สหรัฐฯ กางแผน “New Gaza” จ่อเนรมิตซากฉนวนกาซา สู่ขุมทรัพย์ใหม่แห่งตะวันออกกลาง

กลายเป็นกระแสฮือฮาไปทั่วโลกในสัปดาห์ที่ผ่านมา เมื่อ จาเร็ด คุชเนอร์ (Jared Kushner) ลูกเขยของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ (Donald Trump) ผู้นำสหรัฐฯ เผยแผนแม่บทและภาพเมืองจำลองนิวกาซา (New Gaza) บนเวที World Economic Forum 2026 ณ เมืองดาวอส ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ เมื่อวันที่ 22 มกราคมที่ผ่านมา

โดย จาเร็ด ในฐานะอดีตที่ปรึกษาอาวุโส ผู้มีบทบาทสำคัญในการเป็นตัวกลางเจรจาข้อตกลงอับราฮัม (Abraham Accords) ซึ่งเพิ่งมีผลบังคับใช้เมื่อเดือนตุลาคมปีที่ผ่านมา เพื่อยุติความขัดแย้งระหว่างประเทศอิสราเอลและกลุ่มประเทศอาหรับ ได้แสดงสถิติที่น่าตกใจว่า มีการใช้ระเบิดและอาวุธยุทโธปกรณ์ในพื้นที่สูงถึง 90,000 ตัน ส่งผลให้เกิดเศษซากปรักหักพังสะสมกว่า 60 ล้านตันที่ต้องเร่งจัดการจากเหตุการณ์ฉนวนกาซา

เขาจึงได้นำเสนอแผนนี้ในระหว่างพิธีลงนามจัดตั้ง คณะกรรมการสันติภาพ (Board of Peace) ซึ่งจัดตั้งขึ้นเพื่อเป็นตัวกลางหลักในการฟื้นฟูพื้นที่ขัดแย้ง โดยมี ฉนวนกาซาเป็นโปรเจกต์นำร่องภายใต้แผนแม่บท New Gaza 

ความสำคัญของโครงการ New Gaza

ย้อนกลับไปเมื่อวันที่ 7 ตุลาคม 2023 ซึ่งถือเป็นจุดเริ่มต้นของโศกนาฏกรรมครั้งใหญ่ เมื่อกลุ่มฮามาสเปิดฉากโจมตีอิสราเอลแบบสายฟ้าแลบ ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตถึงประมาณ 1,200 ราย และมีผู้ถูกลักพาตัวไปอีกกว่า 251 ราย เหตุการณ์ในวันนั้นกลายเป็นชนวนเหตุให้อิสราเอลประกาศสงครามและเปิดปฏิบัติการทางทหารทั้งทางอากาศและทางบกในฉนวนกาซาอย่างเต็มรูปแบบ

ผลกระทบจากความขัดแย้งที่ยืดเยื้อได้ทิ้งร่องรอยความเสียหายไว้มหาศาล โดยมีซากปรักหักพังกว่า 60 ล้านตันทับถมอยู่ทั่วพื้นที่ 365 ตารางกิโลเมตร ยาวไปตลอดริมชายฝั่งเมดิเตอร์เรเนียนในเขตฉนวนกาซา ซึ่งด้วยขนาดของความเสียหายที่หยั่งรากลึกเช่นนี้ การฟื้นฟูด้วยวิธีแบบเดิมๆ จึงไม่เพียงพออีกต่อไป

นี่คือเหตุผลที่โครงการ New Gaza ภายใต้การดูแลของ Board of Peace ถูกจับตามองไปทั่วโลก เพราะความร่วมมือครั้งนี้ไม่ใช่เพียงการส่งความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมแบบชั่วคราว แต่คือการเปลี่ยนผ่านครั้งสำคัญด้วยการรื้อถอนเพื่อสร้างใหม่อย่างเป็นระบบ 

ส่องภาพจำลองจากแผนแม่บท New Gaza

ภาพจำลองที่จาเร็ดนำเสนอ ไม่ได้เป็นเพียงการซ่อมแซมอาคารที่เสียหาย แต่เป็นการออกแบบเมืองขึ้นมาใหม่ทั้งหมด โดยใช้เทคโนโลยีและสถาปัตยกรรมระดับโลกเป็นตัวนำ ได้แก่

