เตือนวิกฤตธรรมชาติอังกฤษ เสี่ยงสูญพันธุ์กว่า 200 ชนิดใน 20 ปี ชี้ “จุดไม่หวนกลับ” ใกล้มาถึง

งานวิจัยล่าสุดเตือนว่า “เมอร์ลิน” นกนักล่าขนาดเล็กที่สุดของสหราชอาณาจักร เป็นหนึ่งในกว่า 200 สายพันธุ์ที่เสี่ยงสูญพันธุ์ หากไม่มีการดำเนินมาตรการเร่งด่วนเพื่อลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกและปรับเปลี่ยนการใช้ที่ดินอย่างยั่งยืน

รายงานจากศูนย์นิเวศวิทยาและอุทกวิทยาแห่งสหราชอาณาจักร (UKCEH) ระบุว่า ช่วงเวลา 20 ปีนับจากนี้จะเป็น “จุดชี้ชะตา” ของความหลากหลายทางชีวภาพในสหราชอาณาจักร โดยการตัดสินใจด้านสภาพภูมิอากาศและการจัดการที่ดินในปัจจุบัน จะกำหนดทิศทางของระบบนิเวศในอนาคต

นักวิจัยคาดว่า ภายในปี 2593 หมู่เกาะบริติชซึ่งถือเป็นหนึ่งในภูมิภาคที่สูญเสียความอุดมสมบูรณ์ทางธรรมชาติไปมากที่สุดในโลก อาจเผชิญ “จุดที่ไม่อาจหวนกลับ” ทางนิเวศ หากสถานการณ์ยังคงดำเนินไปในทิศทางปัจจุบัน

การศึกษาดังกล่าวได้จำลองสถานการณ์อนาคต 6 รูปแบบ โดยพิจารณาทั้งระดับการปล่อยก๊าซเรือนกระจกและรูปแบบการใช้ที่ดินที่แตกต่างกัน โดยในสถานการณ์ที่ดีที่สุด จะมีการลดการปล่อยก๊าซอย่างจริงจัง ปรับใช้แนวทางเกษตรกรรมยั่งยืน ลดการบริโภคเนื้อสัตว์และผลิตภัณฑ์นม รวมถึงให้ความสำคัญกับสิ่งแวดล้อมมากขึ้นในระดับสังคม

ขณะที่สถานการณ์เลวร้ายที่สุด จะเกิดจากการขยายตัวของภาคเกษตรและเมืองในรูปแบบที่ทำลายสิ่งแวดล้อม ควบคู่กับการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในระดับสูง จนทำให้อุณหภูมิโลกเพิ่มขึ้นถึง 4 องศาเซลเซียสเมื่อเทียบกับยุคก่อนอุตสาหกรรม

ภายใต้สถานการณ์ดังกล่าว คาดว่าจะมีพืช 196 ชนิด นก 31 ชนิด และผีเสื้อ 7 ชนิด สูญพันธุ์ในสหราชอาณาจักร ซึ่งเป็นอัตราการสูญพันธุ์ที่สูงกว่าค่าเฉลี่ยในอดีตมากกว่า 3 เท่า และบางพื้นที่อาจสูญเสียสายพันธุ์ท้องถิ่นถึงร้อยละ 20

สายพันธุ์ที่อยู่ในกลุ่มเสี่ยงนอกจากนกเมอร์ลิน ยังรวมถึงผีเสื้อชนิดต่าง ๆ และพืชพื้นถิ่นหลายชนิด ซึ่งล้วนมีบทบาทสำคัญต่อระบบนิเวศ ทั้งในด้านความอุดมสมบูรณ์ของดิน การหมุนเวียนสารอาหาร การผสมเกสร และการผลิตอาหาร ด้านนักวิจัยเตือนว่า การสูญเสียความหลากหลายทางชีวภาพจะส่งผลกระทบเป็นลูกโซ่ ทั้งต่อระบบนิเวศ สัตว์ป่า และมนุษย์

แม้ในสถานการณ์ที่การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศไม่รุนแรงที่สุด ระบบนิเวศของอังกฤษก็ยังคงเผชิญความเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ และอาจสายเกินไปที่จะช่วยเหลือบางสายพันธุ์

อย่างไรก็ตาม รายงานชี้ว่า หากมีการดำเนินนโยบายด้านสภาพภูมิอากาศและการใช้ที่ดินอย่างยั่งยืนมากขึ้น อาจช่วยลดจำนวนสายพันธุ์ที่เสี่ยงสูญพันธุ์ลงได้ถึง 69 ชนิด เมื่อเทียบกับสถานการณ์เลวร้ายที่สุด

ผลการศึกษาดังกล่าวสะท้อนให้เห็นถึงความเร่งด่วนในการดำเนินมาตรการเพื่อปกป้องความหลากหลายทางชีวภาพ ท่ามกลางแรงกดดันจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและกิจกรรมของมนุษย์ที่ยังคงเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง