"นางสงกรานต์" เป็นใคร สำคัญอย่างไรกับไทย ทำไมต้องมีคนใหม่ทุกปี

ทุกครั้งที่วนมาถึงวันสงกรานต์ไทย หนึ่งสิ่งที่จะได้ยินคู่กันมาเลย คือ นางสงกรานต์ ซึ่งแต่ละปีก็จะมีชื่อเรียกที่แตกต่างออกไป 

แล้วแบบนี้ นางสงกรานต์เป็นใคร ทำไมถึงสำคัญกับประเพณีสงกรานต์ 

นางสงกรานต์ เป็นธิดา 7 คน ของท้าวกบิลพรหม หรือท้าวมหาสงกรานต์  เป็นนางฟ้าอยู่บนสรวงสวรรค์ชั้นจาตุมหาราช มีหน้าที่ในการรับศรีษะของท้าวกบิลพรหมแห่รอบเขาพระสุเมรุในแต่ละรอบปี หรือในวันสงกรานต์นั้นเอง โดยมีเกณฑ์กำหนดที่ว่าวันสงกรานต์ คือวันที่ 13 เมษายน  ตรงกับวันใด ก็ให้นางสงกรานต์ประจำวันนั้นเป็นผู้แห่ 

แล้วถ้าถามว่า ทำไมเหล่านางสงกรานต์ถึงต้องมารับศรีษะบิดาในทุกวันที่ 13 เมษายน เรื่องนี้ก้ต้องเท้าความไปยังตำนานวันสงกรานต์ 

เมื่อท้าวกบิลพรหม ตั้งปัญหาธรรมะกับเด็กหนุ่มชื่อ “ธรรมบาลกุมาร” โดยมีเงื่อนไขว่า ถ้าธรรมบาลกุมารตอบไม่ได้ จะต้องถูกตัดศีรษะ แต่ถ้าตอบได้ ท้าวกบิลพรหมต้องตัดศีรษะตัวเอง 

สุดท้ายธรรมบาลตอบได้ ทำให้ท้าวกบิลพรหมต้องรักษาคำพูด แต่ปัญหาคือ ศรีษะของท้าวกบิลพรหมมีฤทธิ์รุนแรงมาก หากวางบนดิน ไฟจะไหม้โลก โยนขึ้นฟ้า ฝนจะแล้ง และถ้าทิ้งลงทะเล น้ำจะแห้งเหือด 

ฉะนั้น ท้าวกบิลพรหมเลยเรียกธิดาทั้ง 7 คน มารับหน้าที่ผลัดกันอัญเชิญศรีษะของบิดา แห่เวียนรอบเขาพระสุเมรุทุกปี หนึ่งคนทำหน้าที่ 1 ปี สลับกันไปเรื่อย ๆ โดยนางสงกรานต์ ทั้ง 7 คน มีชื่อ ดังนี้ 

1. นางสงกรานต์ทุงษเทวี เป็นนางสงกรานต์ประจำวันอาทิตย์  

2. นางสงกรานต์โคราดเทวี เป็นนางสงกรานต์ประจำวันจันทร์  

3. นางสงกรานต์รากษสเทวี เป็นนางสงกรานต์ประจำวันอังคาร  

4. นางสงกรานต์มัณฑาเทวี เป็นนางสงกรานต์ประจำวันพุธ  

5. นางสงกรานต์กิริณีเทวี เป็นนางสงกรานต์ประจำวันพฤหัสบดี  

6. นางสงกรานต์กิมิทาเทวี เป็นนางสงกรานต์ประจำวันศุกร์

7. นางสงกรานต์มโหทรเทวี เป็นนางสงกรานต์ประจำวันเสาร์ 

นางสงกรานต์มีความสำคัญในฐานะสัญลักษณ์ของการเปลี่ยนผ่านปีใหม่ไทยตามความเชื่อโบราณ มักจะใช้ทำนายดวงเมืองในแต่ละปี 

สำหรับปีนี้ กรมส่งเสริมวัฒนธรรม (สวธ.) กระทรวงวัฒนธรรม ออกประกาศนางสงกรานต์ปี 2569 คือ "รากษสเทวี" ทรงพาหุรัด ทัดดอกบัวหลวง อาภรณ์แก้วโมรา ภักษาหารโลหิต พระหัตถ์ขวาทรงตรีศูล พระหัตถ์ซ้ายทรงธนู เสด็จยืนมาเหนือหลังวราหะเป็นพาหนะ ทำนายเกณฑ์โดยรวม จะเกิดความเดือดร้อนเจ็บไข้ในบางพื้นที่ ประชาชนควรเตรียมการด้านสุขภาพและการเกษตรให้ดี

แหล่งข้อมูลอ้างอิง: 

https://www.finearts.go.th/promotion/view/12438-%E0%B8%81%E0%B8%B3%E0%B9%80%E0%B8%99%E0%B8%B4%E0%B8%94%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%AA%E0%B8%87%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%95%E0%B9%8C

ttps://www.finearts.go.th/fad10/view/33665-%E0%B9%80%E0%B8%A3%E0%B8%B7%E0%B9%88%E0%B8%AD%E0%B8%87--%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%AA%E0%B8%87%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%95%E0%B9%8C-13-%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%A9%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B8%99-