อากาศเย็นที่ไม่หนาว กำลังบอกอะไร?

รศ.ดร.เสรี ศุภราทิตย์ ผู้อำนวยการศูนย์การเปลี่ยนแปลงภูมิอากาศและภัยพิบัติ มหาวิทยาลัยรังสิต และรองประธานมูลนิธิสภาเตือนภัยพิบัติแห่งชาติ โพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊ก รศ.ดร.เสรี ศุภราทิตย์ เตือนสภาพอากาศแปรปรวนในประเทศไทย หลังอากาศเย็นลงเพียงช่วงเวลาสั้น ๆ ก่อนจะกลับมาอากาศร้อนอีกครั้งจากสภาพอากาศล่าสุด พบว่า

อากาศเย็นมาเพียง 3–4 วัน ก่อนกลับมาร้อนอีก วันนี้เริ่มรู้สึกถึงอากาศที่เย็นลง มีลมพัดในช่วงเช้า แม้ช่วงบ่ายยังคงมีอากาศร้อน แต่ตั้งแต่วันพรุ่งนี้ (9 พฤศจิกายน) เป็นต้นไป จะสัมผัสอากาศเย็นได้ชัดเจนขึ้น โดยเฉพาะภาคเหนือ และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (กรอบสีน้ำเงิน) อย่างไรก็ตาม ความเย็นนี้จะอยู่กับเราเพียงช่วงสั้น ๆ ก่อนที่อุณหภูมิจะกลับมาสูงขึ้นตั้งแต่วันที่ 13 พฤศจิกายน และมีแนวโน้มอากาศร้อนต่อเนื่องไปจนถึงช่วงปีใหม่ นี่อาจเป็นภาพสะท้อนของปรากฏการณ์ ฤดูหนาวที่ไม่หนาว และสภาพภูมิอากาศที่แปรปรวนมากขึ้น

ฝนยังไม่หมด ! ภาคใต้ยังต้องเฝ้าระวังน้ำท่วม (บางพื้นที่) การปะทะกันของมวลอากาศร้อน และอากาศเย็นจากตอนบน อาจทำให้เกิดสภาพอากาศแปรปรวน และมีฝนตกต่อเนื่องไปจนถึงประมาณสัปดาห์ที่ 3 โดยเฉพาะพื้นที่ภาคใต้ (กรอบสีส้ม) สิ่งที่ต้องระวังคือ ฝนตกหนักเฉพาะพื้นที่ น้ำไหลหลาก และน้ำท่วมขังรอการระบายในพื้นที่ลุ่มต่ำ ขอให้ทุกท่านติดตามประกาศเตือนภัยระยะสั้นมาก (NowCast) อย่างใกล้ชิด เพราะข้อมูลฝน และเรดาร์ที่อัปเดตต่อเนื่องจะช่วยให้ตัดสินใจรับมือได้ทันเวลา

แล้วกรุงเทพฯ จะรอดจากน้ำท่วมได้จริงหรือไม่ ? นี่คือคำถามที่ผมจะนำไปวิเคราะห์เจาะลึกในเวทีบรรยาย และเสวนาหลายแห่งในสัปดาห์หน้า (ตามกำหนดการแนบ) เราจะพูดถึงความเสี่ยงน้ำท่วมกรุงเทพฯ ในอนาคต ทั้งจากฝนตกหนัก น้ำเหนือ และน้ำทะเลหนุน รวมถึงแนวทางแก้ไขเชิงระบบ การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน และมาตรการลดความเสี่ยงตามนโยบายรัฐบาล แต่มีคำถามที่สำคัญยิ่งกว่านั้น…กรุงเทพฯ ยังเป็นเมืองที่ปลอดภัยจากน้ำท่วมหรือไม่ ? พื้นที่ไหนมีความเสี่ยงสูง และพื้นที่ไหนยังสามารถอยู่อาศัยได้อย่างมั่นใจ ? เราจำเป็นต้องย้ายออกจากกรุงเทพฯ หรือไม่ ? คนกรุงเทพฯ ต้องเตรียมตัวอย่างไร ก่อนที่ภัยพิบัติจะมาถึง ?

ไม่ตื่นตระหนก และอย่าใช้ความเชื่อเหนือวิทยาศาสตร์ การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศกำลังทำให้ความเสี่ยงเดิม ๆ เปลี่ยนไป ซึ่งต้องใช้ข้อมูลจริง แบบจำลองที่เชื่อถือได้ และการวางแผนที่มองไปข้างหน้า เพราะเรื่องน้ำท่วมกรุงเทพฯ ไม่ใช่แค่คำถามว่า “จะท่วม หรือไม่ท่วม ?” แต่ควรเป็น “เราจะลดความเสี่ยง และทำให้กรุงเทพฯ ยังเป็นเมืองที่น่าอยู่อาศัยได้อย่างไร ?” ความจริงมีหนึ่งเดียว… วิทยาศาสตร์ต้องมาก่อนความเชื่อ และการเตรียมพร้อมต้องมาก่อนภัยพิบัติ !