ระอุ! "ทรัมป์" ยื่นคำขาดค่ายรถต้องใช้ชิ้นส่วนสหรัฐฯ พุ่ง 50%

รัฐบาลประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ เดินหน้าเพิ่มแรงกดดันต่ออุตสาหกรรมรถยนต์อเมริกาเหนือ โดยเสนอให้รถยนต์และรถบรรทุกที่ผลิตในภูมิภาค ต้องมีสัดส่วนชิ้นส่วนจากอเมริกาเหนือสูงถึง ร้อยละ 82 เพื่อให้ได้รับสิทธิพิเศษทางภาษีภายใต้ข้อตกลงการค้า USMCA

ที่สำคัญ ในสัดส่วนดังกล่าว สหรัฐฯ ต้องการให้ครึ่งหนึ่งของมูลค่ารถยนต์ หรือร้อยละ 50 ผลิตในสหรัฐฯ โดยตรง ซึ่งถือเป็นข้อเสนอที่อาจเปลี่ยนโครงสร้างห่วงโซ่อุปทานยานยนต์ครั้งใหญ่ หากเม็กซิโกและแคนาดายอมรับเงื่อนไขนี้

ข้อเสนอดังกล่าวถูกเปิดเผยต่อค่ายรถยนต์ ระหว่างการเจรจาทวิภาคีระหว่างสหรัฐฯ และเม็กซิโก ที่กรุงเม็กซิโกซิตี้ ซึ่งปิดฉากลงเมื่อวันศุกร์ที่ผ่านมา โดยแคนาดาไม่ได้เข้าร่วมการเจรจารอบนี้ และในข้อเสนอใหม่ยังไม่มีเงื่อนไขให้นับชิ้นส่วนจากแคนาดาในสัดส่วนที่ปรับใหม่

หากข้อเสนอนี้ผ่าน จะถือเป็นการเปลี่ยนแปลงสำคัญจากกติกา USMCA เดิม ที่กำหนดให้รถยนต์ต้องมีชิ้นส่วนจากภูมิภาคอเมริกาเหนือร้อยละ 75 เพื่อรับสิทธิภาษีพิเศษ ขณะที่ชิ้นส่วนหลัก เช่น เครื่องยนต์ ระบบส่งกำลัง ตัวถังหลัก และแบตเตอรี่รถยนต์ไฟฟ้า ต้องมีสัดส่วนผลิตในพื้นที่ค่าแรงสูง ซึ่งโดยหลักคือสหรัฐฯ หรือแคนาดา

ท่าทีครั้งนี้สอดคล้องกับแนวทางของรัฐบาลทรัมป์ที่วิจารณ์การส่งออกรถยนต์และชิ้นส่วนจากแคนาดาและเม็กซิโกเข้าสู่ตลาดสหรัฐฯ มาโดยตลอด พร้อมผลักดันให้ย้ายฐานการผลิตกลับเข้ามาในสหรัฐฯ มากขึ้น

แวดวงอุตสาหกรรมรถยนต์มองว่า สหรัฐฯ อาจเลือกเจรจากติกาใหม่กับเม็กซิโกก่อน แล้วนำข้อเสนอดังกล่าวไปวางต่อหน้าแคนาดาในลักษณะให้รับหรือไม่รับเท่านั้น ขณะที่ยังมีความไม่ชัดเจนว่า USMCA จะคงสถานะเป็นข้อตกลงสามฝ่ายต่อไป หรือถูกแยกเป็นข้อตกลงทวิภาคีรายประเทศ

ข้อตกลง USMCA เริ่มใช้ในปี 2020 แทน NAFTA และเป็นฐานสำคัญของเขตการค้าเสรีอเมริกาเหนือ ซึ่งมีมูลค่าการค้าระหว่างสามประเทศเกือบ 1.6 ล้านล้านดอลลาร์ต่อปี แต่ภายใต้รัฐบาลทรัมป์ ความสัมพันธ์ทางการค้ากลับตึงเครียดมากขึ้น หลังสหรัฐฯ เก็บภาษีร้อยละ 25 กับรถยนต์และชิ้นส่วนจากแคนาดาและเม็กซิโก รวมถึงภาษีร้อยละ 50 กับเหล็ก อะลูมิเนียม และทองแดงจากสองประเทศนี้

นอกจากรถยนต์นั่งแล้ว สหรัฐฯ ยังเสนอให้เพิ่มสัดส่วนชิ้นส่วนภูมิภาคสำหรับรถบรรทุกหนักจากร้อยละ 70 เป็นร้อยละ 75 พร้อมผลักดันวิธีคำนวณที่เข้มงวดขึ้น เพื่อจำกัดการใช้ชิ้นส่วนจากนอกอเมริกาเหนือ โดยเฉพาะในชิ้นส่วนมูลค่าสูง

สำนักงานผู้แทนการค้าสหรัฐฯ ระบุว่า การเจรจากับเม็กซิโกยังครอบคลุมเรื่องเหล็ก อะลูมิเนียม และบทบัญญัติด้านความมั่นคงทางเศรษฐกิจ เพื่อป้องกันไม่ให้จีนและประเทศอื่นใช้ประโยชน์จาก USMCA