เปิดแผนปฏิรูประบบกำลังคนภาครัฐ ทยอยยุบ 11 สายงาน มีอะไรบ้าง?

รัฐบาลเดินหน้าปฏิรูประบบการบริหารจัดการกำลังคนภาครัฐ หลังมองเห็นข้อจำกัดด้านสถานะการคลังของประเทศ โดยงบประมาณรายจ่ายประจำอยู่ในระดับสูง และมีสัดส่วนงบประมาณด้านบุคลากรจำนวนมาก ขณะที่ภาครัฐยังมีภารกิจสำคัญที่ต้องใช้งบประมาณเพื่อขับเคลื่อนประเทศ

ล่าสุด คณะรัฐมนตรี (ครม.) มีมติเห็นชอบมาตรการบริหารจัดการกำลังคนภาครัฐ ตามข้อเสนอของคณะกรรมการกำหนดเป้าหมายและนโยบายกำลังคนภาครัฐ (คปร.) ซึ่งมี นายปกรณ์ นิลประพันธ์ รองนายกรัฐมนตรี เป็นประธาน โดยมีเป้าหมายสำคัญคือควบคุมการเพิ่มจำนวนข้าราชการ ปรับโครงสร้างกำลังคน และลดตำแหน่งที่ไม่จำเป็น เพื่อให้การใช้จ่ายงบประมาณด้านบุคลากรมีประสิทธิภาพมากขึ้น

ชะลอการเพิ่มอัตราข้าราชการใหม่ทุกกรณี

หนึ่งในมาตรการสำคัญของการปฏิรูประบบกำลังคนภาครัฐ คือการ ชะลอการขอรับการจัดสรรอัตราข้าราชการตั้งใหม่ในทุกกรณี โดยให้ส่วนราชการตรึงกรอบอัตรากำลังที่มีอยู่ และบริหารจัดการตำแหน่งภายในกรอบเดิมเป็นหลัก

ส่วนราชการจะสามารถบรรจุในตำแหน่งว่างได้เท่าที่จำเป็น โดยเฉพาะตำแหน่งที่มีการสอบแข่งขันหรือคัดเลือกและประกาศขึ้นบัญชีไว้แล้ว รวมถึงตำแหน่งที่อยู่ระหว่างกระบวนการสอบแข่งขันหรือคัดเลือก

มาตรการดังกล่าวมีเป้าหมายเพื่อควบคุมการขยายกรอบอัตรากำลังข้าราชการในภาพรวม และป้องกันไม่ให้จำนวนบุคลากรภาครัฐเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง

จ่อยุบตำแหน่งข้าราชการที่ไม่มีการเบิกจ่ายงบประมาณ

สำหรับตำแหน่งข้าราชการที่ไม่มีการเบิกจ่ายงบประมาณตั้งแต่วันที่ 1 ตุลาคม 2567 เป็นต้นมา คณะรัฐมนตรีมอบหมายให้ อ.ก.พ. กระทรวง พิจารณายุบเลิกกรอบอัตราข้าราชการดังกล่าว

ครอบคลุมตำแหน่งประเภทวิชาการ ระดับปฏิบัติการและชำนาญการ รวมถึงประเภททั่วไป ระดับปฏิบัติงานและชำนาญงาน

อย่างไรก็ตาม มีข้อยกเว้นสำหรับตำแหน่งที่ส่วนราชการได้ประกาศรับสมัครไว้แล้ว โดยให้ดำเนินการตามกระบวนการที่เกี่ยวข้องต่อไป และรายงานผลการพิจารณายุบเลิกให้ คปร. ทราบภายในเดือนธันวาคม 2569

ปี 2571-2575 เดินหน้ายุบตำแหน่งที่ว่างจากการเกษียณ

อีกมาตรการสำคัญคือการยุบเลิกตำแหน่งข้าราชการประเภทวิชาการและประเภททั่วไป ซึ่งเป็นอัตราว่างจากผลการเกษียณอายุราชการในปีงบประมาณ 2570

ตำแหน่งที่เข้าข่ายเป็นตำแหน่งที่เดิมเคยได้รับการทดแทนด้วยการจ้างงานรูปแบบอื่น เช่น พนักงานราชการ ตามสัดส่วนที่กำหนดไว้ในมาตรการบริหารจัดการกำลังคนภาครัฐ พ.ศ. 2566-2570

