อินโดนีเซียนำร่อง แบนโซเชียลเด็กต่ำกว่า 16 ปี กระแสคุมแพลตฟอร์มลามทั่วโลก

กระแสการจัดระเบียบและควบคุมการใช้งานโซเชียลมีเดียในเยาวชนกำลังขยายตัวไปทั่วโลก ล่าสุดเมื่อวันที่ 28 มีนาคมที่ผ่านมา ประเทศอินโดนีเซียได้เริ่มบังคับใช้กฎระเบียบใหม่ของรัฐบาลในการห้ามเด็กอายุต่ำกว่า 16 ปี เข้าถึงแพลตฟอร์มดิจิทัล ซึ่งทำให้อินโดนีเซียกลายเป็นประเทศแรกในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่ใช้มาตรการแบนบัญชีผู้ใช้งานเด็ก 

โดยแพลตฟอร์มที่เข้าข่ายการควบคุมในอินโดนีเซีย ได้แก่ YouTube, TikTok, Facebook, Instagram, Threads, X, Bigo Live และ Roblox ทั้งนี้เพื่อเป็นการปกป้องเด็ก ๆ จากสื่อลามกอนาจาร การกลั่นแกล้งบนโลกออนไลน์ (Cyberbullying) มิจฉาชีพออนไลน์ และภาวะเสพติดโซเชียลมีเดีย

นางมิวทยา ฮาฟิด (Meutya Hafid) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการสื่อสารและดิจิทัลของอินโดนีเซีย ระบุว่าการบังคับใช้กฎหมายจะเป็นไปอย่างค่อยเป็นค่อยไปจนกว่าทุกแพลตฟอร์มจะปฏิบัติตาม แต่ย้ำจุดยืนว่า "จะไม่มีการประนีประนอมในเรื่องความร่วมมือ"

ขณะนี้มีรายงานว่าแพลตฟอร์มเอ็กซ์ (X) ได้เริ่มบังคับใช้อายุขั้นต่ำของผู้ใช้ในอินโดนีเซียที่ 16 ปีแล้ว ส่วน Roblox แจ้งว่ากำลังจัดทำโหมดออฟไลน์สำหรับผู้ใช้ที่อายุต่ำกว่า 13 ปี และ Bigo Live ได้ปฏิบัติตามกฎเกณฑ์ใหม่แล้วอย่างครบถ้วน

กฎหมายนี้จะส่งผลกระทบต่อเด็กในอินโดนีเซียราว 70 ล้านคน จากประชากรทั้งหมด 280 ล้านคน
ในขณะเดียวกันที่ทวีปยุโรป ประเทศออสเตรียได้ประกาศแผนการแบนโซเชียลมีเดียสำหรับเด็กอายุต่ำกว่า 14 ปี เช่นกัน

นายอันเดรียส บาเบลอร์ (Andreas Babler) รองนายกรัฐมนตรีของออสเตรีย กล่าวว่า "รัฐบาลไม่อาจนิ่งดูดายปล่อยให้โซเชียลมีเดียทำให้เด็ก ๆ เสพติดและป่วยได้" พร้อมชี้ให้เห็นว่าควรมีกฎระเบียบที่ชัดเจนในโลกดิจิทัล เช่นเดียวกับการควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์และยาสูบ โดยคาดว่าออสเตรียจะมีการนำเสนอร่างกฎหมายฉบับนี้อย่างเป็นทางการภายในช่วงสิ้นเดือนมิถุนายนนี้

ความเคลื่อนไหวของทั้งสองประเทศ เกิดขึ้นตามหลังประเทศออสเตรเลีย ซึ่งเป็นชาติแรกในโลกที่ริเริ่มการแบนโซเชียลมีเดียสำหรับเยาวชนอายุต่ำกว่า 16 ปีไปเมื่อเดือนธันวาคมที่ผ่านมา โดยมีการระงับบัญชีที่ระบุว่าเป็นของเด็กไปแล้วถึง 4.7 ล้านบัญชี

นอกจากนี้ หลายประเทศในยุโรป อาทิ ฝรั่งเศส (แบนผู้ใช้ต่ำกว่า 15 ปี) สเปน สหราชอาณาจักร เดนมาร์ก และกรีซ ก็กำลังพิจารณาหรือได้อนุมัติข้อกฎหมายในลักษณะเดียวกันนี้เพื่อปกป้องเยาวชนจากเนื้อหาที่เป็นอันตรายแล้ว