บทเรียนจากยุโรป! รัฐ-ธปท. ยกระดับตั้งรับการโจมตีทางไซเบอร์ - รับมือภัยคุกคาม

ภัยคุกคามทางไซเบอร์เริ่มส่งผลกระทบเป็นวงกว้าง

ในยุคที่ภัยคุกคามทางไซเบอร์ไม่ได้จำกัดอยู่เพียงแค่การขโมยข้อมูลในระบบคอมพิวเตอร์ แต่เริ่มส่งผลกระทบเป็นวงกว้างต่อโครงสร้างพื้นฐานสำคัญและการดำเนินชีวิตของประชาชน เหมือนดังเช่นบทเรียนที่เกิดขึ้นในฝั่งยุโรป ทั้งด้านพลังงาน ขนส่ง สาธารณสุข และระบบการเงิน ส่งผลให้ประเทศไทยต้องยกระดับการเฝ้าระวังอย่างเข้มข้น 

ขณะเดียวกัน ฝั่งของระบบการเงินและธนาคาร ทางธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ได้เข้ามาร่วมเสริมมาตรการความปลอดภัยด้วยเช่นกัน แม้ว่าเหตุการณ์การโจมตีทางไซเบอร์ที่เกิดขึ้นกับสถาบันการเงินต่างประเทศในขณะนี้จะยังไม่ส่งผลกระทบต่อไทย แต่ ธปท. ไม่ได้ประมาท โดยได้ยกระดับการรับมือภัยคุกคามล่วงหน้า เพื่อให้มั่นใจว่าบริการทางการเงินและโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลของไทย จะสามารถดำเนินไปได้อย่างราบรื่นและปลอดภัย

กำชับสถาบันการเงินเพิ่มความเข้มข้นเฝ้าระวังและเตรียมพร้อมรับมือภัยไซเบอร์ 

นางสาวสุวรรณี เจษฎาศักดิ์  รองผู้ว่าการ ด้านเสถียรภาพสถาบันการเงิน ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ชี้แจงว่า จากเหตุการณ์ระบบเทคโนโลยีสารสนเทศขัดข้องและการโจมตีทางไซเบอร์ที่เกิดขึ้นกับสถาบันการเงินในต่างประเทศ ธปท. ได้ติดตามสถานการณ์ดังกล่าวอย่างใกล้ชิด ซึ่งปัจจุบันยังไม่พบผล กระทบต่อการให้บริการของสถาบันการเงินในไทย

ทั้งนี้ เพื่อเตรียมความพร้อมด้านภัยไซเบอร์ ธปท. ได้เรียกประชุมผู้บริหารสูงสุดด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ (CIO) ของสถาบันการเงินทุกแห่ง รวมถึงศูนย์ประสานงานด้านความมั่นคงปลอดภัยเทคโนโลยีสารสนเทศภาคธนาคาร (TB-CERT) สมาคมธนาคารไทย (TBA) ในการเพิ่มความเข้มข้นของมาตรการป้องกันการรับมือทางไซเบอร์ ตลอดจนการเฝ้าระวังภัยคุกคามที่อาจจะเกิดขึ้น รวมถึงแลกเปลี่ยนข้อมูลที่เกี่ยวข้อง และมีการประเมินสถานการณ์เพื่อเตรียมความพร้อมรับมือให้สอดคล้องกับระดับความเสี่ยงภัยไซเบอร์

ธปท. และสถาบันการเงินจะติดตามพัฒนาการของสถานการณ์ด้านไซเบอร์อย่างใกล้ชิด โดยให้ความสำคัญกับการดูแลความต่อเนื่องระบบด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและไซเบอร์ให้เป็นไปตามมาตรฐานที่กำหนด และจัดให้มีการซักซ้อมแผนฉุกเฉินสำหรับระบบการชำระเงินที่สำคัญอย่างต่อเนื่อง ซึ่งเป็นไปตามแผนบริหารความต่อเนื่องของธุรกิจ (Business Continuity Plan : BCP) และความปลอดภัยในการใช้บริการทางการเงินของประชาชนเป็นสำคัญ

กำชับยกระดับป้องกันภัยไซเบอร์ - เพิ่มมาตรการป้องกันข้อมูล

ขณะที่พล.อ.ชัยพฤกษ์ ด้วงประพัฒน์ เลขาธิการสภาความมั่นคงแห่งชาติ (ลมช.) เปิดเผยว่า รัฐบาลได้สั่งการให้ยกระดับการเฝ้าระวังภัยคุกคามทางไซเบอร์ หลังเกิดเหตุโจมตีระบบดิจิทัลและระบบควบคุมในหลายประเทศยุโรปโดยเมื่อวันที่ 8 พ.ย. 2569 ที่ผ่านมา นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี ได้กำชับให้เลขาธิการ สมช. ประสานสำนักงานคณะกรรมการการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์แห่งชาติ (สกมช.) กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม และหน่วยงานความมั่นคงที่เกี่ยวข้อง เพิ่มมาตรการป้องกันข้อมูลและระบบดิจิทัลของประเทศจากการเจาะระบบของแฮกเกอร์

