ทำไมแผ่นดินไหวฟิลิปปินส์รุนแรง-เตือนสึนามิหลายประเทศ ไม่กระทบไทย?

แผ่นดินไหวรุนแรงขนาด 7.8 บริเวณเกาะมินดาเนา ประเทศฟิลิปปินส์

จากเหตการณ์แผ่นดินไหวรุนแรงขนาด 7.8 บริเวณนอกชายฝั่งเกาะมินดาเนา ทางตอนใต้ของประเทศฟิลิปปินส์ เมื่อช่วงเช้าวันจันทร์ (8 มิ.ย. 2569) ที่ผ่านมา ซึ่งส่งผลให้มีการประกาศเตือนภัยสึนามิในหลายประเทศ ได้แก่ ฟิลิปปินส์ อินโดนีเซีย ญี่ปุ่น และออสเตรเลีย ก่อนที่คำเตือนดังกล่าวจะถูกยกเลิก หรือลดระดับลงภายในไม่กี่ชั่วโมง

เหตุแผ่นดินไหวดังกล่าวทำให้อาคารจำนวนมากพังถล่มได้รับความเสียหายอย่างหนัก ขณะที่หลายพื้นที่เผชิญเหตุดินถล่มจากแรงสั่นสะเทือนของแผ่นดินไหว นอกจากนี้ยังมีประชาชนกว่า 10,000 ครอบครัวต้องอพยพออกจากบ้านเรือนเพื่อความปลอดภัย

ทั้งนี้ หลังเกิดแผ่นดินไหวหลัก มีอาฟเตอร์ช็อกตามมาแล้วมากกว่า 130 ครั้ง โดยมีขนาดตั้งแต่ระดับ 1.3 ถึง 6.7 ตัวเลขผู้เสียชีวิตจากแผ่นดินไหวรุนแรงในฟิลิปปินส์ เพิ่มขึ้นเป็น 35 ราย บาดเจ็บ 134 ราย

ทำไมแผ่นดินไหวฟิลิปปินส์ขนาดใหญ่ ไม่กระทบประเทศไทย?

อย่างไรก็ตาม กรมอุตุนิยมวิทยา ได้ชี้แจงกรณีแผ่นดินไหวบริเวณเกาะมินดาเนา ประเทศฟิลิปปินส์ ข้อมูลเบื้องต้นจากระบบตรวจวัดแผ่นดินไหวอัตโนมัติรายงานขนาด 8.2 

ภายหลัง กองเฝ้าระวังแผ่นดินไหวได้วิเคราะห์ข้อมูลเพิ่มเติมจากเครือข่ายสถานีตรวจวัดทั้งในประเทศและต่างประเทศ พบว่าขนาดแผ่นดินไหวที่อัปเดตล่าสุดอยู่ที่ 7.8 การอัปเดตข้อมูลดังกล่าวเป็นกระบวนการทางวิชาการตามมาตรฐานสากล เพื่อให้ข้อมูลมีความถูกต้องและแม่นยำมากยิ่งขึ้น เมื่อได้รับข้อมูลการตรวจวัดเพิ่มเติม

ทั้งนี้ เหตุการณ์ดังกล่าวไม่เข้าเกณฑ์การแจ้งเตือนผ่านระบบ Cell Broadcast (CBC) และไม่ส่งผลกระทบต่อประเทศไทย ขอให้ประชาชนอย่าตื่นตระหนก และติดตามข้อมูลจากช่องทางทางการของกรมอุตุนิยมวิทยา เพื่อรับทราบข้อมูลที่ถูกต้องและเป็นปัจจุบัน

กรมอุตุนิยมวิทยา ระบุเพิ่มเติม เกี่ยวกับเหตุการณ์แผ่นดินไหวในครั้งนี้ว่า ทำไมแผ่นดินไหวฟิลิปปินส์ขนาดใหญ่ 8 มิ.ย. 2569 จึงไม่กระทบประเทศไทย?

