ดอกไม้ฤดูหนาวบานก่อนเวลา สัญญาณโลกร้อน ทำปฏิทินธรรมชาติพัง

การเห็นดอกเดซี่บานสะพรั่งในเดือนมกราคมควรเป็นเรื่องน่าประหลาดใจเล็ก ๆ ไม่ใช่ภาพที่คุ้นชิน แต่ในสหราชอาณาจักร ภาพดอกไม้ฤดูหนาวที่ผลิบานก่อนถึงฤดูใบไม้ผลิกำลังเกิดขึ้นบ่อยขึ้น นักวิทยาศาสตร์ชี้ว่านี่คือสัญญาณชัดเจนว่าการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศกำลังเขย่าปฏิทินธรรมชาติของโลก

รายงานของ The Guardian ระบุว่า โครงการ New Year Plant Hunt ซึ่งเชิญชวนประชาชนร่วมบันทึกพืชที่กำลังออกดอกในช่วงปีใหม่ ทั้งในสวนสาธารณะและบริเวณบ้าน พบว่าในปี 2025 มีพืชพื้นเมืองถึง 310 ชนิดที่กำลังออกดอก ทั้งที่ตามปกติควรพบเพียงราว 10 ชนิดเท่านั้น หากนับรวมพืชต่างถิ่น ตัวเลขจะพุ่งสูงถึง 646 ชนิด การวิเคราะห์ของสำนักงานอุตุนิยมวิทยาอังกฤษ (Met Office) พบความเชื่อมโยงโดยตรงกับอุณหภูมิ โดยทุก ๆ อุณหภูมิเฉลี่ยในเดือนพฤศจิกายนและธันวาคมที่อุ่นขึ้น 1 องศาเซลเซียส จะมีพืชออกดอกเพิ่มราว 2.5 ชนิดในช่วงปีใหม่ ข้อมูลจากประชาชนจำนวนมาก เมื่อจับคู่กับสถิติอากาศในพื้นที่ ทำให้แนวโน้มนี้ชัดเจนจนยากจะปฏิเสธ

แม้ภาพดอกไม้บานก่อนเวลาอาจดูไม่อันตราย แต่ผู้เชี่ยวชาญเตือนว่า การออกดอกเร็วเกินไปอาจรบกวนจังหวะอาหารของสัตว์ป่า โดยเฉพาะแมลงที่พึ่งพาฤดูกาลที่แน่นอน นอกจากนี้ พืชอาจใช้พลังงานผิดช่วง ทำให้เปราะบางต่ออากาศหนาวระลอกหลัง ขณะเดียวกัน มลพิษจากเชื้อเพลิงฟอสซิลยังคงเป็นตัวเร่งให้โลกอุ่นขึ้น ความร้อนที่ก่อให้เกิดพายุ น้ำท่วม และภัยพิบัติ ยังเปลี่ยนสัญญาณเล็ก ๆ ในธรรมชาติ เช่น ช่วงเวลาที่ดอกไม้เริ่มบาน ในสหรัฐอเมริกา ก็มีโครงการลักษณะเดียวกันที่ติดตามช่วงออกดอกและการอพยพของสัตว์ เพื่อช่วยให้นักวิทยาศาสตร์ประเมินความเสี่ยงและปกป้องระบบนิเวศได้ทันท่วงที ผลกระทบยังลามถึงมนุษย์โดยตรง เนื่องจากฤดูเกสรที่ยาวขึ้นอาจซ้ำเติมปัญหาสุขภาพของผู้ที่เป็นโรคภูมิแพ้และหอบหืด

ดอกไม้ที่บานผิดฤดูในอังกฤษไม่ใช่เพียงความผิดปกติเล็กน้อย แต่เป็นสัญญาณเตือนถึงการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่กำลังรุกล้ำชีวิตประจำวัน ผู้เชี่ยวชาญชี้ว่า การสังเกตสิ่งรอบตัว การพูดคุยแลกเปลี่ยนข้อมูล และการปรับพฤติกรรม เช่น ลดการปล่อยคาร์บอนในชีวิตประจำวัน คือก้าวเล็ก ๆ ที่ช่วยชะลอการเปลี่ยนแปลงที่กำลังเกิดขึ้นกับโลกใบนี้