บิ๊กธุรกิจสหรัฐฯ แห่ทิ้ง OpenAI หันซบโมเดล AI จีนหนีต้นทุนพุ่ง

#AI #OpenAI #Anthropic #ทันหุ้น – สำนักช่าว CNBC รายงานว่า โมเดลปัญญาประดิษฐ์ (AI) ที่สร้างขึ้นโดยจีนกำลังได้รับความนิยมอย่างมากในกลุ่มบริษัทของสหรัฐฯ เนื่องจากพวกเขาสามารถลดช่องว่างด้านประสิทธิภาพกับคู่แข่งชั้นนำของอเมริกาลงได้ ในขณะที่ยังคงมีราคาค่าบริการที่ถูกกว่าอย่างเห็นได้ชัด

การเปิดตัวโมเดลรุ่นล่าสุดจากบริษัทจีน ซึ่งรวมถึง DeepSeek และ Z.ai ถูกมองจากหลายฝ่ายว่ามีความสามารถในการแข่งขันสูงมากเมื่อเทียบกับระบบแถวหน้าชั้นนำจากบริษัทอย่าง Anthropic และ OpenAI ความก้าวหน้าด้านขีดความสามารถเหล่านี้เกิดขึ้นในขณะที่ราคาโทเคน (Token) สำหรับโมเดลที่ก้าวหน้าที่สุดกำลังปรับตัวสูงขึ้นในห้องปฏิบัติการ AI หลายแห่งของสหรัฐฯ ส่งผลให้บริษัทต่างๆ ต้องเผชิญกับค่าใช้จ่ายที่สูงเกินคาดจากการใช้เทคโนโลยีดังกล่าว

สัดส่วนของโทเคนที่บริษัทสหรัฐฯ ใช้งานบนโมเดล AI ของจีนผ่าน OpenRouter ซึ่งเป็นแพลตฟอร์มที่ช่วยให้เหล่านักพัฒนาสามารถเข้าถึงโมเดล AI ที่หลากหลาย ได้ฟื้นตัวและคงตัวอยู่เหนือระดับ 30% ในแต่ละสัปดาห์นับตั้งแต่วันที่ 8 กุมภาพันธ์ โดยตัวเลขดังกล่าวเคยพุ่งสูงถึง 46% ซึ่งเมื่อเปรียบเทียบกับค่าเฉลี่ยในช่วง 12 เดือนก่อนหน้าพบว่าอยู่ที่เพียง 11% และเคยลดต่ำลงไปอยู่ที่ 4.5% ในช่วงครึ่งแรกของปี 2025

การเติบโตของโมเดลโอเพนซอร์ส (Open source) และโอเพนเวต (Open weight) ของจีน เกิดขึ้นในขณะที่รัฐบาลสหรัฐฯ กำลังมองหาแนวทางเพิ่มมากขึ้นในการกำกับดูแลโมเดล AI ที่ทรงพลังที่สุดของตนเอง และกำลังพิจารณาวิธีการสกัดกั้นการยอมรับและนำไปใช้อย่างรวดเร็วของตัวเลือกทางเลือกอื่นๆ จากต่างประเทศ

ณ ช่วงสิ้นเดือนมิถุนายน OpenAI กล่าวว่าบริษัทจะจำกัดการเปิดตัวชุดโมเดลรุ่นใหม่ตามคำขอของรัฐบาล นอกจากนี้ มาตรการควบคุมการส่งออกสำหรับโมเดล Mythos และ Fable ของ Anthropic ก็ได้รับการยกเลิกในเดือนนั้นเช่นกัน หลังจากเกิดสถานการณ์ตึงเครียดและการเผชิญหน้าระหว่างรัฐบาลของทรัมป์กับทางบริษัท

"โมเดล AI ของจีนมีความน่าดึงดูดใจเป็นพิเศษสำหรับบริษัทอเมริกันในเวลานี้ เนื่องจากต้นทุนด้าน AI พุ่งสูงขึ้นอย่างรวดเร็ว" ไคล์ แชน (Kyle Chan) นักวิจัยจากศูนย์การศึกษาจีน จอห์น แอล. ธอร์นตัน (John L. Thornton China Center) ณ สถาบันคลังสมองบรูคคิงส์ (Brookings) กล่าวกับสำนักข่าว CNBC "จากเดิมที่บริษัทสหรัฐฯ เคยให้ความสำคัญกับการนำ AI มาใช้โดยไม่เกี่ยงว่าจะเป็นโมเดลใด แต่ในปัจจุบันพวกเขากำลังเริ่มตระหนักและระมัดระวังเรื่องต้นทุนมากขึ้น"

การยอมรับและนำไปใช้งานที่เพิ่มสูงขึ้น

ในขณะที่บริษัทต่างๆ กำลังมองหาการใช้งานโมเดล AI เพื่อสร้างผลิตภัณฑ์ใหม่ๆ และสร้างประสิทธิภาพในการทำงานภายในองค์กร เหล่าวิศวกรก็เริ่มหันมาทดลองใช้งานโมเดลโอเพนซอร์สและโอเพนเวตที่มีราคาถูกกว่ามากขึ้นเรื่อยๆ ซึ่งโมเดลที่มีความสามารถสูงสุดในกลุ่มนี้ถูกสร้างขึ้นโดยบริษัทของจีน

โมเดลแบบโอเพนซอร์สและโอเพนเวต จะเปิดเผยส่วนประกอบต่างๆ ของโมเดล AI ให้เหล่านักพัฒนาสามารถเข้าไปตรวจสอบ ใช้งาน และบางครั้งก็ปรับปรุงแก้ไขได้ ซึ่งสิ่งนี้มีความแตกต่างจากระบบปิด (Closed systems) เช่น โมเดลเรือธงหลายตัวที่ผลิตโดย OpenAI, Anthropic และ Google ซึ่งรหัสโค้ดและกลไกการทำงานภายในยังคงเป็นทรัพย์สินทางปัญญาที่ถูกปิดเป็นความลับ

ในเดือนมิถุนายน บริษัทสตาร์ทอัปด้าน AI นามว่า Lindy ได้ย้ายปริมาณการใช้งาน (Traffic) ทั้งหมด 100% จากโมเดล Claude ของ Anthropic ไปยัง DeepSeek ซึ่งเป็นบริษัทจีนที่สร้างความสั่นสะเทือนให้วงการด้วยการเปิดตัวโมเดลระดับระเบิดเมืองในช่วงต้นปี 2025 และได้เปิดตัวโมเดลรุ่นใหม่ตามมาในเดือนเมษายน

"เราได้ลงมือทำมันแล้ว และคุณจะเห็นได้เลยว่าเส้นกราฟต้นทุนนั้นดิ่งฮวบลงมาเหมือนตกลงสู่พื้นดิน" โฟล คริเวลโล (Flo Crivello) ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร (CEO) กล่าวกับ CNBC เขากล่าวอีกว่าการตัดสินใจในครั้งนี้จะช่วยประหยัดเงินให้กับ Lindy ได้หลายล้านดอลลาร์ภายในระยะเวลาไม่กี่เดือน

DeepSeek พบว่าสัดส่วนของเกตเวย์โทเคน (Gateway tokens) เติบโตเพิ่มขึ้นระหว่างเดือนพฤษภาคมและมิถุนายนบน Vercel ซึ่งเป็นแพลตฟอร์มที่เปิดให้นักพัฒนาสามารถปรับใช้และรันแอปพลิเคชันรวมถึงเว็บไซต์ได้

โมเดล GLM 5.2 ของบริษัท Z.ai ได้ถูกเปิดตัวท่ามกลางการต้อนรับอย่างล้นหลามในเดือนมิถุนายน และกลายเป็นโมเดลที่มีอัตราการยอมรับและนำไปใช้งานที่รวดเร็วที่สุดในบรรดาโมเดลทั้งหมดที่ถูกติดตามโดย Vercel ในปี 2026 ฮาร์พรีต อะโรรา (Harpreet Arora) หัวหน้าฝ่ายโครงสร้างพื้นฐานตัวแทน (Agentic infrastructure) ของ Vercel กล่าวกับ CNBC "ในสัปดาห์แรกแบบเต็มสัปดาห์หลังจากเปิดตัว ปริมาณโทเคนรายวันเติบโตขึ้นประมาณ 27 เท่า และจำนวนลูกค้าที่เข้าใช้งานก็เติบโตขึ้นประมาณ 80 เท่า"

"ปัจจัยเรื่องราคาคือกุญแจสำคัญในเรื่องนี้" อะโรรากล่าว "เมื่อตรรกะของงานใดงานหนึ่งไม่จำเป็นต้องใช้โมเดลที่ดีที่สุด ทีมงานก็เริ่มเปลี่ยนเส้นทางส่งงานนั้นไปยังโมเดลที่ถูกที่สุดแต่ดีพอที่จะใช้งานได้ และระลอกคลื่นของโมเดลยุคปัจจุบันที่หลั่งไหลออกมาจากจีนก็กำลังเป็นผู้ชนะในข้อตกลงซื้อขายนี้"

โมเดลจีนที่เป็นโอเพนซอร์สสามารถมีราคา "ถูกกว่า 60% ถึง 90%" เมื่อเทียบกับโมเดลชั้นนำของ Anthropic และ OpenAI จัสติน ซัมเมอร์วิลล์ (Justin Summerville) ผู้ทำงานด้านข้อมูลและการวิเคราะห์ที่ OpenRouter กล่าวกับ CNBC