ทั้งนี้ แนวทางดังกล่าวครอบคลุมระบบดิจิทัลที่มีความสำคัญ ซึ่งหากถูกโจมตีอาจกระทบต่อความมั่นคง เศรษฐกิจ และการดำรงชีวิตของประชาชน โดยเป็นการยกระดับมาตรการป้องกันทางไซเบอร์ในสถานการณ์ปกติ ไม่ได้หมายความว่าประเทศไทยกำลังเผชิญเหตุโจมตีรุนแรง

“นายกรัฐมนตรีเน้นย้ำว่าเรื่องไซเบอร์ต้องเตรียมพร้อมและป้องกันก่อนเกิดเหตุ ไม่ใช่รอให้ระบบสำคัญถูกโจมตีแล้วจึงแก้ไข เราจึงประสานทุกหน่วยให้เพิ่มระดับการเฝ้าระวัง ตรวจสอบช่องโหว่ และเตรียมการตอบสนอง หากสถานการณ์เปลี่ยนแปลงก็จะมีการแจ้งเตือนประชาชนอย่างเหมาะสม” พล.อ.ชัยพฤกษ์ฯ กล่าว

สำหรับประเทศไทย หน่วยงานที่ดูแลโครงสร้างพื้นฐานสำคัญได้จัดทำแผนรองรับตามแผนเตรียมพร้อมแห่งชาติด้านความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ไว้แล้ว และหลังได้รับการประสาน ได้เพิ่มมาตรการเฝ้าระวัง ตรวจสอบ และแจ้งเตือนในระบบสำคัญเบื้องต้นแล้ว

ดึงเอกชนร่วมปิดช่องเสี่ยงภัยไซเบอร์

“บทเรียนจากยุโรปทำให้เห็นชัดว่า วันนี้ภัยไซเบอร์ไม่ได้หยุดอยู่ที่ข้อมูลในคอมพิวเตอร์ แต่สามารถกระทบอาหาร สาธารณสุข พลังงาน ขนส่ง และบริการที่ประชาชนพึ่งพาได้ เพราะฉะนั้นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของประเทศต้องเตรียมพร้อมตลอดเวลา” 

นอกจากนั้น สมช. จะขอความร่วมมือภาคเอกชนให้ทบทวนมาตรการป้องกันสินทรัพย์และข้อมูลดิจิทัล โดยเฉพาะระบบควบคุม เครื่องจักร อุปกรณ์ที่เชื่อมต่ออินเทอร์เน็ต และระบบที่เกี่ยวข้องกับบริการสาธารณะ เพื่อปิดช่องโหว่ ลดความเสี่ยง และสนับสนุนการรับมือของภาครัฐต่อไป

พร้อมรับมือภัยไซเบอร์ยุค AI ดูแลเงินและข้อมูลลูกค้าเป็นสิ่งสำคัญ

ทางด้านธนาคารไทยพาณิชย์ จำกัด (มหาชน) ตอกย้ำความพร้อมในการดูแลความปลอดภัยของเงิน ข้อมูล และธุรกรรมทางการเงินของลูกค้า ท่ามกลางสถานการณ์ภัยคุกคามทางไซเบอร์ทั่วโลกที่มีความซับซ้อนขึ้นจากการใช้ AI โดยติดตามสถานการณ์และประเมินความเสี่ยงอย่างใกล้ชิด พร้อมพัฒนามาตรการป้องกันหลายชั้น ครอบคลุมตั้งแต่การเฝ้าระวังและตรวจจับความผิดปกติ การตอบสนองต่อภัยคุกคาม ไปจนถึงการพัฒนาระบบ เพื่อดูแลการบริการลูกค้าอย่างปลอดภัยและต่อเนื่อง

สำหรับการเฝ้าระวังและรับมือภัยดังกล่าว ธนาคารมีศูนย์ปฏิบัติการความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ หรือ Security Operations Center (SOC) ทำหน้าที่ติดตามและวิเคราะห์ภัยคุกคามทุกวันตลอด 24 ชั่วโมง พร้อมประสานการตอบสนองต่อเหตุอย่างรวดเร็ว ควบคู่กับการใช้เครื่องมือสแกนและประเมินช่องโหว่ของซอฟต์แวร์และระบบ เพื่อตรวจหาจุดเสี่ยง จัดลำดับความสำคัญ และดำเนินการแก้ไข 

นอกเหนือจากการป้องกันและตอบสนองต่อภัยคุกคาม ธนาคารยังมีการจัดเตรียมและซักซ้อมแผนความต่อเนื่องทางธุรกิจ หรือ Business Continuity Plan (BCP) อย่างสม่ำเสมอ เพื่อประเมินความพร้อมของบุคลากร กระบวนการ และการประสานงานเมื่อเกิดเหตุ และนำผลมาปรับปรุงกระบวนการรับมือและบริการอย่างต่อเนื่อง 

ธนาคารไทยพาณิชย์เชื่อว่า ความไว้วางใจไม่ได้เกิดขึ้นจากเทคโนโลยีเพียงอย่างเดียว แต่เกิดจากความมุ่งมั่นและความรับผิดชอบในการดูแลลูกค้าอย่างสม่ำเสมอ ธนาคารจึงให้ความสำคัญกับการพัฒนาระบบ บุคลากร และกระบวนการรักษาความปลอดภัยอย่างต่อเนื่อง เพื่อปกป้องเงินและข้อมูลของลูกค้า เพราะการดูแลเงินและข้อมูลของลูกค้าถือเป็นสิ่งที่สำคัญที่สุด