สหรัฐฯ ส่งทหารไปประจำในยุโรปนับแสน ล่าสุดถอนทหารจากเยอรมนี สะท้อนอะไร ?

จุดเริ่มต้นของการส่งทหารอเมริกันไปยุโรป

ทหารอเมริกัน ในยุโรปเป็นมรดกตกทอดมาจากช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ซึ่งสหรัฐฯ มีบทบาทสำคัญในการช่วยฟื้นฟูและสร้างเสถียรภาพให้กับยุโรป และในช่วงสงครามเย็น กองกำลังเหล่านี้ทำหน้าที่เป็นแนวป้องกันการขยายอิทธิพลของสหภาพโซเวียต

ในระยะหลัง การส่งทหารไปประจำการมีบทบาทสำคัญในการสนับสนุนปฏิบัติการของสหรัฐฯ ในภูมิภาคต่าง ๆ เช่น อาร์กติก แอฟริกา และตะวันออกกลาง รวมถึงความขัดแย้งกับอิหร่านในปัจจุบัน

กองบัญชาการยุโรปของสหรัฐฯ ซึ่งก่อตั้งขึ้นในปี 1947 และรู้จักกันในชื่อ “ยูคอม” เป็นหนึ่งในกองบัญชาการรบ 11 แห่งภายใต้กระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ โดยดูแลพื้นที่ประมาณ 50 ประเทศและดินแดน

สหรัฐฯ ได้เพิ่มกำลังทหารในยุโรปมากขึ้นอีก จากเดิมที่มีอยู่ราว 65,000 นายเป็น 100,000 นาย หลังจากรัสเซียเปิดฉากสงครามเต็มรูปแบบในยูเครนเมื่อสี่ปีก่อน โดยเยอรมนี ซึ่งเป็นพันธมิตรนาโต คาดการณ์มานานกว่าหนึ่งปีแล้วว่า กำลังพลกลุ่มที่ถูกส่งมาเพื่อสนับสนุนยูเครน จะเป็นกลุ่มแรกที่ถูกถอนออก

นอกเหนือจากบทบาทในการหยุดยั้งรัสเซียแล้ว การประจำการของกองทัพสหรัฐฯ ในยุโรปยังช่วยให้สหรัฐฯ สามารถแผ่อิทธิพลทางทหารไปทั่วโลกได้

พลเอกอเล็กซัส กรินเควิช ผู้บัญชาการกองกำลังสหรัฐฯ และนาโตในยุโรป ได้ย้ำถึงประโยชน์ของการมีกำลังทหารจำนวนมากในยุโรป ต่อคณะกรรมาธิการกองทัพวุฒิสภาสหรัฐฯ เมื่อเดือนมีนาคมว่า

“การมีขีดความสามารถและอาวุธยุทโธปกรณ์ในยุโรป ทำให้เราสามารถสนับสนุนกองบัญชาการแอฟริกาของสหรัฐฯ ในการจัดการกลุ่มก่อการร้ายในแอฟริกา หรือช่วยกองบัญชาการกลางของสหรัฐฯ ในปฏิบัติการต่าง ๆ ได้ ระยะทางสั้นลง ค่าใช้จ่ายลดลง และทำให้การแผ่อิทธิพลทางทหารทำได้ง่ายขึ้น”

เยอรมนีเป็นที่ตั้งของกองบัญชาการกองกำลังสหรัฐฯ ในยุโรปและแอฟริกา รวมถึงฐานทัพอากาศรามชไตน์ และศูนย์การแพทย์ที่แลนด์ชตุล ซึ่งเคยใช้รักษาทหารที่บาดเจ็บจากสงครามในอัฟกานิสถานและอิรัก นอกจากนี้ ยังมีอาวุธนิวเคลียร์ของสหรัฐฯ ในประเทศดังกล่าวด้วย

จากการประเมินของสหพันธ์นักวิทยาศาสตร์อเมริกัน เมื่อเดือนมีนาคมพบว่า สหรัฐฯ มีระเบิดนิวเคลียร์ประมาณ 100 ลูกอยู่ตามฐานทัพต่าง ๆ ในยุโรป ได้แก่ เบลเยียม เยอรมนี อิตาลี เนเธอร์แลนด์ และตุรกี และมีความเป็นไปได้ว่าอาจมีอยู่ในสหราชอาณาจักรด้วย

เตรียมถอนทหาร 5,000 นายจากเยอรมนี

สหรัฐอเมริกาเปิดเผยเมื่อวันที่ 1 พฤษภาคมที่ผ่านมา ว่ามีแผนจะถอนทหารราว 5,000 นายออกจากเยอรมนี ซึ่งมีบทบาทด้านการขนส่งที่สำคัญ เพราะเป็นศูนย์กลางการลำเลียงและบัญชาการปฏิบัติการของสหรัฐฯ ในยุโรป แอฟริกา และตะวันออกกลาง

สหรัฐฯ ส่งทหารประจำการยุโรปนับแสน ประกอบด้วย

- เยอรมนีมากกว่า 35,000 นาย

- อิตาลีมีทหารมากกว่า 12,000 นาย 

- สหราชอาณาจักรมีมากกว่า 10,000 นาย 

- สเปนอีกเกือบ 4,000 นาย 

และอีกหลายประเทศทั่วยุโรป

ประเทศที่มีทหารอเมริกันประจำการอยู่มาก เป็นฐานทัพสำคัญในการแผ่อิทธิพลทางทหารไปทางใต้และตะวันออก ผ่านฐานทัพอากาศและทางเรือ