ทั้งนี้ ทาง OpenAI และ Anthropic ได้รับการติดต่อเพื่อขอความคิดเห็นแล้ว

แม้ว่า Claude และ ChatGPT จะยังคงครองความเป็นเจ้าในแง่ของปริมาณการใช้งานบน LaunchLemonade ซึ่งเป็นแพลตฟอร์มตัวแทน AI (AI agent platform) สำหรับอุตสาหกรรมที่มีการกำกับดูแลอย่างเข้มงวด แต่ปัจจุบันโมเดล GLM 5.2 ได้ก้าวขึ้นมาติดอันดับ 1 ใน 5 โมเดลยอดนิยมบนแพลตฟอร์มดังกล่าวแล้ว เซียน โซลอน (Cien Solon) ซีอีโอและผู้ก่อตั้ง LaunchLemonade กล่าวกับ CNBC

"โมเดลของจีนอย่าง Z.ai และ Qwen [ของอาลีบาบา] กำลังกลายเป็นตัวเลือกสำหรับบริษัทต่างๆ [เนื่องจาก] พวกเขานำเสนอการผสมผสานที่น่าดึงดูดใจระหว่างประสิทธิภาพและต้นทุนสำหรับปริมาณงานเฉพาะด้าน" เซียนกล่าว "ธุรกิจที่มีกลยุทธ์ AI ที่เติบโตและมีความพร้อมมากกว่า ต่างมีความเต็มใจเพิ่มขึ้นที่จะใช้งานโมเดลเหล่านี้ในจุดที่สมเหตุสมผลในเชิงเทคนิคหรือในเชิงพาณิชย์"

ก้าวเข้าใกล้ระดับแนวหน้า

ประสิทธิภาพของโมเดล AI ของจีนกำลังเพิ่มสูงขึ้นเช่นกัน

แม้ว่าจะมีราคาเป็นเพียง "เศษเสี้ยวของต้นทุน" ของคู่แข่งในสหรัฐฯ แต่พวกมันทำงานได้ "ใกล้เคียงกับโมเดลระดับแนวหน้าอันดับต้นๆ ของอเมริกา" แชน จากบรูคคิงส์กล่าว พร้อมประเมินว่าปัจจุบันโมเดลเหล่านี้ตามหลังคู่แข่งชั้นนำของสหรัฐฯ อยู่เพียงประมาณ "6 ถึง 9 เดือน" เท่านั้น

"โมเดลโอเพนซอร์สรุ่นใหม่ๆ ทำผลงานได้ดี และพิสูจน์แล้วว่ามีความสามารถรองรับงานได้ทั้งหมด ยกเว้นเพียงแค่งานด้านโมเดลภาษาขนาดใหญ่ (LLM) ที่มีความซับซ้อนมากที่สุดเท่านั้น" ซัมเมอร์วิลล์กล่าว

โมเดล GLM 5.2 ทำคะแนนเกาะกลุ่มห่างจากระดับเปอร์เซ็นต์ของโมเดล Opus 4.8 ของ Anthropic เพียงจุดเดียวจากการทดสอบเกณฑ์มาตรฐานด้านตัวแทน (Agentic benchmark) ที่ถูกเฝ้าจับตาอย่างใกล้ชิดรายการหนึ่ง โดยมีต้นทุนเพียงประมาณ 1 ใน 5 เท่านั้น นักวิจัยบางรายระบุว่า GLM 5.2 สามารถทำงานได้เทียบเท่ากับห้องปฏิบัติการชั้นนำของสหรัฐฯ ในการทดสอบเกณฑ์มาตรฐานด้านความปลอดภัยทางไซเบอร์บางรายการ

การเปลี่ยนมาใช้ DeepSeek V4 ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานให้กับกรณีการใช้งานหลักๆ จำนวนมากของ Lindy คริเวลโลกล่าวในโพสต์บนแพลตฟอร์ม X

"เรากำลังเห็นบริษัทต่างๆ มีแรงจูงใจเพิ่มขึ้นในการหันไปหาโครงสร้าง AI ที่ถูกกว่า ซึ่งพวกเขาสามารถควบคุมและปรับเปลี่ยนได้ด้วยตนเอง และเมื่อพิจารณาจากสถานะของโมเดลโอเพนซอร์สและโอเพนเวตแล้ว นั่นมักจะหมายถึงการใช้ประโยชน์จากทางเลือกของจีน" ยาซีน เจอร์ไนต์ (Yacine Jernite) หัวหน้าฝ่ายการเรียนรู้ของเครื่อง (Machine learning) ของ Hugging Face กล่าวกับ CNBC

"มีความเสี่ยงที่เกิดขึ้นจริงที่ผู้ใช้งานจะติดล็อกอยู่กับการต้องเลือก ระหว่างโมเดลระบบปิดที่มีกรรมสิทธิ์ของสหรัฐฯ ซึ่งมีประสิทธิภาพสูงแต่ราคาแพง โดยที่ราคาและการเข้าถึงสามารถผันผวนได้อย่างรวดเร็ว หรือการยอมเลือกใช้โมเดลของจีนเป็นทางเลือกเดียวที่เป็นไปได้ในทุกครั้งที่พวกเขาต้องการควบคุมต้นทุนหรือต้องการเป็นเจ้าของโครงสร้าง AI ของตนเอง"

ที่มา https://www.cnbc.com/2026/07/07/chinese-ai-models-costs-us-openai-anthropic.html