DNA เผยความลับ มนุษย์กับ “สุนัข” เป็น “เพื่อนซี้” กันมานานกว่า 15,000 ปี

ผลการศึกษาล่าสุดที่ตีพิมพ์ในวารสารวิทยาศาสตร์ เนเจอร์ (Nature) เผยข้อมูลใหม่เกี่ยวกับประวัติศาสตร์ความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์และสุนัข เมื่อการวิเคราะห์ ดีเอ็นเอ (DNA) หรือสารพันธุกรรมที่พบในเซลล์สิ่งมีชีวิต พบว่ามนุษย์กับสุนัขมีสายสัมพันธ์ที่ยาวนานกว่าที่เคยคาดไว้ โดยเริ่มตั้งแต่ยุคน้ำแข็ง ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่ยาวนานก่อนที่มนุษย์จะรู้จักการทำเกษตรกรรม

ทีมนักวิจัยนานาชาติ ซึ่งนำโดยทีมจากมหาวิทยาลัยลูทวิช-มัคซีมีลีอาน แห่งมิวนิก (Ludwig Maximilian University of Munich) ได้ใช้เทคโนโลยีการหาลำดับทางพันธุกรรมขั้นสูง เพื่อกู้คืนชิ้นส่วน DNA ที่แตกหักจากกระดูกโบราณ จนระบุความแตกต่างระหว่างสุนัขป่าและสุนัขบ้านได้เป็นครั้งแรก 

ทีมวิจัยขุดค้นพบหลักฐานสำคัญจากพื้นที่สองจุดด้วยกัน ได้แก่ ซากสุนัขอายุเก่าแก่ที่สุดถึง 15,800 ปี ที่ถูกฝังเคียงข้างกับร่างของมนุษย์ ในประเทศตุรกี และซากกระดูกขากรรไกรสุนัขอายุ 14,300 ปี ในถิ่นที่อยู่ของชนเผ่าโบราณ บริเวณถ้ำกอฟ (Gough’s Cave) ของประเทศอังกฤษ

ทีมวิจัยระบุว่า การค้นพบนี้หมายความว่าเมื่อราว 15,000 ปีก่อน สุนัขที่มีบรรพบุรุษต่างกัน ได้กระจายตัวอยู่ทั่วเอเชียและยุโรปแล้ว ซึ่งเป็นเวลากว่า 10,000 ปีก่อนที่มนุษย์จะเริ่มรู้จักการเพาะปลูกพืชหรือเลี้ยงสัตว์ชนิดอื่น

โดยจากการวิเคราะห์ไอโซโทป (isotope) จากกระดูกในตุรกีพบว่า สุนัขเหล่านี้กินอาหารประเภทปลา ซึ่งเป็นเมนูเดียวกับมนุษย์ในแถบนั้น แสดงให้เห็นว่าพวกมันถูกเลี้ยงดูและให้อาหารโดยมนุษย์อย่างตั้งใจ นอกจากนี้ยังพบหลักฐานทางทางอารมณ์ที่ลึกซึ้ง เช่น พบการฝังลูกสุนัข 3 ตัวไว้บนขาของศพมนุษย์ ซึ่งสะท้อนถึงพิธีกรรมและความผูกพัน ที่มากกว่าแค่สัตว์ใช้งาน

ส่วนเหตุผลที่มนุษย์โบราณในยุคที่ยังพึ่งพาการเก็บเกี่ยวของป่าและการล่าสัตว์ ยอมแบ่งอาหารให้สัตว์กินเนื้อที่มีขนาดใหญ่เช่นนี้ ทีมวิจัยให้ความเห็นว่า เป็นเพราะพวกมันน่าจะมีประโยชน์ต่อมนุษย์โบราณอย่างมาก ทั้งการใช้ช่วยล่าสัตว์ หรือเป็นระบบเตือนภัยจากนักล่า จนทำให้เกิดการแลกเปลี่ยน รับเลี้ยงสุนัข ข้ามกลุ่มประชากรในพื้นที่ต่าง ๆ จนแพร่กระจายไปทั่วโลก

การค้นพบครั้งนี้ จึงไม่ใช่แค่การค้นพบความรู้ใหม่ในเชิงประวัติศาสตร์ชีววิทยา แต่ยังเป็นข้อมูลที่น่าสนใจ ที่ช่วยยืนยันว่าเพื่อนแท้สี่ขา ได้เคียงข้างและร่วมทุกข์ร่วมสุขกับมนุษย์ มาตั้งแต่ยุคที่โลกยังปกคลุมด้วยน้ำแข็ง