“โลกร้อน” ผนึก “สารพิษ” กำลังคุกคามเผ่าพันธุ์ นักวิจัยเตือนภาวะมีบุตรยากพุ่งทั่วโลก

งานวิจัยล่าสุดเตือนว่า การเจอกันระหว่าง “สารพิษ” และผลกระทบจาก “การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ” อาจเป็นสาเหตุสำคัญที่ทำให้อัตราการเจริญพันธุ์ของสิ่งมีชีวิตทั่วโลกลดลง ทั้งในมนุษย์ สัตว์ป่า และสัตว์ไม่มีกระดูกสันหลัง โดยนักวิจัยระบุว่าผลกระทบที่เกิดขึ้นร่วมกันนี้น่ากังวลอย่างยิ่ง และอาจรุนแรงกว่าการได้รับผลกระทบจากปัจจัยใดปัจจัยหนึ่งเพียงอย่างเดียว

ผลการศึกษาซึ่งเป็นการทบทวนวรรณกรรมทางวิทยาศาสตร์จำนวน 177 งานวิจัย พบว่า สารเคมีรบกวนระบบต่อมไร้ท่อ (Endocrine-disrupting chemicals) ที่มักพบในพลาสติก เช่น ไมโครพลาสติก บิสฟีนอล พาทาเลต และสาร PFAS เมื่อรวมกับผลกระทบจากภาวะโลกร้อน เช่น ความเครียดจากอุณหภูมิสูง หรือระดับออกซิเจนที่ลดลง ล้วนส่งผลต่อการลดลงของภาวะเจริญพันธุ์และความสามารถในการสืบพันธุ์

ศาสตราจารย์ซูซานน์ แบรนเดอร์ จากมหาวิทยาลัยโอเรกอนสเตต หนึ่งในหัวหน้าคณะวิจัย กล่าวว่า ปกติสิ่งมีชีวิตไม่ได้เผชิญเพียงปัจจัยเดียว แต่ต้องรับมือกับทั้งสองปัจจัยพร้อมกัน ซึ่งทำให้ผลกระทบต่อระบบสืบพันธุ์ยิ่งรุนแรงขึ้น

ก่อนหน้านี้ “ชานนา สวอน” หนึ่งในผู้ร่วมวิจัย เคยร่วมจัดทำงานศึกษาสำคัญในปี 2560 ที่พบว่า ระดับอสุจิของผู้ชายในประเทศตะวันตกลดลงมากกว่า 50% ภายในระยะเวลา 40 ปี ขณะที่งานวิจัยอื่นก็ชี้ว่า ภาวะเจริญพันธุ์ของมนุษย์กำลังลดลงในอัตราใกล้เคียงกัน

สถาบัน Institute for Health Metrics and Evaluation แห่งมหาวิทยาลัยวอชิงตัน ยังเคยประเมินว่า โลกกำลังเข้าสู่ “อนาคตที่มีภาวะเจริญพันธุ์ต่ำ” โดยคาดว่าภายในปี 2593 มากกว่า 3 ใน 4 ของประเทศทั่วโลกจะมีอัตราการเกิดต่ำกว่าระดับทดแทนประชากร

นักวิจัยระบุว่า สารพาทาเลตสามารถส่งผลต่อรูปร่างของอสุจิในสัตว์ไม่มีกระดูกสันหลัง กระบวนการสร้างอสุจิในสัตว์ฟันแทะ และลดจำนวนอสุจิในมนุษย์ ขณะที่สาร PFAS ก็มีความเชื่อมโยงกับคุณภาพของอสุจิที่ลดลง และทั้งสองชนิดยังส่งผลต่อการรบกวนฮอร์โมน

ในอีกด้านหนึ่ง อุณหภูมิที่สูงขึ้นจากภาวะโลกร้อนก็ส่งผลต่อระบบสืบพันธุ์เช่นกัน โดยความร้อนจัดสามารถกระทบฮอร์โมนในมนุษย์ รวมถึงกระบวนการสร้างอสุจิในสัตว์หลายชนิด เช่น หนูและวัว นอกจากนี้ อุณหภูมิยังมีบทบาทสำคัญต่อการกำหนดเพศในปลา สัตว์เลื้อยคลาน และสัตว์สะเทินน้ำสะเทินบก ซึ่งการเปลี่ยนแปลงของสภาพอากาศอาจทำให้สมดุลตามธรรมชาติถูกรบกวน

นักวิจัยย้ำว่า หากยังไม่เร่งลดการใช้สารเคมีอันตราย และไม่จริงจังกับการแก้ปัญหาการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ โลกอาจเผชิญผลกระทบระยะยาวต่อประชากรสิ่งมีชีวิตในวงกว้าง ทั้งในระบบนิเวศและสังคมมนุษย์

พวกเขาชี้ว่า ตัวอย่างความสำเร็จอย่างการลดการใช้สาร DDT และ PCB ภายใต้อนุสัญญาสตอกโฮล์ม เป็นหลักฐานว่าการแก้ปัญหาในระดับโลกสามารถทำได้ หากมีความร่วมมืออย่างจริงจังจากทุกภาคส่วน