น้ำมันขึ้น 1 บาท เขย่าปิโตรเคมี ดัน Bio-Refinery ทางรอดไทย

การปรับขึ้นราคาน้ำมันล่าสุดในประเทศไทยกำลังกลายเป็นสัญญาณเตือนสำคัญต่อโครงสร้างเศรษฐกิจในภาพรวม หลังจาก บมจ.ปตท.น้ำมันและการค้าปลีก (OR) และ บมจ.บางจาก คอร์ปอเรชั่น (BCP) ประกาศปรับราคาน้ำมันเบนซินและแก๊สโซฮอล์ขึ้นลิตรละ 1 บาท และดีเซลเพิ่ม 0.70 บาท มีผลตั้งแต่วันที่ 21 มีนาคม 2569 เป็นต้นไป

ราคาขายปลีกในพื้นที่กรุงเทพฯ ล่าสุดอยู่ที่ เบนซิน 95 ลิตรละ 41.64 บาท แก๊สโซฮอล์ 95 ลิตรละ 33.05 บาท แก๊สโซฮอล์ 91 ลิตรละ 32.68 บาท E20 ลิตรละ 28.05 บาท E85 ลิตรละ 24.79 บาท และดีเซลลิตรละ 31.14 บาท ซึ่งการขยับขึ้นของราคาน้ำมันครั้งนี้ไม่เพียงกระทบค่าครองชีพ แต่ยังเชื่อมโยงไปถึงต้นทุนอุตสาหกรรมในวงกว้าง

ในประเด็นนี้ นายจิรวัฒน์ จังหวัด รองโฆษกพรรคประชาธิปัตย์ ให้สัมภาษณ์แสดงความกังวลว่า หากสถานการณ์พลังงานโลกยืดเยื้อจนกระทบการจัดหาน้ำมันดิบ อาจลุกลามไปสู่ปัญหาเชิงโครงสร้าง โดยเฉพาะอุตสาหกรรมปิโตรเคมี ซึ่งเป็นฐานการผลิตสำคัญของประเทศ

นายจิรวัฒน์อธิบายว่า น้ำมันดิบเป็นวัตถุดิบต้นน้ำที่ใช้ในโรงกลั่นเพื่อผลิตสารสำคัญ เช่น แนฟทา และอะโรเมติกส์ ซึ่งเป็นหัวใจของการผลิตพลาสติกและเคมีภัณฑ์ หากต้นทุนพลังงานปรับสูงขึ้นต่อเนื่อง หรือเกิดภาวะขาดแคลน จะส่งผลโดยตรงต่อห่วงโซ่อุตสาหกรรม ตั้งแต่ยานยนต์ อิเล็กทรอนิกส์ ไปจนถึงสินค้าอุปโภคบริโภค

เขายังยกตัวอย่างว่า ปัจจุบันเริ่มเห็นผลกระทบจากต้นทุนที่เพิ่มขึ้นผ่านราคาสินค้าใกล้ตัว เช่น ถุงร้อนใส่อาหาร ซึ่งเชื่อมโยงกับต้นทุนปิโตรเคมีโดยตรง โดยอุตสาหกรรมนี้มีมูลค่ากว่า 836,000 ล้านบาท คิดเป็น 5.2% ของ GDP และเกี่ยวข้องกับแรงงานกว่า 414,000 คน รวมถึงมูลค่าการส่งออกเคมีภัณฑ์อีกกว่า 486,000 ล้านบาท

ชู Bio-Refinery ลดเสี่ยงพึ่งพาน้ำมัน

ในด้านแนวทางแก้ไข นายจิรวัฒน์เสนอให้เร่งขับเคลื่อนเศรษฐกิจสีเขียว โดยเฉพาะการพัฒนาอุตสาหกรรม Bio-Refinery เพื่อใช้วัตถุดิบจากภาคเกษตร เช่น อ้อย มันสำปะหลัง และปาล์มน้ำมัน มาผลิตเป็นเคมีชีวภาพและพลาสติกชีวภาพ เพื่อลดการพึ่งพาน้ำมันดิบ

แนวทางนี้สามารถเพิ่มมูลค่าผลผลิตทางการเกษตรได้มากกว่า 40 เท่า และยังเชื่อมโยงกับเศรษฐกิจหมุนเวียน ผ่านการรีไซเคิลพลาสติกทั้งแบบ PCR และการรีไซเคิลทางเคมี เพื่อเปลี่ยนของเสียกลับมาเป็นวัตถุดิบในระบบอุตสาหกรรม

นายจิรวัฒน์ระบุว่า การปรับขึ้นราคาน้ำมันในระยะสั้นอาจเป็นเพียงจุดเริ่มต้นของแรงกดดันที่ใหญ่กว่า หากไทยยังพึ่งพาการนำเข้าพลังงานเป็นหลัก ดังนั้นการปรับโครงสร้างเศรษฐกิจไปสู่ฐานเกษตรและนวัตกรรมจึงเป็นทางเลือกสำคัญในการสร้างความมั่นคง และลดความผันผวนในอนาคต