จากขยะสู่เงินล้าน! เปลี่ยนเศษผ้าไร้ค่า สู่กระเป๋าขายดี 25,000 ชิ้น

จากเศษผ้าเหลือทิ้งที่หลายคนมองว่าไร้ค่า กลับกลายเป็นโอกาสสร้างธุรกิจรักษ์โลกในประเทศตูนิเซีย เมื่อหญิงสาวคนหนึ่งนำเศษผ้าจากโรงงานและตลาดสินค้ามือสองมาแปรรูปเป็นกระเป๋าและเครื่องประดับแฟชั่น เพื่อทดแทนการใช้ถุงพลาสติกแบบครั้งเดียวทิ้ง โดยตลอดระยะเวลา 6 ปีที่ผ่านมา ธุรกิจของเธอสามารถจำหน่ายสินค้าได้มากกว่า 25,000 ชิ้น พร้อมช่วยลดขยะสิ่งทอได้มากกว่า 10 ตัน สะท้อนให้เห็นว่าขยะที่ถูกทิ้งสามารถนำกลับมาสร้างมูลค่าและช่วยรักษาสิ่งแวดล้อมได้

แบรนด์กระเป๋ารักษ์โลกจากประเทศตูนิเซียชื่อว่า “Chkarty” ก่อตั้งโดย เทย์ซีร์ ชติอุย (Teycyr Chtioui) ซึ่งมีแนวคิดต้องการสร้างทางเลือกใหม่ให้กับผู้บริโภค เพื่อลดการใช้ถุงพลาสติก โดยนำเศษผ้าที่ไม่ใช้แล้วมาผลิตเป็นกระเป๋าและเครื่องประดับหลากหลายรูปแบบ สินค้ามีราคาตั้งแต่ 5–120 ดีนาร์ตูนิเซีย หรือประมาณ 55–1,300 บาท ขึ้นอยู่กับขนาดและรูปแบบของผลิตภัณฑ์

แนวคิดดังกล่าวเกิดขึ้นท่ามกลางปัญหามลพิษจากถุงพลาสติกในประเทศตูนิเซียที่ยังคงน่าเป็นห่วง แม้ว่ารัฐบาลจะออกกฎหมายห้ามใช้ถุงพลาสติกแบบใช้ครั้งเดียวทิ้งตั้งแต่ปี 2563 แต่การบังคับใช้กฎหมายยังถูกวิพากษ์วิจารณ์ว่าไม่มีประสิทธิภาพเพียงพอ ทำให้ถุงพลาสติกยังคงเป็นปัญหาสิ่งแวดล้อมที่สำคัญของประเทศ

ขณะเดียวกัน อุตสาหกรรมสิ่งทอและเครื่องนุ่งห่มของตูนิเซียยังสร้างขยะจำนวนมหาศาล โดยข้อมูลจากการศึกษาสำรวจขยะในปี 2564 ซึ่งจัดทำขึ้นเพื่อองค์การพัฒนาอุตสาหกรรมแห่งสหประชาชาติ หรือ UNIDO ประเมินว่า อุตสาหกรรมสิ่งทอและเครื่องนุ่งห่มของประเทศสร้างขยะสิ่งทอจากกระบวนการผลิตก่อนถึงมือผู้บริโภคสูงถึงประมาณ 31,000 ตันต่อปี

ปัญหาดังกล่าวกลายเป็นแรงผลักดันให้แบรนด์ Chkarty มุ่งนำวัสดุเหลือใช้กลับมาสร้างประโยชน์อีกครั้ง โดยชติอุยเปิดเผยว่า ระหว่างปี 2563–2568 บริษัทสามารถนำเศษผ้ากลับมาแปรรูปเพิ่มมูลค่า หรือ Upcycling ได้มากกว่า 10 ตัน ผ่านการรวบรวมวัตถุดิบจากตลาดสินค้ามือสอง เศษผ้าเหลือจากโรงงาน และสินค้าคงเหลือจากร้านค้าต่าง ๆ ก่อนนำมาสร้างสรรค์เป็นผลิตภัณฑ์ใหม่ที่สามารถใช้งานได้จริง

ชติอุย ซึ่งสำเร็จการศึกษาด้านทัศนศิลป์ ภาพยนตร์ และสื่อโสตทัศน์ เล่าย้อนถึงจุดเริ่มต้นของธุรกิจว่า ทุกอย่างเกิดขึ้นจากความต้องการเล็ก ๆ ในชีวิตประจำวันของเธอเอง โดยเธอต้องการมีกระเป๋าผ้าสำหรับใส่ขนมปังแทนการใช้ถุงพลาสติก เพราะมองว่ากระเป๋าผ้าสามารถนำกลับมาใช้ซ้ำและซักทำความสะอาดได้ จึงเป็นทางเลือกที่ช่วยลดขยะได้อย่างเป็นรูปธรรม

จากแนวคิดเล็ก ๆ ในวันนั้น กลายเป็นธุรกิจที่เติบโตขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยตลอดระยะเวลา 6 ปี แบรนด์ Chkarty สามารถจำหน่ายกระเป๋าและเครื่องประดับจากเศษผ้าได้มากกว่า 25,000 ชิ้น ซึ่งผู้ก่อตั้งเชื่อว่า ยิ่งแบรนด์ได้รับความนิยมมากขึ้นเท่าไร ผลกระทบเชิงบวกต่อสังคมและสิ่งแวดล้อมก็จะยิ่งเพิ่มขึ้นตามไปด้วย

เรื่องราวของ Chkarty สะท้อนให้เห็นว่า การแก้ปัญหาสิ่งแวดล้อมอาจเริ่มต้นได้จากแนวคิดเล็ก ๆ ในชีวิตประจำวัน การนำเศษผ้าเหลือทิ้งกลับมาใช้ใหม่ไม่เพียงช่วยลดปริมาณขยะจากอุตสาหกรรมสิ่งทอและลดการพึ่งพาถุงพลาสติก แต่ยังสามารถสร้างรายได้และโอกาสทางธุรกิจได้อีกด้วย นับเป็นตัวอย่างของเศรษฐกิจหมุนเวียน หรือ Circular Economy ที่เปลี่ยนสิ่งของไร้ค่าให้กลายเป็นผลิตภัณฑ์ใหม่ และแสดงให้เห็นว่าการทำธุรกิจกับการดูแลสิ่งแวดล้อมสามารถเติบโตไปพร้อมกันได้