17 มิ.ย. ของทุกปี วันต่อต้านปัญหา “ภัยแล้ง” และ “ฝนแล้ง” ของโลก

วันที่ 17 มิถุนายนของทุกปี ตรงกับ "วันต่อต้านปัญหาภัยแล้งและฝนแล้งของโลก" (World Day to Combat Desertification and Drought) ซึ่งองค์การสหประชาชาติ (UN) กำหนดขึ้นเพื่อรณรงค์ให้ประชาคมโลกตระหนักถึงปัญหาความแห้งแล้ง การเสื่อมโทรมของที่ดิน และการแปรสภาพเป็นทะเลทราย ซึ่งกำลังส่งผลกระทบต่อความมั่นคงทางอาหาร แหล่งน้ำ และคุณภาพชีวิตของผู้คนทั่วโลก

วันสำคัญดังกล่าวได้รับการประกาศอย่างเป็นทางการโดยสมัชชาใหญ่แห่งสหประชาชาติเมื่อปี พ.ศ. 2537 หรือ ค.ศ. 1994 โดยเลือกวันที่ 17 มิถุนายน ซึ่งเป็นวันเดียวกับการรับรอง "อนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยการต่อต้านการแปรสภาพเป็นทะเลทราย" หรือ United Nations Convention to Combat Desertification (UNCCD) เพื่อเป็นสัญลักษณ์ของความร่วมมือระหว่างประเทศในการแก้ไขปัญหาการเสื่อมโทรมของทรัพยากรที่ดินและการขาดแคลนน้ำ

ผู้เชี่ยวชาญด้านสิ่งแวดล้อมระบุว่า การแปรสภาพเป็นทะเลทรายไม่ได้หมายถึงเพียงการขยายตัวของพื้นที่ทะเลทรายตามธรรมชาติเท่านั้น แต่ยังหมายรวมถึงกระบวนการที่พื้นที่ดินซึ่งเคยอุดมสมบูรณ์เสื่อมโทรมลง สูญเสียความสามารถในการผลิตและกักเก็บน้ำ จนกลายเป็นพื้นที่แห้งแล้งและไม่เหมาะสมต่อการเพาะปลูกหรือดำรงชีวิตของสิ่งมีชีวิต

ปัจจัยสำคัญที่เร่งให้เกิดปัญหาดังกล่าว ได้แก่ การตัดไม้ทำลายป่า การใช้ประโยชน์ที่ดินอย่างไม่เหมาะสม การทำเกษตรกรรมเชิงเดี่ยวที่ทำลายความอุดมสมบูรณ์ของหน้าดิน รวมถึงผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ซึ่งทำให้เกิดคลื่นความร้อน ภัยแล้ง และสภาพอากาศสุดขั้วบ่อยครั้งและรุนแรงมากขึ้น

องค์การสหประชาชาติชี้ว่า การเสื่อมโทรมของที่ดินและปัญหาภัยแล้งเป็นหนึ่งในความท้าทายสำคัญของโลกในศตวรรษที่ 21 เนื่องจากส่งผลโดยตรงต่อความมั่นคงทางอาหาร เมื่อดินสูญเสียความอุดมสมบูรณ์ ผลผลิตทางการเกษตรก็ลดลง กระทบต่อรายได้ของเกษตรกร ห่วงโซ่อาหาร และเศรษฐกิจในวงกว้าง ขณะที่ประชากรโลกยังคงเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง

วันต่อต้านปัญหาภัยแล้งและฝนแล้งของโลกจึงมีเป้าหมายสำคัญในการส่งเสริมแนวทาง "การฟื้นฟูผืนดิน" (Land Restoration) ผ่านการบริหารจัดการทรัพยากรที่ดินและน้ำอย่างยั่งยืน การปลูกป่าฟื้นฟูระบบนิเวศ การอนุรักษ์ดินและน้ำ ตลอดจนการพัฒนาแนวทางเกษตรกรรมที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม เพื่อลดความเสี่ยงจากภัยแล้งและเพิ่มความสามารถในการรับมือกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ

นอกจากนี้ ยังเป็นการกระตุ้นให้ภาครัฐ ภาคธุรกิจ และประชาชนทั่วไปมีส่วนร่วมในการแก้ไขปัญหา ผ่านการใช้น้ำอย่างรู้คุณค่า ลดการทำลายพื้นที่ป่าไม้ และร่วมกันเพิ่มพื้นที่สีเขียว เพื่อฟื้นฟูความสมบูรณ์ของผืนดินและรักษาความมั่นคงของทรัพยากรธรรมชาติในระยะยาว

ท่ามกลางสถานการณ์การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่ทวีความรุนแรงขึ้นทั่วโลก การอนุรักษ์ทรัพยากรดินและน้ำจึงไม่ใช่เพียงประเด็นด้านสิ่งแวดล้อมเท่านั้น แต่ยังเป็นรากฐานสำคัญของความมั่นคงทางอาหาร เศรษฐกิจ และคุณภาพชีวิตของประชากรโลกในอนาคต