ในทางกลับกัน ประเทศที่อยู่ใกล้แนวป้องกันด้านตะวันออกของนาโต เช่น โปแลนด์ (369 นาย) และโรมาเนีย (153 นาย) กลับมีกำลังทหารถาวรค่อนข้างจำกัด

โดยรวมแล้ว การกระจายกำลังนี้สะท้อนให้เห็นว่าการประจำการถาวรของสหรัฐฯ ในยุโรปยังคงกระจุกตัวอยู่ในยุโรปตะวันตกและตอนใต้ แม้ว่าความกังวลด้านความมั่นคงจะเคลื่อนตัวไปทางตะวันออกมากขึ้นในช่วงหลายปีที่ผ่านมา การถอนกำลังในเยอรมนีครั้งนี้จึงอาจเป็นการปรับเปลี่ยนที่สำคัญ แต่ยังไม่ถึงขั้นเปลี่ยนโครงสร้างหลักของการวางกำลังของสหรัฐฯ บนทวีปยุโรปอย่างสิ้นเชิง

ควรย้ายทหารไปยุโรปตะวันออกไหม ?

โรเจอร์ วิคเกอร์ วุฒิสมาชิกจากรัฐมิสซิสซิปปี และไมค์ โรเจอร์ส สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจากรัฐแอละแบมา ระบุว่า ควรย้ายกำลังทหารไปประจำการในฐานทัพยุโรปตะวันออก แทนที่จะถอนกำลังออกเช่นนี้

สมาชิกรัฐสภาทั้งสองยังกล่าวว่า บรรดาชาติพันธมิตรได้ลงทุนอย่างมีนัยสำคัญเพื่อรองรับการประจำการของทหารสหรัฐฯ

นอกจากนี้ วิคเกอร์และโรเจอร์สระบุว่า กระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ ยังได้ตัดสินใจยกเลิกแผนส่งหน่วยปืนใหญ่พิสัยไกลของกองทัพบกสหรัฐฯ ไปประจำการในเยอรมนี ซึ่งเป็นหน่วยที่ปฏิบัติการระบบขีปนาวุธยิงจากภาคพื้นดินอีกด้วย หลังจากมีการประกาศถอนกำลังทหารออกจากเยอรมนีไปก่อนหน้านี้

คำสั่งถอนทหารของสหรัฐฯจากยุโรป กำลังสะท้อนอะไร?

การถอนทหารจากเยอรมนี อาจสะท้อนให้เห็นถึงการปรับรูปแบบในยุครัฐบาลทรัมป์ ที่ต้องการลดงบกลาโหมในยุโรป และให้ความสำคัญกับสหรัฐฯ ตามหลัก American First มากขึ้น นอกจากนี้ทรัมป์อาจต้องการลดการสนับสนุนนาโต และความขัดแย้งกับเยอรมนีอาจเป็นส่วนหนึ่ง ที่ทำให้ทรัมป์ตัดสินใจถอนทหารออกจากเยอรมนีบางส่วน

ทรัมป์วิพากษ์วิจารณ์พันธมิตรของสหรัฐฯ ในยุโรปมานานแล้ว โดยกล่าวหาว่าพวกเขาพึ่งพาเงินภาษีของชาวอเมริกัน เพื่อในไปใช้ป้องกันประเทศ มากเกินไป แทนที่จะใช้เงินสำหรับกองกำลังของตนเอง ที่น่าประหลาดใจคือ เยอรมนีเป็นหนึ่งในประเทศที่เพิ่มงบประมาณด้านการทหารมากที่สุด

ในปี 2020 ใกล้สิ้นสุดวาระแรกของการดำรงตำแหน่งประธานาธิบดี ทรัมป์ประกาศว่าจะถอนทหารประมาณ 12,000 นายจากทั้งหมด 36,000 นายที่ประจำการอยู่ในเยอรมนี ซึ่งเป็นผลมาจากความขัดแย้งที่ยืดเยื้อระหว่างทรัมป์กับเบอร์ลินเกี่ยวกับงบประมาณด้านการทหาร

อย่างไรก็ตาม ทรัมป์แพ้การเลือกตั้งในปีนั้น และแผนดังกล่าวก็ไม่เคยถูกนำไปใช้ แต่ครั้งนี้ ทรัมป์มีเวลาอยู่ในทำเนียบขาวอีกเกือบสามปี และเขาได้บอกเป็นนัยว่าอาจมีการถอนทหารออกจากยุโรปเพิ่มเติมอีก

เมื่อสัปดาห์ที่แล้ว เมื่อถูกถามว่าเขาจะพิจารณาถอนทหารสหรัฐฯ ออกจากอิตาลีและสเปนหรือไม่ เขาตอบว่า "อาจจะ" ซึ่งสองประเทศนี้เป็นชาติพันธมิตรที่ผู้นำประเทศไม่ได้สนับสนุนสงครามกับอิหร่าน