PISA 2025 ไทยคะแนนพุ่งขึ้น แต่ทำไมการศึกษายังเหลื่อมล้ำ

ผลประเมิน PISA 2025 ระบุชัดว่า คะแนนเฉลี่ยนักเรียนไทยเพิ่มขึ้นทั้ง 3 ด้าน วิทยาศาสตร์เพิ่ม 23 คะแนน คณิตศาสตร์และการอ่านเพิ่มด้านละ 13 คะแนน ไทยยังติด 1 ใน 8 ประเทศทั่วโลก ที่คะแนนเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ

ศาสตราจารย์ สุชัชวีร์ สุวรรณสวัสดิ์ หรือ ดร.เอ้  กล่าวบนเวทีเสวนา Future People: คนไทยต้องเตรียมตัวและใช้ชีวิตอย่างไรในอนาคต 

โดยเตือนว่าการที่คะแนน PISA ของไทยเพิ่มขึ้น แม้เป็นเรื่องที่ควรยินดี แต่ไม่ควรมองข้ามปัญหาของโครงสร้างทางการศึกษาไทย

เพราะเมื่อเจาะลึกลงไปคะแนนเฉลี่ยด้านการศึกษาของไทยยังต่ำกว่าประเทศพัฒนาแล้วอย่างมาก

และสิ่งที่น่ากังวลกว่าการจัดอันดับ
คือ ความเหลื่อมล้ำภายในระบบการศึกษา

เมื่อช่องว่างระหว่างโรงเรียนกลุ่มที่เน้นวิทยาศาสตร์กับโรงเรียนสายอาชีวศึกษา ถูกระบุว่าสูงถึงเกือบ 200 คะแนน

ผลคะแนน PISA ที่ออกมาจึงเปรียบเหมือนการสะท้อนภาพของเด็กที่เก่ง และมีความพร้อม ไม่ใช่การสะท้อนคุณภาพการศึกษาไทยทั้งประเทศ

“ เป็นเรื่องที่ควรยินดีและให้กำลังใจกัน แต่อย่าเพิ่งดีใจเกินไป เพราะคะแนนเฉลี่ยที่เห็น คือการเอาโรงเรียนคุณภาพสูงมาเฉลี่ยกับโรงเรียนทั่วไป ต้องดู upper bound กับ lower bound ด้วย ช่องว่างระหว่างโรงเรียนกลุ่มเน้นวิทยาศาสตร์กับสายอาชีวศึกษา ห่างกันเกือบ 200 คะแนน เด็กเก่งของเราจึงเป็นเพียงเกาะเล็กๆ ท่ามกลางมหาสมุทรแห่งความเหลื่อมล้ำ"  ศ. สุชัชวีร์ กล่าว 

ขณะที่โลกกำลังก้าวเข้าสู่ยุค AI และเศรษฐกิจที่ขับเคลื่อนด้วย STEM
ไทยยังมีข้อจำกัดทั้งเรื่องกำลังคน คุณภาพการศึกษา และที่สำคัญ... โอกาสในการเข้าถึงการศึกษาที่มีคุณภาพอย่างเท่าเทียม

ผลคะแนน PISA 2025 จึงอาจเป็นข่าวดีของการศึกษาไทย

แต่เป็นข่าวดีของ เด็กไทยทุกคน จริงหรือ?

หรือเรากำลังฉลองให้กับ เกาะเล็ก ๆ ไม่กี่เกาะ
ในขณะที่ มหาสมุทรแห่งความเหลื่อมล้ำยังคงกว้างใหญ่เหมือนเดิม

เพราะโจทย์ของการศึกษาไทย
อาจไม่ใช่แค่ทำให้ค่าเฉลี่ยดีขึ้น

แต่คือการกล้าแก้ที่โครงสร้าง
เพื่อให้เด็กไทยทุกคนมีโอกาสไปถึงฝั่งได้จริง