หุ้นกู้ คืออะไร? เจาะข้อดี-ความเสี่ยง ก่อนตัดสินใจลงทุน หุ้นกู้ เป็นอีกหนึ่งทางเลือกการลงทุนที่ได้รับความสนใจจากคนที่ต้องการสร้างกระแสเงินสดจากดอกเบี้ย โดยเฉพาะในช่วงที่นักลงทุนเริ่มมองหาสินทรัพย์ที่ให้ผลตอบแทนสม่ำเสมอมากกว่าการลงทุนในหุ้นที่ราคาสามารถปรับขึ้นลงได้ค่อนข้างมาก แต่ในอีกมุมหนึ่ง หุ้นกู้ก็ไม่ได้หมายความว่า “ปลอดภัยเหมือนเงินฝาก” เพราะผู้ลงทุนกำลังนำเงินไปให้บริษัทกู้ และยังมีความเสี่ยงที่ควรทำความเข้าใจก่อนตัดสินใจ หุ้นกู้ทำงานอย่างไร? พูดให้เข้าใจง่าย ๆ หุ้นกู้คือการที่บริษัทต้องการระดมเงินทุน จึงออกตราสารหนี้ให้นักลงทุนเข้ามาซื้อ เมื่อเราซื้อหุ้นกู้ ก็เปรียบเสมือนการให้บริษัทกู้เงิน โดยบริษัทจะจ่ายดอกเบี้ยตามเงื่อนไขที่ระบุไว้ และคืนเงินต้นเมื่อครบกำหนดไถ่ถอน จุดที่หลายคนสนใจคือ อัตราดอกเบี้ยของหุ้นกู้มักถูกกำหนดไว้ล่วงหน้า ทำให้สามารถประเมินกระแสเงินสดที่คาดว่าจะได้รับได้ง่ายกว่าการลงทุนที่ผลตอบแทนขึ้นอยู่กับราคาตลาด อย่างไรก็ตาม ก่อนซื้อควรอ่านรายละเอียดของหุ้นกู้แต่ละรุ่นให้ครบ เพราะเงื่อนไขแตกต่างกันทั้งอายุหุ้นกู้ วิธีจ่ายดอกเบี้ย การมีหรือไม่มีหลักประกัน รวมถึงสิทธิของผู้ออกหุ้นกู้ในการไถ่ถอนก่อนกำหนด ทำไมคนถึงสนใจหุ้นกู้? สำหรับมุมมองของนักลงทุนมือใหม่ จุดเด่นของหุ้นกู้อยู่ที่ความสามารถในการวางแผนรายรับจากดอกเบี้ย หากเลือกหุ้นกู้ที่มีเงื่อนไขเหมาะสมกับเป้าหมาย ก็สามารถนำกระแสเงินสดจากดอกเบี้ยไปใช้จ่ายหรือวางแผนลงทุนต่อได้ อีกเหตุผลคือ หุ้นกู้มีให้เลือกหลายรูปแบบ ตั้งแต่ตราสารที่มีอันดับความน่าเชื่อถือสูง ไปจนถึงหุ้นกู้ที่ให้ผลตอบแทนสูงขึ้นแต่ก็มาพร้อมความเสี่ยงที่มากขึ้น ดังนั้นคำว่า “ดอกเบี้ยสูง” ไม่ควรถูกใช้เป็นเหตุผลเดียวในการตัดสินใจซื้อ ยิ่งอัตราดอกเบี้ยสูงมากเท่าไร นักลงทุนก็ควรยิ่งกลับมาถามว่า บริษัทผู้ออกมีฐานะทางการเงินเป็นอย่างไร มีภาระหนี้มากน้อยแค่ไหน และสามารถสร้างกระแสเงินสดเพียงพอสำหรับชำระหนี้ได้หรือไม่ หุ้นกู้มีความเสี่ยงอะไรบ้าง? สิ่งที่ต้องจำให้ขึ้นใจคือ หุ้นกู้ไม่ใช่เงินฝากธนาคาร และไม่ได้ปราศจากความเสี่ยง ความเสี่ยงสำคัญที่สุดคือ ความเสี่ยงด้านเครดิต หรือความสามารถของบริษัทในการชำระดอกเบี้ยและคืนเงินต้น หากบริษัทมีปัญหาทางการเงิน นักลงทุนอาจได้รับเงินล่าช้า หรือในกรณีรุนแรงอาจไม่ได้รับเงินคืนเต็มจำนวน นอกจากนี้ยังมี ความเสี่ยงด้านสภาพคล่อง เพราะหากต้องการขายหุ้นกู้ก่อนครบกำหนด อาจไม่ได้มีผู้ซื้อในราคาที่ต้องการ และอาจต้องขายในราคาต่ำกว่ามูลค่าที่ลงทุนไว้ อีกเรื่องที่ไม่ควรมองข้ามคือ ความเสี่ยงจากอัตราดอกเบี้ย หากอัตราดอกเบี้ยในตลาดเปลี่ยนแปลง ราคาของหุ้นกู้ที่ซื้อขายในตลาดรองก็สามารถเปลี่ยนแปลงได้เช่นกัน ข้อมูลของสมาคมตลาดตราสารหนี้ไทย หรือ ThaiBMA มีทั้งข้อมูลเกี่ยวกับตลาดตราสารหนี้ การซื้อขาย และข้อมูลของผู้ออกตราสาร ซึ่งเป็นอีกแหล่งที่นักลงทุนสามารถใช้ประกอบการศึกษาก่อนลงทุนได้ ก่อนซื้อหุ้นกู้ ควรดูอะไรบ้าง? ถ้าให้สรุปแบบคนทั่วไปที่กำลังเริ่มศึกษา ผมมองว่ามีอย่างน้อย 