ยิ่งร้อนยิ่งเปิดแอร์ วงจรอันตราย ที่อาจทำให้โลกเดือดกว่าเดิม!

“เครื่องปรับอากาศ” ที่เราใช้อยู่ทุกวันนี้เพื่อคลายความร้อนกลับกลายเป็นตัวแปรสำคัญที่อาจทำให้โลกร้อนขึ้นมากกว่าเดิม เมื่ออุณหภูมิของโลกเพิ่มสูงขึ้นตามภาวะโลกร้อน การใช้เครื่องปรับอากาศก็ยิ่งเพิ่มขึ้นอย่างมาก ส่งผลให้เกิดมลพิษและการปล่อยก๊าซเรือนกระจกมากขึ้นตามไปด้วย 

งานวิจัยใหม่ที่ตีพิมพ์ในวารสาร Nature Communications พบว่า ภายในปี 2050 การใช้งานเครื่องปรับอากาศทั่วโลกอาจเพิ่มขึ้นกว่าเท่าตัวเมื่อเทียบกับปัจจุบัน เนื่องจากอุณหภูมิโลกที่สูงขึ้น และการขยายฐานรายได้ของประเทศกำลังพัฒนา ทำให้ประชากรในภูมิภาคที่ร้อนจัดเช่น เอเชียใต้และแอฟริกามีการเข้าถึงเครื่องปรับอากาศมากขึ้น 

แม้การติดตั้งแอร์จะช่วยให้ผู้คนอยู่รอดในสภาพอากาศร้อนจัด แต่การเพิ่มขึ้นของจำนวนเครื่องปรับอากาศกลับสร้าง “วงจรสะท้อนกลับ” (feedback loop) ที่เพิ่มการปล่อยก๊าซเรือนกระจก ทั้งจากการใช้พลังงานไฟฟ้าที่มากขึ้นและการรั่วไหลของสารทำความเย็นประเภทไฮโดรฟลูออโรคาร์บอน (HFCs) ซึ่งเป็นก๊าซที่มีศักยภาพในการกักเก็บความร้อนสูงกว่าสามัญคาร์บอนไดออกไซด์หลายเท่า 

จากรายงานขององค์การสหประชาชาติ เครื่องปรับอากาศและระบบทำความเย็นคิดเป็นประมาณ 7% ของการปล่อยก๊าซเรือนกระจกทั่วโลกในปัจจุบัน ซึ่งจำนวนนี้จะเพิ่มขึ้นอย่างมากเมื่ออุปกรณ์เหล่านี้ถูกใช้งานในวงกว้างยิ่งขึ้น 

ทีมวิจัยใช้แบบจำลองด้านพลังงาน เศรษฐกิจ และสภาพภูมิอากาศเพื่อคาดการณ์ว่า ความต้องการแอร์จะเพิ่มขึ้นเท่าใด การใช้ไฟฟ้าจะสูงขึ้นเท่าไร และจะเกิดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกเพิ่มขึ้นแค่ไหนภายใต้สถานการณ์ต่าง ๆ ของการปล่อยคาร์บอน 

ผลการศึกษาเตือนว่าการพึ่งพาเครื่องปรับอากาศเพียงอย่างเดียวไม่ใช่คำตอบในการรับมือกับความร้อนจัด เพราะจะทำให้เป้าหมายการควบคุมภาวะโลกร้อนกลายเป็นเรื่องยากยิ่งขึ้น แทนที่จะช่วยแก้ปัญหา เครื่องปรับอากาศที่ใช้เทคโนโลยีเก่าหรือมีประสิทธิภาพต่ำกลับมาสร้างภาระด้านสภาพภูมิอากาศโดยรวม 

นักวิจัยจึงเรียกร้องให้เร่งพัฒนาและเปลี่ยนไปใช้เทคโนโลยีทำความเย็นที่มีประสิทธิภาพสูงขึ้น ใช้สารทำความเย็นที่ปล่อยก๊าซเรือนกระจกต่ำกว่า และควบคุมการปล่อยคาร์บอนจากการผลิตไฟฟ้า นอกจากนี้ ยังแนะนำให้คนทั่วไปปรับพฤติกรรม เช่น ลดการใช้แอร์ในช่วงเวลาที่ไม่จำเป็น และปรับอุณหภูมิให้สูงขึ้นเล็กน้อยเพื่อช่วยลดการใช้พลังงาน 

ในขณะที่เครื่องปรับอากาศช่วยให้มนุษย์รับมือกับอุณหภูมิที่สูงขึ้นได้ง่ายขึ้น แต่มันกลับกลายเป็น “ตัวเร่ง” ของการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศด้วย เพราะการใช้พลังงานและสารทำความเย็นที่ปล่อยก๊าซเรือนกระจกสูง การแก้ปัญหานี้จึงจำเป็นต้องพัฒนาเทคโนโลยีที่สะอาดและมีประสิทธิภาพมากขึ้น พร้อมกับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้พลังงาน เพื่อไม่ให้การป้องกันความร้อนกลายเป็นสาเหตุสำคัญที่ทำให้โลกยิ่งร้อนขึ้นกว่าเดิมในอนาคต