"โรคซึมเศร้า" ใช่ "โรคจิต" หรือเปล่า? คำตอบทางการแพทย์ที่หลายคนยังเข้าใจผิด

เฟซบุ๊ก แฟนเพจ "หมอเปรมใส่ไข่ ความรู้สุขภาพจิตแบบง่ายๆ" จิตแพทย์ รพ.สมิติเวช ศรีนครินทร์ ได้เผยแพร่บทความ โดยระบุว่า

โรคซึมเศร้า คือโรคจิตหรือเปล่า?

คำตอบทางการแพทย์ที่ชัดเจนที่สุดคือ "โรคซึมเศร้า ไม่ใช่โรคจิตครับ"

ในทางจิตเวชศาสตร์ เราจัดแบ่งกลุ่มโรคทางจิตเวชออกตามลักษณะของอาการหลัก เพื่อการวินิจฉัยและการรักษาที่แม่นยำ ซึ่ง โรคซึมเศร้า (Major Depressive Disorder) จัดอยู่ใน กลุ่มโรคทางอารมณ์ (Mood Disorders) ไม่ใช่กลุ่มโรคจิต (Psychotic Disorders) ครับ

 1. กลุ่มโรคทางอารมณ์

กลุ่มนี้มีความผิดปกติหลักเกิดขึ้นที่ "ระบบการปรับสมดุลอารมณ์" จากการทำงานผิดปกติของสารสื่อประสาทในสมอง เช่น Serotonin, Norepinephrine และ Dopamine

-ตัวอย่างโรคในกลุ่มนี้: โรคซึมเศร้า (MDD), โรคซึมเศร้าเรื้อรัง (Dysthymia), และโรคไบโพลาร์ (Bipolar Disorder)

- ลักษณะสำคัญ: ผู้ป่วยจะมีอารมณ์ดิ่งเศร้า เบื่อหน่าย ไร้พลังงาน หรืออารมณ์สวิงขึ้นลงอย่างรุนแรง แต่ "ระบบประเมินความเป็นจริง (Reality Testing) ยังคงสมบูรณ์ดี" ผู้ป่วยรับรู้ว่าตนเองเป็นใคร อยู่ที่ไหน และตระหนักได้ว่าตนเองกำลังมีความผิดปกติเกิดขึ้น

 2. กลุ่มโรคจิต (Psychotic Disorders)

กลุ่มนี้มีความผิดปกติหลักอยู่ที่ "ระบบประเมินความเป็นจริงผิดปกติ (Impaired Reality Testing)" สมองไม่สามารถแยกแยะได้ว่าสิ่งใดคือความจริง สิ่งใดคือสิ่งที่สมองสร้างขึ้นเอง

อาการสำคัญของโรคจิต

- อาการหลงผิด (Delusions): มีความเชื่อผิดปกติรุนแรงที่ไม่ตรงกับความเป็นจริง เช่น หวาดระแวงว่ามีคนคอยติดตามหรือปองร้าย, เชื่อว่าตนเองเป็นบุคคลสำคัญของโลก หรือคิดว่ามีคนส่งสัญญาณผ่านโทรทัศน์มาถึงตนเอง

-อาการประสาทหลอน (Hallucinations): การรับรู้ประสาทสัมผัสที่ไม่มีอยู่จริง เช่น ได้ยินเสียงหูแว่วคอยสั่งการหรือนินทา, เห็นภาพหลอน

- การพูดและพฤติกรรมผิดปกติ (Disorganized Thought/Behavior): พูดจาไม่สอดคล้อง จับใจความไม่ได้ พฤติกรรมแปลกแยกจากสังคมอย่างรุนแรง

- ตัวอย่างโรคในกลุ่มนี้: โรคจิตเภท (Schizophrenia), โรคหลงผิด (Delusional Disorder)

 ข้อยกเว้นทางการแพทย์: ภาวะซึมเศร้าที่มีอาการจิตร่วมด้วย

แม้โดยทั่วไปโรคซึมเศร้าไม่ใช่โรคจิต แต่ในกรณีที่ผู้ป่วยมี โรคซึมเศร้าขั้นรุนแรงมากๆ (Severe Depression) อาจพบภาวะแทรกซ้อนที่เรียกว่า Major Depressive Disorder with Psychotic Features ได้

- ผู้ป่วยจะมีอาการดิ่งเศร้าอย่างรุนแรงร่วมกับเริ่มมีอาการหูแว่ว หรือมีความคิดหลงผิดที่สอดคล้องกับอารมณ์เศร้า (เช่น เชื่อว่าตนเองทำผิดบาปร้ายแรง หรือเชื่อว่าตนเองล้มละลายหมดตัวทั้งที่ไม่ได้เป็นจริง)

-ซึ่งภาวะนี้ต้องได้รับการรักษาด้วยยารักษาโรคซึมเศร้าร่วมกับยาต้านโรคจิตภายใต้การดูแลของจิตแพทย์อย่างใกล้ชิดครับ

ข้อสรุปทางการแพทย์: โรคซึมเศร้าไม่ใช่โรคจิต และไม่ได้แปลว่า "บ้า" ครับ แต่เป็นเจ็บป่วยของสารเคมีในสมองที่ทำให้การควบคุมอารมณ์ผิดปกติไป ซึ่งสามารถรักษาให้หายและกลับมาใช้ชีวิตได้เป็นปกติครับ

ใครเคยโดนเข้าใจผิดว่าการพบจิตแพทย์หรือเป็นโรคซึมเศร้าคือ "โรคจิต" บ้าง ลองคอมเมนต์มาพูดคุยและแชร์มุมมองกันได้

ข้อมูลจาก เพจ "หมอเปรมใส่ไข่ ความรู้สุขภาพจิตแบบง่ายๆ" 

https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=pfbid0jhxjcbdST8Ji8k4dPJpmRBkyPrqRTXDsZZDdxrKCv5d7hZ6gnLTq3CTNWAdLgjful&id=61557447432049