5 เรื่องที่ควรเช็ก 1. บริษัทผู้ออกหุ้นกู้ อย่าดูแค่ชื่อบริษัทหรืออัตราดอกเบี้ย ควรศึกษาธุรกิจ รายได้ กำไร กระแสเงินสด และภาระหนี้ของบริษัทด้วย 2. อันดับความน่าเชื่อถือ อันดับเครดิตสามารถช่วยให้เห็นภาพความเสี่ยงด้านเครดิตได้ แต่ไม่ได้หมายความว่าหุ้นกู้จะไม่มีโอกาสผิดนัดชำระหนี้ นักลงทุนจึงควรอ่านข้อมูลประกอบให้ครบ 3. อัตราดอกเบี้ย ดูว่าดอกเบี้ยเป็นเท่าไร จ่ายทุกกี่เดือน และเป็นอัตราคงที่หรือมีเงื่อนไขอื่น ๆ 4. อายุหุ้นกู้ ยิ่งอายุยาว เงินของเราก็จะถูกผูกไว้กับการลงทุนเป็นเวลานานขึ้น จึงควรมั่นใจก่อนว่าไม่จำเป็นต้องใช้เงินก้อนนี้ระหว่างทาง 5. มีหลักประกันหรือไม่ หุ้นกู้บางประเภทมีหลักประกัน ขณะที่บางประเภทไม่มีหลักประกัน ความแตกต่างนี้มีความสำคัญอย่างมากหากบริษัทผู้ออกประสบปัญหาทางการเงิน มองหุ้นกู้แบบไหนถึงจะเหมาะ? สำหรับผม หุ้นกู้ไม่ใช่การลงทุนที่ควรเลือกจากคำว่า “ดอกเบี้ยสูงสุด” เพียงอย่างเดียว แต่ควรมองให้ครบทั้งผลตอบแทน ความเสี่ยง และระยะเวลาที่ต้องถือเงิน หากเป็นเงินที่มีโอกาสต้องใช้ในระยะสั้น การนำเงินทั้งหมดไปล็อกไว้ในหุ้นกู้อายุหลายปีอาจไม่เหมาะนัก เพราะเมื่อเกิดเหตุฉุกเฉิน เราอาจต้องขายก่อนครบกำหนดและเผชิญความเสี่ยงด้านราคาและสภาพคล่อง ในทางกลับกัน หากเป็นเงินเย็นที่ไม่ได้จำเป็นต้องใช้ในช่วงเวลาที่กำหนด หุ้นกู้อาจเป็นหนึ่งในสินทรัพย์ที่นำมาพิจารณาเพื่อสร้างกระแสเงินสดจากดอกเบี้ยได้ บทสรุป หุ้นกู้ไม่ได้มีแค่เรื่องดอกเบี้ย เสน่ห์ของ หุ้นกู้ คือการได้รับดอกเบี้ยตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้ล่วงหน้า และสามารถนำมาเป็นส่วนหนึ่งของพอร์ตการลงทุนเพื่อสร้างกระแสเงินสดได้ แต่สิ่งสำคัญกว่าการมองหาหุ้นกู้ที่ให้ดอกเบี้ยสูง คือการทำความเข้าใจว่าเรากำลังนำเงินไปให้ใครกู้ และบริษัทนั้นมีความสามารถในการชำระหนี้มากน้อยแค่ไหน สำหรับมือใหม่ การเริ่มต้นจากหุ้นกู้ที่เข้าใจง่าย ศึกษาข้อมูลบริษัทและเงื่อนไขอย่างละเอียด และไม่ทุ่มเงินทั้งหมดไว้ในตราสารเดียว น่าจะเป็นแนวทางที่รอบคอบกว่า เพราะสุดท้ายแล้ว การลงทุนที่ดีไม่ใช่การหาผลตอบแทนให้ได้สูงที่สุด แต่คือการหาสมดุลระหว่าง ผลตอบแทน ความเสี่ยง และเป้าหมายทางการเงินของตัวเอง Q&A หุ้นกู้ที่ควรรู้ Q: หุ้นกู้เหมือนฝากธนาคารหรือไม่? A: ไม่เหมือนกัน หุ้นกู้คือการลงทุนในตราสารหนี้ของบริษัท จึงมีความเสี่ยงด้านเครดิตและความเสี่ยงอื่น ๆ ขณะที่เงินฝากมีรูปแบบและการคุ้มครองตามกฎหมายที่แตกต่างกัน Q: หุ้นกู้ดอกเบี้ยสูงดีเสมอหรือไม่? A: ไม่เสมอไป ดอกเบี้ยสูงมักมาพร้อมความเสี่ยงที่สูงขึ้น นักลงทุนควรดูฐานะการเงินของบริษัท อันดับเครดิต หลักประกัน และเงื่อนไขของหุ้นกู้ประกอบกัน Q: มือใหม่ควรเริ่มซื้อหุ้นกู้หรือไม่? A: สามารถศึกษาและพิจารณาได้ แต่ควรเริ่มจากการทำความเข้าใจความเสี่ยงก่อน ไม่ควรนำเงินที่จำเป็นต้องใช้ในชีวิตประจำวันหรือเงินฉุกเฉินมาลงทุนทั้งหมด ภาพ AI สร้างขึ้นเพื่อประกอบเนื้อหา เปิดประสบการณ์ความบันเทิงที่หลากหลายสุดปัง บน App TrueID โหลดเลย ฟรี !