รัฐบาลเดินหน้าเพิ่มรายได้เกษตรกร ดันส่งออกข้าวอาเซียนพุ่ง 109% หนุนสินเชื่อชะลอขายข้าว 4.5 ล้านตัน ขยายตลาดมันสำปะหลัง–ตรวจเข้มจุดรับซื้อ ป้องกันเอาเปรียบเกษตรกร

นางสาวลลิดา เพริศวิวัฒนา รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่า รัฐบาลเดินหน้ามาตรการเพิ่มโอกาสทางการค้าและดูแลรายได้เกษตรกรอย่างต่อเนื่อง หลังมีรายงานราคาพืชผลสำคัญบางชนิดปรับตัวสูงขึ้นเมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน โดยกระทรวงพาณิชย์ ภายใต้การกำกับของนางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ เร่งขยายตลาดส่งออกสินค้าเกษตร เพิ่มทางเลือกในการจำหน่ายผลผลิต สนับสนุนการแปรรูปสร้างมูลค่าเพิ่ม และกำกับดูแลการรับซื้อให้เป็นธรรม เพื่อให้เกษตรกรได้รับประโยชน์จากราคาสินค้าเกษตรอย่างแท้จริง

นางสาวลลิดากล่าวว่า ด้านการส่งออกข้าวไทยมีสัญญาณบวกจากตลาดอาเซียน โดยกรมการค้าต่างประเทศรายงานว่า ช่วงเดือนมกราคม–กันยายน 2569 ไทยส่งออกข้าวไปยังประเทศอาเซียนประมาณ 1.25 ล้านตัน เพิ่มขึ้นร้อยละ 109 เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน โดยเฉพาะตลาดฟิลิปปินส์และมาเลเซีย ซึ่งช่วยรองรับผลผลิตข้าวไทยและบรรเทาผลกระทบจากการส่งออกไปตลาดอิรักที่ลดลง ทั้งนี้ การขยายตัวของการส่งออกยังขึ้นอยู่กับความต้องการและสถานการณ์ผลผลิตของประเทศคู่ค้าด้วย

ที่ผ่านมา กระทรวงพาณิชย์ได้นำคณะภาครัฐและเอกชนเดินทางไปเจรจาการค้ากับฟิลิปปินส์และมาเลเซีย เพื่อเพิ่มโอกาสส่งออกข้าวหอมมะลิและข้าวหอมไทย พร้อมประสานแก้ไขอุปสรรคทางการค้า โดยเฉพาะกรณีข้าวไทยกว่า 36,000 ตัน ที่ได้รับผลกระทบจากความล่าช้าในการขนส่งทางเรือ ซึ่งกรมการค้าต่างประเทศได้ประสานฟิลิปปินส์เพื่อขอขยายระยะเวลาตามใบอนุญาตนำเข้า (SPSIC) เพื่อรักษาโอกาสในการส่งออก โดยยังต้องติดตามผลการพิจารณาของประเทศคู่ค้าต่อไป

สำหรับมันสำปะหลัง รัฐบาลมุ่งขยายตลาดผลิตภัณฑ์แปรรูปมูลค่าสูง ควบคู่กับการรักษาตลาดเดิมและแสวงหาโอกาสในตลาดศักยภาพ ได้แก่ ซาอุดีอาระเบีย สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ญี่ปุ่น เยอรมนี และสหรัฐอเมริกา พร้อมอยู่ระหว่างจัดทำร่างยุทธศาสตร์มันสำปะหลังและผลิตภัณฑ์ ปี 2570–2573 เพื่อยกระดับการใช้ประโยชน์จากมันสำปะหลังในอุตสาหกรรมต่อเนื่องและเพิ่มมูลค่าสินค้าเกษตรไทย

นางสาวลลิดากล่าวเพิ่มเติมว่า ในส่วนของการดูแลราคาข้าวภายในประเทศ คณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 20 ตุลาคม 2569 ได้อนุมัติในหลักการ 2 โครงการสำคัญ ได้แก่ โครงการสินเชื่อชะลอการขายข้าวเปลือกนาปี ปีการผลิต 2569/70 เป้าหมาย 3 ล้านตัน และโครงการสินเชื่อเพื่อรวบรวมข้าวและสร้างมูลค่าเพิ่มโดยสถาบันเกษตรกร เป้าหมาย 1.5 ล้านตัน รวมเป้าหมายรองรับผลผลิต 4.5 ล้านตัน เพื่อช่วยให้เกษตรกรมีทางเลือกในการบริหารช่วงเวลาจำหน่ายผลผลิต ลดแรงกดดันจากการเร่งขายข้าวพร้อมกันในช่วงที่ผลผลิตออกสู่ตลาดจำนวนมาก และเพิ่มโอกาสในการรวบรวมและแปรรูปข้าวผ่านสถาบันเกษตรกร ทั้งนี้ ตัวเลขดังกล่าวเป็นเป้าหมายของโครงการ ไม่ใช่ปริมาณผลผลิตที่ดำเนินการแล้ว

ขณะเดียวกัน รัฐบาลยังให้ความสำคัญกับความเป็นธรรม ณ จุดรับซื้อ โดยกรมการค้าภายในร่วมกับสำนักงานพาณิชย์จังหวัด ตรวจสอบโรงงานอาหารสัตว์และผู้รวบรวมข้าวโพดเลี้ยงสัตว์กว่า 300 แห่ง ใน 21 จังหวัด ระหว่างเดือนสิงหาคม–กันยายน 2569 พบการกระทำผิดเกี่ยวกับเครื่องวัดความชื้น 15 ราย และดำเนินการตามกฎหมายแล้ว พร้อมกำกับดูแลการแสดงราคารับซื้อและความเที่ยงตรงของเครื่องชั่ง เพื่อป้องกันไม่ให้เกษตรกรถูกเอาเปรียบจากการคำนวณน้ำหนักหรือคุณภาพผลผลิตที่ไม่ถูกต้อง