมาพิจารณาเครื่องบินของรัสเซียคือ ความเป็นไปได้ที่ประเทศปากีสถานอาจกลายเป็นลูกค้าส่งออกรายแรกของเครื่องบินสเตลท์ J-35 ของจีน ในขณะที่โครงการเครื่องบินขับไล่สเตลท์ AMCA ของอินเดียเองยังคงต้องใช้เวลาพัฒนาอีกหลายปีกว่าจะสามารถใช้งานได้จริง

ทั้งนี้ ปัจจุบัน Su-57 ยังคงประสบปัญหาในการหาลูกค้าต่างประเทศ โดยมีเพียงประเทศแอลจีเรียเท่านั้นที่มีรายงานว่าสั่งซื้อไปจำนวน 2 ลำ

ข้อกังขาด้านประสิทธิภาพและบทบาทในสงครามปัจจุบัน 

แม้จะมีการพัฒนาขีดความสามารถใหม่ๆ แต่โครงการ Su-57 ยังคงเผชิญกับข้อกังขาเกี่ยวกับความสามารถในการเป็นเครื่องบินยุคที่ 5 อย่างแท้จริง ตัวเครื่องยังขาดคุณสมบัติบางประการเมื่อเทียบกับเครื่องบินตะวันตก เช่น ไม่มีช่องดักอากาศแบบ S-duct เพื่อพรางใบพัดจากเรดาร์ และไม่ได้ใช้เครื่องยนต์ปรับทิศทางแรงขับในลักษณะที่ซ่อนรูปเหมือนเครื่องบิน F-22 ของสหรัฐฯ ส่งผลให้เครื่องบินมีสัญญาณความร้อนที่สังเกตได้ง่ายกว่า

นอกจากนี้ Su-57 ยังไม่มีบทบาทที่โดดเด่นนักในสงครามยูเครน โดยหน่วยข่าวกรองของสหราชอาณาจักรระบุในปี 2023 ว่ารัสเซียเลือกใช้เครื่องบินรุ่นนี้สำหรับภารกิจโจมตีระยะไกล (Standoff strikes) เท่านั้น เนื่องจากมีความกังวลว่าเครื่องบินอาจถูกยิงตกหากเสี่ยงบินเข้าไปใกล้ระบบป้องกันภัยทางอากาศของยูเครน โดยรัสเซียยังคงพึ่งพาขีปนาวุธและโดรนราคาถูกเป็นหลักในการโจมตี