ภายใต้มาตรการใหม่ จะ ไม่ทดแทนตำแหน่งดังกล่าวด้วยกรอบพนักงานราชการ โดยให้ดำเนินการครอบคลุมตั้งแต่ปีงบประมาณ 2571-2575

อย่างไรก็ตาม ยังมีข้อยกเว้นในบางสายงานที่มีความจำเป็นเฉพาะ ได้แก่ สายงานแพทย์และทันตแพทย์ของสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข ซึ่งต้องใช้ตำแหน่งเพื่อบรรจุนักศึกษาแพทย์และทันตแพทย์ที่สำเร็จการศึกษา รวมถึงกรณีผู้ปฏิบัติงานในเรือนจำ

ชะลอการเพิ่มอัตราข้าราชการใหม่ทุกกรณี

หนึ่งในมาตรการสำคัญของการปฏิรูประบบกำลังคนภาครัฐ คือการ ชะลอการขอรับการจัดสรรอัตราข้าราชการตั้งใหม่ในทุกกรณี โดยให้ส่วนราชการตรึงกรอบอัตรากำลังที่มีอยู่ และบริหารจัดการตำแหน่งภายในกรอบเดิมเป็นหลัก

ส่วนราชการจะสามารถบรรจุในตำแหน่งว่างได้เท่าที่จำเป็น โดยเฉพาะตำแหน่งที่มีการสอบแข่งขันหรือคัดเลือกและประกาศขึ้นบัญชีไว้แล้ว รวมถึงตำแหน่งที่อยู่ระหว่างกระบวนการสอบแข่งขันหรือคัดเลือก

มาตรการดังกล่าวมีเป้าหมายเพื่อควบคุมการขยายกรอบอัตรากำลังข้าราชการในภาพรวม และป้องกันไม่ให้จำนวนบุคลากรภาครัฐเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง

จ่อยุบตำแหน่งข้าราชการที่ไม่มีการเบิกจ่ายงบประมาณ

สำหรับตำแหน่งข้าราชการที่ไม่มีการเบิกจ่ายงบประมาณตั้งแต่วันที่ 1 ตุลาคม 2567 เป็นต้นมา คณะรัฐมนตรีมอบหมายให้ อ.ก.พ. กระทรวง พิจารณายุบเลิกกรอบอัตราข้าราชการดังกล่าว

ครอบคลุมตำแหน่งประเภทวิชาการ ระดับปฏิบัติการและชำนาญการ รวมถึงประเภททั่วไป ระดับปฏิบัติงานและชำนาญงาน

อย่างไรก็ตาม มีข้อยกเว้นสำหรับตำแหน่งที่ส่วนราชการได้ประกาศรับสมัครไว้แล้ว โดยให้ดำเนินการตามกระบวนการที่เกี่ยวข้องต่อไป และรายงานผลการพิจารณายุบเลิกให้ คปร. ทราบภายในเดือนธันวาคม 2569

ปี 2571-2575 เดินหน้ายุบตำแหน่งที่ว่างจากการเกษียณ

อีกมาตรการสำคัญคือการยุบเลิกตำแหน่งข้าราชการประเภทวิชาการและประเภททั่วไป ซึ่งเป็นอัตราว่างจากผลการเกษียณอายุราชการในปีงบประมาณ 2570

ตำแหน่งที่เข้าข่ายเป็นตำแหน่งที่เดิมเคยได้รับการทดแทนด้วยการจ้างงานรูปแบบอื่น เช่น พนักงานราชการ ตามสัดส่วนที่กำหนดไว้ในมาตรการบริหารจัดการกำลังคนภาครัฐ พ.ศ. 2566-2570

ภายใต้มาตรการใหม่ จะ ไม่ทดแทนตำแหน่งดังกล่าวด้วยกรอบพนักงานราชการ โดยให้ดำเนินการครอบคลุมตั้งแต่ปีงบประมาณ 2571-2575

อย่างไรก็ตาม ยังมีข้อยกเว้นในบางสายงานที่มีความจำเป็นเฉพาะ ได้แก่ สายงานแพทย์และทันตแพทย์ของสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข ซึ่งต้องใช้ตำแหน่งเพื่อบรรจุนักศึกษาแพทย์และทันตแพทย์ที่สำเร็จการศึกษา รวมถึงกรณีผู้ปฏิบัติงานในเรือนจำ