รู้หรือไม่ ? สุนัขที่เป็น “อัจฉริยะ” สามารถ “ดักฟัง” มนุษย์ได้

งานวิจัยใหม่เชื่อว่าสุนัขบางตัวสามารถเรียนรู้คำศัพท์ใหม่ ๆ ได้จากการฟังบทสนทนาของมนุษย์ แม้จะไม่ได้พูดกับมันโดยตรงก็ตาม ถือเป็นสุนัขในกลุ่มพิเศษที่เรียกว่า Gifted Word Learner (กิฟทิด เวิร์ด เลิร์นเนอร์) สุนัขที่มีพรสวรรค์ด้านการเรียนรู้ภาษาและการจดจำคำศัพท์

Gifted Word Learner คืออะไร ?

Gifted Word Learner (กิฟทิด เวิร์ด เลิร์นเนอร์) หรือ GWL คือกลุ่มของสุนัขที่มีความสามารถในการจดจำชื่อของวัตถุต่าง ๆ ได้เป็นจำนวนมาก บางตัวสามารถจำชื่อของเล่นได้หลายสิบชิ้น และยังสามารถแยกประเภทของวัตถุตามหน้าที่ได้ เช่น ของที่ใช้ดึง หรือของที่ใช้คาบ

งานวิจัยใหม่ สุนัขเรียนรู้คำจากการ “ดักฟัง”

ในการศึกษาล่าสุด นักวิจัยจากมหาวิทยาลัย Eötvös Loránd University (เอิทเวิช โลรานด์ ยูนิเวอร์ซิที) ในบูดาเปสต์ ประเทศฮังการี  ค้นพบว่าสุนัข GWL มีความสามารถในการเรียนรู้คำศัพท์ จากการดักฟังบทสนทนาของมนุษย์ (Eavesdropping) โดยไม่จำเป็นต้องสอนพวกมันมาก่อน ซึ่งเป็นความสามารถที่คล้ายกับพัฒนาการของเด็กมนุษย์ในช่วงอายุประมาณ 18 เดือน ที่จะเรียนรู้คำศัพท์จากการฟังผู้ใหญ่พูดคุยรอบตัว

ทางทีมนักวิจัยได้ทำการทดลองกับสุนัข GWL จำนวน 10 ตัว โดยแบ่งการทดลองออกเป็น 2 รูปแบบ 

• รูปแบบแรก เจ้าของสุนัขแนะนำของเล่นใหม่ให้สุนัข พร้อมพูดชื่อของเล่นซ้ำ ๆ ระหว่างการเล่น 

• รูปแบบที่สอง เจ้าของสุนัขพูดคุยกับคนอื่นเกี่ยวกับของเล่น โดยไม่ได้พูดกับสุนัขโดยตรง

หลังจากนั้น ของเล่นจะถูกนำไปวางไว้ในอีกห้องหนึ่ง และขอให้สุนัขไปคาบของเล่นตามชื่อที่ได้ยิน ผลปรากฏว่า ในการทดลองทั้ง 2 รูปแบบ สุนัข 7 จาก 10 ตัวสามารถคาบของเล่นมาได้ถูกต้อง แสดงให้เห็นว่าสุนัขสามารถเรียนรู้ชื่อของเล่นได้จากทั้งสองวิธี ซึ่งใกล้เคียงกับความสามารถของเด็กเล็กที่กล่าวไปก่อนหน้า

ที่น่าสนใจคือ สุนัขเหล่านี้ยังสามารถจดจำชื่อของเล่นได้นานอย่างน้อย 2 สัปดาห์ แม้จะไม่ได้เห็นของเล่นนั้นอีก แสดงให้เห็นว่าเป็นการเรียนรู้จริง ไม่ใช่แค่การจดจำชั่วคราว

นอกจากการทดสอบ 2 รูปแบบดังกล่าวแล้ว ทางทีมวิจัยยังได้ทดสอบความสามารถที่เรียกว่า Temporal Discontinuity (เท็มพรัล ดิสคอนทินิวอิที) การเชื่อมโยง “คำ” กับ “วัตถุ” แม้คำกับวัตถุนั้นจะไม่ปรากฏพร้อมกันในเวลาเดียวกัน หรือพูดง่าย ๆ คือ การทดสอบให้สุนัขรู้จักชื่อของวัตถุนั้น ๆ แต่ไม่มีวัตถุนั้นให้เห็นตรงหน้า

ในด้านการทดสอบแบ่งออกเป็น 4 ขั้นตอน

1. ให้สุนัขเล่นกับของเล่นใหม่ แต่ไม่บอกชื่อของเล่นนั้น ๆ 

2. เก็บของเล่นใส่ถัง เพื่อไม่ให้สุนัขมองเห็น

3. พูดชื่อของเล่นดังกล่าว เพื่อสร้างช่องว่างของเวลาระหว่าง “วัตถุ” กับ “ชื่อ”

4. หลังจากผ่านไปช่วงหนึ่ง นักวิจัยขอให้สุนัขไปคาบของเล่นตามชื่อที่ได้ยิน

ผลการทดลองพบว่าสุนัข GWL ส่วนใหญ่ยังสามารถจำชื่อวัตถุดังกล่าวได้ โดยมี 5 จาก 8 ตัวผ่านการทดสอบ  

ไม่ใช่สุนัขทุกตัวจะทำได้

อย่างไรก็ตามเมื่อทีมวิจัยทดลองซ้ำกับสุนัขทั่วไปที่ไม่ใช่ GWL กลับไม่พบความสัมพันธ์ระหว่างการดักฟังและการเรียนรู้คำศัพท์ ซึ่งตอกย้ำว่าความสามารถนี้เป็น ลักษณะเฉพาะของสุนัขบางตัวเท่านั้น

นักวิจัยย้ำว่า งานวิจัยนี้ไม่ได้หมายความว่าสุนัขทุกตัวเข้าใจภาษามนุษย์ แต่สุนัข GWL ถือเป็นแบบจำลองสำคัญในการศึกษากลไกทางสมองและพัฒนาการทางภาษา ที่อาจช่วยให้เข้าใจต้นกำเนิดของภาษามนุษย์ได้ดีขึ้น

งานวิจัยนี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการ Genius Dog Challenge (จีเนียส ด็อก แชลเลนจ์) ซึ่งมุ่งศึกษาสุนัขที่มีพรสวรรค์ด้านการเรียนรู้ภาษา หากเจ้าของคิดว่าสุนัขของตนอาจเข้าข่ายเป็น GWL สามารถติดต่อทีมวิจัยผ่านช่องทางโซเชียลมีเดียของโครงการได้โดยตรง

แหล่งที่มา : Eötvös Loránd University