“โลกเดือด” ถึงขีดสุด! อุตุฯโลกชี้เห็นสัญญาณอันตราย โลกกำลังเสียสมดุลพลังงานอย่างหนัก

องค์การอุตุนิยมวิทยาโลก หรือ WMO เปิดเผยรายงาน “State of the Global Climate 2025” ระบุว่า โลกกำลังเข้าสู่ภาวะวิกฤตด้านภูมิอากาศอย่างชัดเจน โดยสมดุลพลังงานของโลกอยู่ในระดับผิดปกติสูงสุดนับตั้งแต่มีการบันทึกข้อมูล

รายงานยืนยันว่า ช่วงปี 2015–2025 เป็น 11 ปีที่ร้อนที่สุดในประวัติศาสตร์ และปี 2025 ติดอันดับปีที่ร้อนที่สุดเป็นอันดับ 2 หรือ 3 โดยมีอุณหภูมิเฉลี่ยสูงกว่าช่วงก่อนยุคอุตสาหกรรม (1850–1900) ประมาณ 1.43 องศาเซลเซียส

“อันโตนิโอ กูเตอร์เรส” เลขาธิการองค์การสหประชาชาติ ระบุว่า “โลกกำลังอยู่ในภาวะฉุกเฉิน ทุกตัวชี้วัดด้านสภาพภูมิอากาศกำลังส่งสัญญาณอันตราย” พร้อมย้ำว่า 11 ปีที่ร้อนที่สุดติดต่อกันไม่ใช่เรื่องบังเอิญ แต่เป็นสัญญาณให้ต้องเร่งลงมือแก้ไข

รายงานยังชี้ว่า ก๊าซเรือนกระจกหลัก ได้แก่ คาร์บอนไดออกไซด์ มีเทน และไนตรัสออกไซด์ เพิ่มขึ้นสู่ระดับสูงสุดในรอบอย่างน้อย 800,000 ปี และในกรณีของก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ก็สูงที่สุดในรอบ 2 ล้านปี ส่งผลให้สมดุลพลังงานโลกเสียไปอย่างต่อเนื่อง

ขณะที่มหาสมุทรทำหน้าที่เป็นแหล่งดูดซับความร้อนหลัก โดยดูดซับพลังงานความร้อนมากกว่าการใช้พลังงานของมนุษย์ทั้งโลกถึง 18 เท่าในแต่ละปีตลอดช่วง 20 ปีที่ผ่านมา ส่งผลให้ความร้อนในมหาสมุทรทำสถิติสูงสุดใหม่ในปี 2025 และเพิ่มขึ้นในอัตราที่เร็วขึ้นกว่าเดิมกว่า 2 เท่า

ความร้อนส่วนเกินมากกว่า 90% ถูกเก็บไว้ในมหาสมุทร ขณะที่อีกส่วนหนึ่งส่งผลให้แผ่นน้ำแข็งใน กรีนแลนด์ และ แอนตาร์กติกา ละลายอย่างต่อเนื่อง โดยน้ำแข็งทะเลอาร์กติกมีระดับต่ำสุดหรือเกือบต่ำสุดเป็นประวัติการณ์

นอกจากนี้ ระดับน้ำทะเลเฉลี่ยของโลกยังคงเพิ่มสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยสูงขึ้นราว 11 เซนติเมตรนับตั้งแต่ปี 1993 และมีแนวโน้มเร่งตัวขึ้น ซึ่งเสี่ยงต่อการกัดเซาะชายฝั่ง น้ำเค็มรุกล้ำ และน้ำท่วมในพื้นที่ชายฝั่ง

ไม่เพียงเท่านั้น มหาสมุทรยังดูดซับก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ราว 29% จากกิจกรรมมนุษย์ ส่งผลให้ค่าความเป็นกรด-ด่าง (pH) ลดลงในระดับที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อนในรอบอย่างน้อย 26,000 ปี กระทบต่อระบบนิเวศทางทะเลและความมั่นคงทางอาหาร

รายงานยังชี้ถึงผลกระทบของสภาพอากาศสุดขั้วในปี 2025 ไม่ว่าจะเป็นคลื่นความร้อน ไฟป่า ภัยแล้ง พายุหมุนเขตร้อน และน้ำท่วม ที่คร่าชีวิตผู้คนหลายพันคน ส่งผลกระทบต่อประชาชนนับล้าน และสร้างความเสียหายทางเศรษฐกิจมหาศาล

ในด้านสุขภาพ การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศยังเพิ่มความเสี่ยงโรค เช่น ไข้เลือดออก ซึ่งกำลังแพร่กระจายรวดเร็วที่สุดในโลก และความเครียดจากความร้อน โดยมีแรงงานทั่วโลกกว่า 1.2 พันล้านคนเผชิญความเสี่ยงจากความร้อนในสถานที่ทำงาน รายงานยังเตือนว่า วิกฤตภูมิอากาศกำลังเชื่อมโยงกับปัญหาความมั่นคงทางอาหาร การอพยพย้ายถิ่น และความไม่มั่นคงทางสังคม โดยเฉพาะในพื้นที่เปราะบาง

ด้าน “เซเลสต์ เซาโล” เลขาธิการ WMO ระบุว่า การสังเกตและข้อมูลสภาพภูมิอากาศในวันนี้ มีความสำคัญต่อการปกป้องโลกในวันข้างหน้า และจำเป็นต้องเร่งนำข้อมูลไปใช้ในการตัดสินใจเพื่อป้องกันความสูญเสีย

ดังนั้นจะเห็นว่ารายงานของ WMO สะท้อนชัดว่า โลกกำลังเผชิญวิกฤตภูมิอากาศในระดับที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน โดยความร้อนสะสมในระบบโลกเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง และผลกระทบจะยืดเยื้อไปอีกหลายร้อยถึงพันปี หากไม่เร่งลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกอย่างจริงจังในทันที