แม้เหตุแผ่นดินไหวบริเวณหมู่เกาะมินดาเนา ประเทศฟิลิปปินส์ จะมีขนาดใหญ่ถึง 7.8 แต่ประเทศไทยไม่ได้รับผลกระทบจากแรงสั่นสะเทือน และไม่มีความเสี่ยงจากสึนามิ

เนื่องจากพลังงานจากแผ่นดินไหวลดทอนลงตามระยะทาง ประกอบกับมีเกาะขนาดใหญ่หลายชั้น เช่น เกาะสุมาตรา เกาะบอร์เนียว และหมู่เกาะฟิลิปปินส์ ช่วยเป็นแนวกำบังและลดทอนพลังงานคลื่น

การเกิดแผ่นดินไหวในอ่าวไทย ที่จะทำให้เกิดคลื่นสึนามิ ส่งผลกระทบต่อประเทศไทย 

ทางด้านรศ.ดร.เสรี ศุภราทิตย์ ผู้อำนวยการศูนย์การเปลี่ยนแปลงภูมิอากาศและภัยพิบัติ มหาวิทยาลัยรังสิต ได้ให้ข้อมูลผ่านเฟซบุ๊ก  รศ.ดร.เสรี ศุภราทิตย์ โดยระบุว่า  ศูนย์ภูมิอากาศ และภัยพิบัติ ม.รังสิต ได้ติดตาม วิเคราะห์ และประเมินความเสี่ยงจากเหตุการณ์การเกิดแผ่นดินไหว และคลื่นสึนามิ บริเวณตอนใต้ของประเทศฟิลิปปินส์  พอสรุปได้ดังนี้

ตามที่เกิดแผ่นดินไหวขนาดใหญ่ M7.8 (USGS) เมื่อวันที่ 8 มิ.ย. 2569  (06.37 น. เวลาที่ฟิลิปปินส์) บริเวณตอนใต้ของประเทศฟิลิปปินส์ สร้างความตระหนกแก่หลายคนในประเทศไทย เพราะความเสียหายจากสิ่งปลูกสร้างใกล้ๆจุดศูนย์กลางแผ่นดินไหวที่มีความรุนแรงในระดับ 7-8 (ตามมาตราเมอร์คัลลี) รวมทั้งมีการแจ้งเตือนคลื่นสึนามิ 7 ประเทศ (ฟิลิปปินส์ อินโดนีเซีย มาเลเซีย ปาเลา ไต้หวัน เกาะกวม (US) และญี่ปุ่น) โดยมีการยกเลิกคำเตือนต่อมาที่ เกาะกวม และ ญี่ปุ่น จากการเฝ้าติดตามการเดินทางของคลื่นสึนามิพบว่ามีทุ่นเตือนภัยน้ำลึก 4 ทุ่นได้รับสัญญาณความสูงประมาณ 20 cm  และเกิดคลื่นสึนามิที่ชายฝั่งประเทศฟิลิปปินส์ความสูงประมาณ 0.5-1.4 เมตร 

ศูนย์เตือนภัยพิบัติแห่งชาติ กรมป้องกัน และบรรเทาสาธารณภัย ได้ส่ง sms แจ้งข้อมูลข่าวสารผู้เกี่ยวข้องเมื่อเวลา 06.37 น. โดยที่ศูนย์เตือนภัยพิบัติแห่งชาติได้มีการพัฒนาระบบแจ้งเตือนคลื่นสึนามิโดยฐานข้อมูล (กว่า 1,000 ฐาน) ประกอบกับทุ่นเตือนภัยคลื่นสึนามิ 

นอกจากนี้ ศูนย์ภูมิอากาศ และภัยพิบัติ ม.รังสิตร่วมกับ ESRI มีการพัฒนาระบบเตือนภัยโดยฐานข้อมูล (450 ฐาน) ทั้งฝั่งทะเลอันดามัน และฝั่งอ่าวไทย โดยทุกท่านสามารถเข้าไปดูได้แบบเรีบลไทม์ที่ Urban Hazard Studio จึงมั่นใจได้ว่าทั้ง 2 ฐานข้อมูลสามารถแจ้งเตือนคลื่นสึนามิได้ทันเหตุการณ์ อย่างไรก็ตามมีความรู้ติดตัวย่อมปลอดภัยกว่า

อนึ่งการเกิดแผ่นดินไหวในอ่าวไทย ที่จะทำให้เกิดคลื่นสึนามิส่งผลกระทบต่อประเทศไทย จะเกิดจากแผ่นดินไหวขนาดใหญ่ (มากกว่า 8.5M) บริเวณรอยเลื่อนมนิลา ซึ่งเวลาในการเคลื่อนตัวมายังพื้นที่ภาคใต้ฝั่งตะวันออกจนถึงภาคตะวันออกตั้งแต่ 12-20 ชั่วโมงจากเวลาที่เกิดแผ่นดินไหว โดยมีความสูงคลื่น <  1 เมตร

ข้อมูลจาก รศ.ดร.เสรี ศุภราทิตย์ / กรมอุตุนิยมวิทยา