ภาพเมืองจำลอง New Gaza จาก World Economic Forum

New Gaza: ภาพเมืองใหม่ของกาซาที่จะเต็มไปด้วยตึกสูงระฟ้ากว่า 180 แห่ง ศูนย์รวมโรงแรมหรู สำนักงาน คอนโดมิเนียมระดับไฮเอนด์ รวมถึงศูนย์ข้อมูล โรงงานอุตสาหกรรมการผลิตชั้นสูงและฐานการผลิตทางเทคโนโลยี เพื่อดึงดูดนักลงทุนทั่วโลกให้มาตั้งฐานและเป็นการสร้างงานให้คนในเมือง

ภาพเมืองจำลอง New Rafah จาก World Economic Forum

New Rafah: ภาพเมืองใหม่ของราฟาห์ เมืองทางตอนใต้ของฉนวนกาซา จะเน้นไปที่ การสร้างระบบนิเวศการอยู่อาศัยที่สมบูรณ์แบบเพื่อรองรับประชากร 2.1 ล้านคน ในพื้นที่ 365 ตารางกิโลเมตรอย่างยั่งยืน ไม่ว่าจะเป็น โครงการที่อยู่อาศัยถาวรกว่า 100,000 ยูนิต สถานศึกษากว่า 200 แห่ง ศูนย์วัฒนธรรมและฝึกอาชีพกว่า 180 แห่ง และศูนย์การแพทย์กว่า 75 แห่ง 

การดำเนินงานและงบประมาณโครงการ

Board of Peace คาดการณ์ว่าการเนรมิตโปรเจกต์นี้จะต้องใช้งบประมาณมหาศาลถึง 25,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ หรือราว 8 แสนล้านบาท โดย จาเร็ด มั่นใจว่าการสร้างเมืองใหม่ให้เสร็จสิ้นภายในปี 2035 นั้นเป็นไปได้จริง พร้อมนิยามพื้นที่แห่งนี้ว่าเป็น "ขุมทรัพย์แห่งตะวันออกกลาง" ที่จะเปลี่ยนซากปรักหักพังให้กลายเป็นรากฐานของเมืองที่ยิ่งใหญ่กว่าเดิม 

อย่างไรก็ตาม แผนลงทุนนี้มาพร้อมเงื่อนไขที่เด็ดขาดคือ ฉนวนกาซาต้องเป็นเขตปลอดทหาร 100% และความขัดแย้งต้องยุติลงอย่างถาวร เพื่อสร้างความเชื่อมั่นสูงสุดให้กับนักลงทุนทั่วโลก

แผนในฝันกับความจริงอันโหดร้ายของคนพลัดถิ่น

ในขณะที่แผนแม่บทและภาพจำลองอาจจะดูสวยหรู แต่สถานการณ์จริงบนภาคพื้นดินกลับดูเหมือนอยู่คนละโลก ปัจจุบันกองกำลังอิสราเอลยังคงเข้าควบคุมพื้นที่เกือบครึ่งหนึ่งของฉนวนกาซา โดยกระทรวงสาธารณสุขปาเลสไตน์ระบุว่า มีผู้เสียชีวิตพุ่งสูงกว่า 71,000 รายแล้ว

ยิ่งไปกว่านั้น ประชากรกว่า 2 ล้านคนในกาซาต้องกลายเป็นผู้พลัดถิ่น หลายแสนคนต้องใช้ชีวิตอย่างยากลำบากในเต็นท์พักพิงชั่วคราว ท่ามกลางความเสี่ยงจากโรคระบาด ภัยหนาว และน้ำท่วมซ้ำซาก

นับเป็นการเดิมพันครั้งใหญ่ที่ทั่วโลกกำลังจับตาว่า โมเดลธุรกิจและการพัฒนาเมืองแบบก้าวกระโดดนี้ จะเป็นทางออกที่แท้จริงของสันติภาพในตะวันออกกลาง หรือจะเป็นเพียงภาพฝันที่รอวันเป็นจริง